Przejście do głównej strony serwisu ePorady24.pl >>

Drukuj

Opublikowane: 11.04.2012

Autor: Krzysztof Tyła

Jak przekazać majątek tylko jednemu dziecku?

Ja i moja druga żona jesteśmy właścicielami mieszkania. Chcielibyśmy przekazać to mieszkanie wyłącznie naszej córce. Tymczasem mam jeszcze syna z pierwszego małżeństwa, który zerwał ze mną wszelkie kontakty, gdy zakończył się mój obowiązek alimentacyjny. Co zrobić, aby w przyszłości mieszkanie dostała tylko córka?

 

Z informacji przez Pana podanych wynika, iż mieszkanie wchodzi w skład majątku wspólnego Pana oraz Pana obecnej małżonki. Aby odpowiedzieć na zadane przez Pana pytanie, należy odnieść się do przepisów o darowiźnie i przepisów spadkowych, które w tym przypadku się zazębiają.

 

Zgodnie z treścią art. 888 § 1 Kodeksu cywilnego (w skrócie K.c.) „przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku”.

 

W związku z powyższym mogą Państwo darować córce cały swój majątek w drodze darowizny. Jednakże w przypadku tego rodzaju rozporządzenia majątkiem należy mieć na uwadze konsekwencje prawne w zakresie prawa spadkowego.

 

Zgodnie z zasadami dziedziczenia ustawowego wskazanymi w art. 931 § 1 K.c. „w pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek”. Powyższe oznacza, iż w przypadku Pana śmierci do spadku zostaną powołani: obecna małżonka, córka oraz syn z pierwszego małżeństwa. Będą oni dziedziczyć w częściach równych, tj. po 1/3. W przypadku dokonania darowizny na rzecz córki Pańskiemu synowi będzie przysługiwało – po Pana śmierci – prawo do zachowku, tj. 1/2 udziału spadkowego, który przypadałby mu, gdyby nie dokonano rozporządzenia majątkowego w postaci darowizny.

 

Powyższe zasady obowiązują w przypadku, gdy spadkodawca nie sporządził testamentu. Testament uprawnia do rozporządzenia swoim majątkiem na wypadek śmierci (art. 941 K.c.). W przypadku sporządzenia testamentu cały majątek może zostać przekazany na przykład córce i obecnej żonie (z pominięciem syna z pierwszego małżeństwa).

 

Niemniej jednak również w przypadku sporządzenia testamentu należy zwrócić uwagę na treść art. 991 § 1 K.c. regulującego uprawnienia do zachowku. W myśl tego przepisu „zstępnym, małżonkowi oraz rodzicom spadkodawcy, którzy byliby powołani do spadku z ustawy, należą się, jeżeli uprawniony jest trwale niezdolny do pracy albo jeżeli zstępny uprawniony jest małoletni – dwie trzecie wartości udziału spadkowego, który by mu przypadał przy dziedziczeniu ustawowym, w innych zaś wypadkach – połowa wartości tego udziału (zachowek)”.

 

Z powyższych przepisów wynika, że w przypadku sporządzenia testamentu i przekazania całego majątku żonie i córce syn byłby uprawniony do połowy udziału spadkowego, który przysługiwałby mu, gdyby dziedziczenie odbywało się na podstawie ustawy, a nie – testamentu.

 

Wyjściem z tej sytuacji jest możliwość wydziedziczenia osób, którym przysługiwałoby prawo do zachowku (w tym Pańskiego syna) w sytuacjach określonych w art. 1008 Kodeksu cywilnego.

 

„Art. 1008. Spadkodawca może w testamencie pozbawić zstępnych, małżonka i rodziców zachowku (wydziedziczenie), jeżeli uprawniony do zachowku:

 

 1) wbrew woli spadkodawcy postępuje uporczywie w sposób sprzeczny z zasadami współżycia społecznego;

 

 2) dopuścił się względem spadkodawcy albo jednej z najbliższych mu osób umyślnego przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub wolności albo rażącej obrazy czci;

 

 3) uporczywie nie dopełnia względem spadkodawcy obowiązków rodzinnych”.

 

Jeżeli zachodzą okoliczności uzasadniające wydziedziczeniu syna, może Pan w testamencie dokonać takiego wydziedziczenia. Wtedy też całość majątku zostanie przekazana zgodnie z Pana wolą córce lub córce i żonie.

 

W dalszej kolejności Pana żona będzie uprawniona do darowania pozostałej części majątku córce. W ten sposób cały Państwa obecny majątek znajdzie się w rękach córki.

Drukuj

 

Tekst wydrukowany z serwisu www.ePorady24.pl