Ustawowe powody wykreślenia podatnika z rejestru VAT
Zgodnie z art. 96 ust. 9 ustawy o podatku od towarów i usług („ustawy VAT) urząd skarbowy ma prawo z określonych w ustawie powodów dokonać wykreślenia podatnika z rejestru VAT. Oto treść tego przepisu:
„9. Naczelnik urzędu skarbowego wykreśla z urzędu podatnika z rejestru jako podatnika VAT bez konieczności zawiadamiania o tym podatnika, jeżeli:
1) podatnik nie istnieje lub
2) mimo podjętych udokumentowanych prób nie ma możliwości skontaktowania się z podatnikiem albo jego pełnomocnikiem, lub
3) dane podane w zgłoszeniu rejestracyjnym okażą się niezgodne z prawdą, lub
4) podatnik albo jego pełnomocnik nie stawia się na wezwania naczelnika urzędu skarbowego, naczelnika urzędu celno-skarbowego, dyrektora izby administracji skarbowej lub Szefa Krajowej Administracji Skarbowej, lub
5) posiadane informacje wskazują na prowadzenie przez podatnika działań z zamiarem wykorzystania działalności banków w rozumieniu art. 119zg pkt 1 Ordynacji podatkowej lub spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych do celów mających związek z wyłudzeniami skarbowymi w rozumieniu art. 119zg pkt 9 Ordynacji podatkowej, lub
6) wobec tego podatnika sąd orzekł, na podstawie odrębnych przepisów, zakaz prowadzenia działalności gospodarczej.”
To nie wszystko. Niespełnianie przytoczonych przesłanek nie daje jednak podatnikowi pewności, że nie zostanie on wykreślony z rejestru czynnych podatników VAT. Bowiem kolejny przepis – artykuł 9a ustawy VAT – rozszerza jeszcze o kolejne punkty podaną listę powodów do wykreślenia podatnika z rejestru VAT. I tak, wykreśleniu z rejestrów VAT podlega również podatnik, który:
- zawiesił wykonywanie działalności na okres co najmniej 6 kolejnych miesięcy,
- nie złożył pomimo obowiązku deklaracji VAT przez kolejnych 6 miesięcy lub dwa kwartały,
- złożył deklaracje przez kolejnych 6 miesięcy lub 2 kwartały, jednak nie wykazał w nich sprzedaży lub nabycia towarów lub usług z kwotami podatku do odliczenia,
- prowadząc działalność, wiedział lub miał podstawy przypuszczać, że jego kontrahenci, z którymi współpracował bezpośrednio lub pośrednio, brali udział w nierzetelnym rozliczaniu podatku w celu osiągnięcia korzyści podatkowej.
Masz problem prawny? Kliknij tutaj i zapytaj prawnika ›
Wystawianie faktur pomimo wykreślenia z rejestru VAT
W artykule 88 ust. 3a ustawy o VAT wyliczone są sytuacje, które uniemożliwiają odliczenie naliczonego podatku VAT od faktury dokumentującej zakup. Zgodnie z tym przepisem nabywca nie ma podstawy do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony, jeśli:
- faktury zostały wystawione przez podmiot nieistniejący,
- transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku,
- wystawione faktury stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane,
- wystawione faktury podają kwoty niezgodne z rzeczywistością,
- faktury wystawione przez nabywcę nie zostały zaakceptowane przez sprzedającego.
Zatem w Pana przypadku widzę duże ryzyko zakwestionowania prawa do odliczenia podatku VAT z faktur tzw. kosztowych (zakupowych) z perspektywy brzmienia art. 88 ust. 3a ustawy VAT.
Z kolei jeśli chodzi o podatek VAT należny (czyli VAT na fakturach sprzedażowych), pomimo braku formalnej rejestracji podatnik, który dokonuje czynności opodatkowanych, jest podatnikiem podatku VAT z mocy prawa, co oznacza, iż ma obowiązek odprowadzania podatku VAT w deklaracjach VAT i jest odpowiedzialny za prawidłowe rozliczenie tego podatku.
Zatem w pierwszej kolejności należy sprawdzić faktury zakupowe (kosztowe) za okres wyrejestrowania z urzędu podatnika i zdecydować, czy będzie Pan dokonywać korekty VAT naliczonego.
Złożenie VAT-R i skorygowanie VAT
W tej sytuacji widzę dwa rozwiązania. Przede wszystkim jak najszybciej proszę jeszcze raz złożyć VAT-R i wtedy:
- albo skorygować VAT naliczony za te pół roku – to podejście bardzo bezpieczne,
- albo nic z tym okresem, gdy Pan był wyrejestrowany, nie robić, ale to rozwiązanie dotknięte jest ryzykiem po rejestracji na VAT-R; istnieje realna obawa zakwestionowania prawa do odliczania VAT.