Czy matka jest uprawniona do odbierania alimentów za dorosłe dziecko?
Art. 92 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (K.r.o.) wskazuje, iż dziecko pozostaje aż do pełnoletności pod władzą rodzicielską.Z kolei stosownie do art. 98 § 1 K.r.o. rodzice są przedstawicielami ustawowymi dziecka pozostającego pod ich władzą rodzicielską. Jeżeli dziecko pozostaje pod władzą rodzicielską obojga rodziców, każde z nich może działać samodzielnie jako przedstawiciel ustawowy dziecka.
Mimo że alimenty są przyznawane dziecku, przyjęło się w praktyce, że w wyrokach zasądzających alimenty na rzecz małoletnich sądy wymieniają również imiennie określonych przedstawicieli ustawowych, do rąk których świadczenia te mają być wypłacane.
W orzeczeniu o alimentach matka dziecka jest wskazana jako osoba, która ma odbierać alimenty (co nie oznacza, że to matka dziecka jest osobą uprawnioną do otrzymywania alimentów). Matka dziecka była bowiem jego przedstawicielem ustawowym oraz sprawowała zarząd nad jego majątkiem. Dziecko aż do osiągnięcia pełnoletności było reprezentowane przez rodzica.
Masz problem prawny? Kliknij tutaj i zapytaj prawnika ›
Wpłata alimentów na konto dorosłego dziecka
Matka wraz z ukończeniem przez dziecko 18 roku życia przestaje być jego przedstawicielem ustawowym.
Po uzyskaniu przez dziecko pełnoletności jego matka może go reprezentować wyłącznie na podstawie udzielonego jej pełnomocnictwa.
Jak wskazano w uchwale Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 16 kwietnia 1977 r. (sygn. akt III CZP 14/77, OSNCP 1977/7, poz. 106), w przypadku uzyskania przez uprawnionego pełnoletności z zachowaniem prawa do dalszej alimentacji wypłata świadczenia może nastąpić wyłącznie do jego rąk. Zdarzenie to nie wymaga stwierdzenia orzeczeniem sądu opiekuńczego i dlatego do wykazania legitymacji do osobistego odbioru świadczeń wystarczą odpowiednie dokumenty stanu cywilnego.
W sytuacji, w której były mąż wystąpiłby do sądu rodzinnego z pozwem o zmianę orzeczenia o alimentach na dziecko poprzez ustalenie, że alimenty mają być płacone do rąk pełnoletniego dziecka, sąd zapewne, kierując się powyższym orzeczeniem, oddaliłby taki pozew, stwierdzając, że skoro dziecko jest pełnoletnie, to wypłata należnych mu alimentów powinna odbywać się np. na jego konto.
Reasumując, eksmąż mógł bez uzgodnienia z Panią i bez orzeczenia sądu zacząć wpłacać alimenty bezpośrednio na konto dorosłego dziecka.
Potrzebujesz pomocy prawnika? Kliknij tutaj i opisz swój problem ›
Przykłady
Pani Anna od lat otrzymywała alimenty na syna, które zgodnie z wyrokiem sądu trafiały bezpośrednio na jej konto. Gdy chłopak skończył 18 lat i rozpoczął studia, jego ojciec zdecydował się przekazywać pieniądze bezpośrednio na konto syna. Pani Anna była zaskoczona i początkowo uznała to za naruszenie orzeczenia sądowego. Po konsultacji z prawnikiem dowiedziała się, że po osiągnięciu pełnoletności syn sam staje się stroną uprawnioną do otrzymywania alimentów, a ojciec nie musi uzgadniać tej zmiany z matką.
Pan Marek przez wiele lat wpłacał alimenty na córkę na konto byłej żony. Po osiemnastych urodzinach córki, dziewczyna poprosiła ojca, aby przelewał pieniądze bezpośrednio do niej, ponieważ planowała samodzielnie gospodarować swoimi środkami w związku z rozpoczęciem studiów w innym mieście. Marek przystał na prośbę córki, a jego była żona zarzuciła mu naruszenie postanowienia sądu. Sprawa nie trafiła do sądu, bo kobieta po zapoznaniu się z przepisami zrozumiała, że córka ma już pełne prawo samodzielnie otrzymywać alimenty.
Pani Katarzyna, mimo że jej córka była już pełnoletnia i studiowała, wciąż odbierała alimenty od byłego męża na swoje konto. Córka nie miała do nich dostępu i nie otrzymywała całej kwoty. Gdy sytuacja stała się napięta, dziewczyna poprosiła ojca o przekazywanie alimentów bezpośrednio na jej rachunek bankowy. Ojciec skonsultował się z prawnikiem, który potwierdził, że może legalnie przelać środki córce. Od tego momentu pieniądze trafiały bezpośrednio do niej, a matka nie miała już podstaw prawnych do dalszego ich odbierania.
Podsumowanie
Po osiągnięciu przez dziecko pełnoletności, to ono staje się wyłącznym uprawnionym do otrzymywania alimentów, niezależnie od wcześniejszych zapisów w wyroku sądu. Rodzic zobowiązany do płacenia alimentów ma prawo przekazywać je bezpośrednio pełnoletniemu dziecku, bez konieczności uzgadniania tego z drugim rodzicem i bez potrzeby zmiany orzeczenia sądowego. To naturalna konsekwencja usamodzielnienia się dziecka w sensie prawnym.
Oferta porad prawnych
Potrzebujesz pomocy prawnej w sprawach alimentacyjnych? Skontaktuj się z nami! Oferujemy profesjonalne porady prawne dotyczące alimentów, reprezentację w sądzie, pomoc w zmianie sposobu płatności oraz dochodzeniu należnych świadczeń. Działamy skutecznie, zrozumiale i z troską o Twoje interesy. Umów się na konsultację i dowiedz się, jakie masz prawa!
Źródła:
1. Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz.U. 1964 nr 9 poz. 59
2. Uchwała Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 16 kwietnia 1977 r. sygn. akt III CZP 14/77
Alimenty z funduszu alimentacyjnego – przekroczenie kryterium dochodowego
