Brak realnych możliwości wypowiedzenia umowy
Umowa została przygotowana na okres 29 lat. Właściciel gruntu może ją wypowiedzieć tylko w wyjątkowych sytuacjach, np. gdy dzierżawca nie płaci czynszu przez ponad 3 miesiące, ale i wtedy trzeba mu dać dodatkowe 3 miesiące na uregulowanie należności. W praktyce oznacza to brak kontroli nad działką przez prawie trzy dekady.
Masz problem prawny? Kliknij tutaj i zapytaj prawnika ›
Możliwość jednostronnego odstąpienia przez dzierżawcę
Dzierżawca może w każdej chwili zrezygnować, jeśli uzna, że inwestycja jest nieopłacalna albo działka się nie nadaje. Daje mu to pełną swobodę wycofania się nawet po latach przygotowań, bez ponoszenia większych konsekwencji.
Ograniczenia prawne dla właściciela gruntu
Właściciel musi zgodzić się m.in. na wpis dzierżawy do księgi wieczystej, nie może budować ani sadzić drzew w pobliżu inwestycji, a także musi składać dodatkowe oświadczenia notarialne. W praktyce oznacza to zamrożenie działki na jeden cel.
Ryzyko zmian właściciela inwestycji
Umowa pozwala dzierżawcy swobodnie przenosić prawa i obowiązki na inne podmioty, w tym zagraniczne fundusze. Zgoda właściciela nie jest wymagana, co pozbawia go wpływu na to, z kim faktycznie będzie współpracować.
Potrzebujesz pomocy prawnika? Kliknij tutaj i opisz swój problem ›
Ryzyko podatkowe i opłat publicznoprawnych
Choć dzierżawca zobowiązuje się do zwrotu podatku od nieruchomości, to formalnie obowiązek zapłaty spoczywa na właścicielu gruntu. W przypadku problemów urząd upomni się do właściciela, a dopiero później można żądać zwrotu od dzierżawcy.
Rezygnacja z wielu praw właścicielskich
Umowa wymaga udzielenia zgody na dysponowanie nieruchomością, a także przekazania prawa reprezentowania właściciela przed urzędami. Wpisy w księdze wieczystej dodatkowo ograniczają prawa właściciela.
Czynsz
Czynsz dzierżawny ma być płatny dopiero od momentu zgłoszenia gotowości do budowy. Oznacza to, że właściciel może przez lata udostępniać grunt bez żadnych przychodów.
Kliknij tutaj i zapytaj prawnika online ›
Ryzyka cywilne – szkody na działce
Dzierżawca może wejść na działkę jeszcze przed rozpoczęciem inwestycji, aby prowadzić badania. Umowa nie reguluje jasno kwestii odszkodowań za szkody, jakie mogą powstać w tym okresie. Co prawda przewidziano obowiązek rekultywacji gruntu i odszkodowania za zniszczenia, ale szczegóły mają być ustalane w dodatkowych porozumieniach, co rodzi ryzyko odwlekania i sporów.
Kaucja zabezpieczająca
Umowa przewiduje kaucję w wysokości dwukrotności rocznego czynszu, ale dopiero po uruchomieniu inwestycji. Nie chroni to właściciela przed wcześniejszymi szkodami ani poważniejszymi stratami.
Ocena ogólna
Umowa jest jednostronnie korzystna dla dzierżawcy i niesie ze sobą wiele ryzyk dla właściciela działki. Warto dokładnie rozważyć, czy podpisanie takiego dokumentu rzeczywiście się opłaca. Opinie o spółce są nieliczne i raczej negatywne, co dodatkowo powinno skłonić do ostrożności.
Podsumowanie
Umowa dzierżawy na 29 lat w analizowanej formie praktycznie odbiera właścicielowi kontrolę nad nieruchomością. Zabezpieczenia przewidziane w jej treści są pozorne i nie chronią dostatecznie interesów wydzierżawiającego. Tego typu kontrakt wymagałby gruntownych zmian, aby zapewnić właścicielowi realną ochronę. Przed podjęciem decyzji warto przeanalizować inne opcje i rozważyć renegocjacje zapisów.
Przykłady
Przykład 1
Rolnik podpisał podobną umowę, licząc na stały dochód. Okazało się, że przez pierwsze lata nie otrzymywał żadnych pieniędzy, bo czynsz był płatny dopiero po rozpoczęciu budowy, która się opóźniała.
Przykład 2
Właściciel działki chciał ją sprzedać, ale wpis w księdze wieczystej dotyczący dzierżawy skutecznie odstraszył kupców. W praktyce działka była niesprzedawalna przez kilkanaście lat.
Przykład 3
Dzierżawca zrezygnował z inwestycji po kilku latach przygotowań, zostawiając właściciela z nieużytkiem i śladami po badaniach geodezyjnych. Umowa nie przewidywała jasnych zasad odszkodowania.
Oferta porad prawnych
Jeżeli masz podobny problem lub zastanawiasz się nad podpisaniem umowy dzierżawy, możemy przygotować dla Ciebie profesjonalną analizę prawną i wskazać najlepsze rozwiązania chroniące Twoje interesy.
Źródła:
1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93