Dropshipping a VAT i ryczałt – jak rozliczyć sprzedaż z Chin i UE

Od czego zależy opodatkowanie dropshippingu

W praktyce słowo „dropshipping” obejmuje co najmniej dwa różne modele, a to właśnie od modelu zależą skutki podatkowe:

• pośrednictwo – klient kupuje towar od zagranicznego dostawcy, a polski przedsiębiorca jedynie kojarzy strony i pobiera prowizję;
• sprzedaż we własnym imieniu – klient kupuje od polskiego sprzedawcy, a dostawca tylko realizuje wysyłkę bezpośrednio do klienta.

To rozróżnienie ma znaczenie dla PIT, VAT, fakturowania, ewidencji sprzedaży, a czasem także dla obowiązków celnych. Jeżeli w praktyce to Ty ustalasz cenę, przyjmujesz płatność od klienta, odpowiadasz za sprzedaż i wystawiasz dokument sprzedaży, bardzo często organy podatkowe traktują taki model jako sprzedaż we własnym imieniu, a nie „czyste” pośrednictwo.

Przy imporcie z państw trzecich warto też uwzględnić odrębne zasady dotyczące importu towaru z Chin, bo poza VAT mogą pojawić się także należności celne i obowiązki importowe.

Ryczałt a VAT – to nie jest to samo

Można jednocześnie:

• rozliczać podatek dochodowy ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych na podstawie ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne,
• oraz być czynnym podatnikiem VAT na podstawie ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Wybór ryczałtu dotyczy podatku dochodowego, a nie VAT. Sam fakt, że przedsiębiorca jest na ryczałcie, nie pozbawia go prawa ani obowiązku wystawiania faktur VAT, jeśli jest zarejestrowany jako podatnik VAT czynny.

Przy wyborze ryczałtu trzeba jednak sprawdzić, jaki jest rzeczywisty rodzaj działalności według PKWiU i jaka stawka ryczałtu będzie właściwa. To zależy od konkretnego modelu, treści umów, zakresu usług i sposobu osiągania przychodu. Tego nie da się bezpiecznie przesądzić wyłącznie na podstawie samego hasła „dropshipping”.

Gdy działasz jako pośrednik – jak rozliczyć VAT

Jeżeli rzeczywiście świadczysz wyłącznie usługę pośrednictwa na rzecz dostawcy, to dla VAT najpierw trzeba ustalić, komu świadczysz usługę i czy odbiorca jest podatnikiem.

Jeżeli usługobiorcą jest podatnik, zastosowanie ma ogólna zasada miejsca świadczenia usług z art. 28b ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług. Zgodnie z tym przepisem miejscem świadczenia usług na rzecz podatnika jest co do zasady miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę działalności gospodarczej.

To oznacza, że jeśli świadczysz usługę pośrednictwa na rzecz przedsiębiorcy z Chin, miejscem opodatkowania co do zasady nie będzie Polska, lecz państwo usługobiorcy. W takim wariancie zazwyczaj nie wykazujesz polskiego VAT na fakturze, ale sposób udokumentowania transakcji i obowiązki ewidencyjne trzeba ocenić według dokładnego stanu faktycznego.

Jeżeli natomiast pośrednictwo byłoby świadczone na rzecz konsumenta, mogą działać inne reguły ustalania miejsca świadczenia. Dlatego w dropshippingu trzeba bardzo precyzyjnie ustalić, kto jest Twoim klientem: dostawca, platforma czy kupujący końcowy.

Gdy sprzedajesz we własnym imieniu – kto wystawia fakturę

Jeżeli klient kupuje od Ciebie, a nie bezpośrednio od chińskiego czy unijnego dostawcy, to zasadniczo to Ty jesteś sprzedawcą wobec klienta końcowego. Wtedy to Ty wystawiasz fakturę, jeżeli istnieje taki obowiązek.

Zasady wystawiania faktur reguluje art. 106b ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług. Przepis ten określa, kiedy podatnik ma obowiązek wystawić fakturę. Sprzedaż na rzecz konsumenta nie zawsze wymaga automatycznie wystawienia faktury, ale jeśli nabywca zażąda faktury, obowiązek może powstać zgodnie z art. 106b ust. 3 ustawy o VAT, z uwzględnieniem terminu zgłoszenia żądania.

W praktyce klientowi trzeba też zapewnić prawidłowy dowód sprzedaży. Z punktu widzenia e-commerce warto równolegle sprawdzić zasady ewidencji przy kasie fiskalnej i możliwe zwolnienia dla sprzedaży internetowej, bo sama faktura nie zawsze rozwiązuje temat ewidencji sprzedaży na rzecz osób fizycznych.

Dropshipping z UE – kiedy wchodzi WSTO i OSS

Jeżeli sprzedajesz towary konsumentom z innych państw UE, trzeba zbadać, czy dochodzi do wewnątrzwspólnotowej sprzedaży towarów na odległość (WSTO). Definicję WSTO zawiera art. 2 pkt 22a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Przy WSTO istotny jest unijny próg 10 000 euro dla łącznej wartości niektórych transakcji transgranicznych B2C w UE. Zasady te wynikają z art. 22a ust. 1 i 2 ustawy o VAT. Po przekroczeniu tego progu miejscem opodatkowania zasadniczo staje się państwo konsumpcji, czyli państwo, do którego trafia towar. Wtedy przedsiębiorca może rozliczać VAT:

• w poszczególnych państwach konsumpcji, albo
• w procedurze OSS – One Stop Shop.

Procedura OSS pozwala rozliczać zagraniczny VAT w jednym państwie identyfikacji, bez rejestracji do VAT w każdym państwie konsumpcji. W Polsce regulują to przepisy działu XII rozdziałów dotyczących procedur szczególnych w ustawie o VAT, w tym m.in. art. 130a i nast. ustawy o VAT.

Jeżeli więc towar jest wysyłany z magazynu w UE do konsumenta w innym państwie UE, bardzo często trzeba badać właśnie WSTO i OSS, a nie klasyczne „0% VAT”, które dotyczy innych sytuacji, np. niektórych transakcji B2B. Stawka 0% nie jest automatyczną zasadą dla zwykłej sprzedaży konsumenckiej w dropshippingu.

Dropshipping z Chin i innych państw trzecich – import, SOTI i IOSS

Przy towarach wysyłanych z Chin albo z innego państwa trzeciego do konsumenta w UE mogą wystąpić inne zasady niż przy wysyłce z magazynu w UE. Ustawa o VAT posługuje się tutaj pojęciem sprzedaży na odległość towarów importowanych (SOTI), zdefiniowanym w art. 2 pkt 22b ustawy o VAT.

W uproszczeniu: chodzi o dostawę towarów wysyłanych z państwa trzeciego do nabywcy w państwie członkowskim UE, zwykle konsumenta lub podmiotu nierozliczającego WNT.

Dla przesyłek o wartości rzeczywistej nieprzekraczającej 150 euro szczególne znaczenie ma procedura IOSS – Import One Stop Shop. Dzięki niej VAT może być pobrany już przy sprzedaży, a następnie rozliczony w procedurze szczególnej. Zasady zwolnienia importu od VAT w powiązaniu z IOSS wynikają m.in. z art. 45 ust. 1 pkt 11 ustawy o VAT, a sama procedura IOSS jest uregulowana w przepisach szczególnych ustawy o VAT, w szczególności w art. 138g i nast. ustawy o VAT.

Jeżeli z IOSS nie korzysta się, VAT importowy może być pobierany przy imporcie, a klient końcowy albo operator logistyczny może zostać zaangażowany w odprawę i pobór należności. W praktyce wpływa to na cenę, termin doręczenia oraz ryzyko reklamacji.

Trzeba też pamiętać, że od 1 lipca 2021 r. nie ma już zwolnienia z VAT dla importu małych przesyłek o wartości do 22 euro. To była jedna z najważniejszych zmian pakietu VAT e-commerce.

Rola platform internetowych i interfejsów elektronicznych

Jeżeli sprzedaż odbywa się za pośrednictwem platformy lub marketplace, mogą zadziałać przepisy o tzw. podmiocie ułatwiającym dostawę przez interfejs elektroniczny. Kluczowy jest tu art. 7a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

W przypadkach wskazanych w tym przepisie uznaje się, że podatnik ułatwiający sprzedaż przez interfejs elektroniczny sam otrzymał towar i sam dokonał jego dostawy. Dotyczy to m.in. niektórych sprzedaży na odległość towarów importowanych w przesyłkach o wartości rzeczywistej nieprzekraczającej 150 euro oraz określonych dostaw na rzecz konsumentów w UE realizowanych przez podatników spoza UE.

To jednak dotyczy przede wszystkim samej platformy jako interfejsu elektronicznego. Nie oznacza automatycznie, że każdy sprzedawca korzystający z Allegro, marketplace'u lub własnego sklepu internetowego przestaje mieć własne obowiązki podatkowe. Trzeba sprawdzić dokładną strukturę transakcji i regulamin platformy.

Czy przy towarach elektronicznych można korzystać ze zwolnienia z VAT

Nie zawsze. Ustawa o VAT przewiduje wyłączenia ze zwolnienia podmiotowego z VAT. Zgodnie z art. 113 ust. 13 pkt 1 lit. f ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług zwolnienia z art. 113 ust. 1 i 9 nie stosuje się do podatników dokonujących – w ramach zorganizowanego systemu zawierania umów na odległość – dostawy określonych towarów, w tym komputerów, wyrobów elektronicznych i optycznych (PKWiU 26).

Oznacza to, że jeśli sprzedajesz towary objęte tym przepisem w sprzedaży na odległość, możesz nie mieć prawa do zwolnienia podmiotowego z VAT. Wtedy rejestracja jako podatnik VAT czynny może być obowiązkowa, niezależnie od tego, że rozliczasz PIT ryczałtem.

To wyłączenie dotyczy dostawy towarów. Jeżeli w konkretnym modelu wykonujesz jedynie usługę pośrednictwa, ocena może wyglądać inaczej. Znów decyduje realny model działania, a nie sama nazwa „dropshipping”.

Jak dokumentować sprzedaż i przychód

W modelu pośrednictwa przychodem co do zasady nie jest cała kwota zapłacona przez klienta za towar, lecz wynagrodzenie należne pośrednikowi, np. prowizja lub marża – o ile rzeczywiście działasz wyłącznie w cudzym imieniu lub na cudzą rzecz, zgodnie z przyjętym modelem rozliczeń i dokumentacją.

W modelu sprzedaży we własnym imieniu sytuacja jest zwykle inna – wtedy analizuje się przychód ze sprzedaży własnej oraz odrębnie koszty lub rozliczenia z dostawcą.

Dokumentowanie transakcji powinno być spójne z:

• regulaminem sklepu lub aukcji,
• treścią umów z dostawcami,
• sposobem przyjmowania płatności,
• fakturami i dowodami księgowymi,
• rozliczeniami VAT i ewidencją JPK_V7.

Jeżeli sprzedajesz także usługi elektroniczne lub treści cyfrowe, warto osobno sprawdzić zasady VAT dla takich świadczeń, bo sprzedaż produktów cyfrowych podlega odmiennym regułom niż sprzedaż fizycznych towarów.

Tabela – najczęstsze modele dropshippingu a podatki

Czy warto wystąpić o interpretację indywidualną

Tak – szczególnie wtedy, gdy model nie jest oczywisty. Podstawę prawną daje art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, zgodnie z którym Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej wydaje, na wniosek zainteresowanego, interpretację indywidualną przepisów prawa podatkowego.

Opłata od wniosku co do zasady wynosi 40 zł od każdego odrębnego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego, co wynika z art. 14f § 1 Ordynacji podatkowej. Termin wydania interpretacji to co do zasady 3 miesiące od otrzymania wniosku – art. 14d § 1 Ordynacji podatkowej.

Interpretacja nie zastąpi poprawnego wdrożenia modelu biznesowego, ale może dać realną ochronę, jeżeli opiszesz stan faktyczny zgodnie z rzeczywistością i zastosujesz się do wydanej interpretacji.

Na co uważać w praktyce

• Nie zakładaj automatycznie, że jesteś tylko pośrednikiem – fiskus bada realną treść transakcji.
• Sprawdź, czy sprzedawane towary nie wyłączają Cię ze zwolnienia podmiotowego z VAT.
• Ustal, skąd faktycznie wysyłany jest towar: z Polski, z innego państwa UE czy z państwa trzeciego.
• Przeanalizuj, czy sprzedajesz do konsumentów, czy do firm, bo to zmienia reguły VAT.
• Zweryfikuj zasady fakturowania, kasy fiskalnej, JPK_V7 oraz ewentualnej rejestracji do VAT UE, OSS lub IOSS.

Przykłady

Poniższe przykłady pokazują, jak ten sam „dropshipping” może prowadzić do zupełnie różnych rozliczeń podatkowych.

FAQ

Czy będąc na ryczałcie mogę wystawiać faktury VAT?

Tak. Ryczałt dotyczy podatku dochodowego, a VAT to odrębny podatek. Jeżeli jesteś czynnym podatnikiem VAT, możesz i czasem musisz wystawiać faktury VAT.

Czy w dropshippingu zawsze klient płaci cło i VAT przy imporcie?

Nie zawsze. Zależy to m.in. od modelu sprzedaży, wartości przesyłki, sposobu odprawy i tego, czy stosowana jest procedura IOSS. W części modeli VAT jest pobierany już przy sprzedaży.

Czy przy sprzedaży elektroniki mogę korzystać ze zwolnienia z VAT?

Często nie. Przy sprzedaży na odległość niektórych towarów, w tym komputerów oraz wyrobów elektronicznych i optycznych z PKWiU 26, działa wyłączenie ze zwolnienia podmiotowego z art. 113 ust. 13 pkt 1 lit. f ustawy o VAT.

Kto wystawia fakturę klientowi w dropshippingu?

Jeżeli sprzedajesz towar we własnym imieniu, zasadniczo Ty. Jeżeli jesteś tylko pośrednikiem, dokument dla klienta końcowego może wystawiać rzeczywisty sprzedawca. Decyduje faktyczny model transakcji.

Czy przy sprzedaży do konsumentów z UE wystarczy polski VAT?

Nie zawsze. Po przekroczeniu unijnego progu 10 000 euro dla określonych transakcji B2C może powstać obowiązek rozliczania VAT w państwie konsumpcji, zwykle przez OSS albo przez rejestrację zagraniczną.

Źródła

• Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, w szczególności: art. 2 pkt 22a i 22b, art. 7a, art. 22a, art. 28b ust. 1, art. 45 ust. 1 pkt 11, art. 106b, art. 113 ust. 13 pkt 1 lit. f, art. 130a i nast., art. 138g i nast.
• Ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne.
• Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, w szczególności art. 14b § 1, art. 14d § 1, art. 14f § 1.
• Ustawa z dnia 20 maja 2021 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw (wdrożenie pakietu VAT e-commerce).
• Interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 16 kwietnia 2019 r., sygn. 0112-KDIL1-3.4012.82.2019.3.JN – pomocna przy ocenie modelu pośrednictwa, z zastrzeżeniem, że interpretacja chroni tylko w sprawie, w której została wydana.