Kiedy fundusz może zatrzymać prawo jazdy dłużnikowi alimentacyjnemu?
Zgodnie z art. 5 ust. 3b ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów:
Jeżeli decyzja o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych stanie się ostateczna, organ właściwy dłużnika:
1) składa wniosek o ściganie za przestępstwo określone w art. 209 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz.U. z 2022 r. poz. 1138, 1726, 1855, 2339 i 2600), oraz
2) po uzyskaniu z centralnej ewidencji kierowców informacji, że dłużnik alimentacyjny posiada uprawnienie do kierowania pojazdami, kieruje wniosek do starosty o zatrzymanie prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego wraz z odpisem tej decyzji.
Z kolei zgodnie z art. 16 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (K.p.a.):
Decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych.
Zatem skoro zapadła decyzja o uznaniu Pana za osobę uchylającą się od zobowiązań alimentacyjnych, organ – działając na podstawie przepisów – miał prawo wystąpić do starosty o zatrzymanie prawa jazdy.
Masz problem prawny? Kliknij tutaj i zapytaj prawnika ›
Jak można odzyskać zatrzymane prawo jazdy?
Zgodnie natomiast z art. 5 ust. 6 tej samej ustawy:
Uchylenie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy następuje na wniosek organu właściwego dłużnika skierowany do starosty, gdy:
1) ustanie przyczyna zatrzymania prawa jazdy, o której mowa w ust. 3, oraz dłużnik alimentacyjny przez okres ostatnich 6 miesięcy wywiązywał się w każdym miesiącu ze zobowiązań alimentacyjnych w kwocie nie niższej niż 50% kwoty bieżąco ustalonych alimentów, lub
2) nastąpi utrata statusu dłużnika alimentacyjnego.
Kluczowe znaczenie ma więc to, na jakiej podstawie i za jaki okres braku alimentacji wydano wobec Pana decyzję. Z umorzenia sprawy przez prokuraturę wynika, że okres niepłacenia alimentów wynosił 9 miesięcy, natomiast zasiłek opiekuńczy został przyznany za ostatnich 6 miesięcy. Oznacza to, że okres niealimentacji był dłuższy i wystąpił wcześniej niż przyznanie zasiłku.
Dlaczego zasiłek opiekuńczy nie zawsze wpływa na dług alimentacyjny?
Należy podkreślić, że dopóki decyzja ostateczna nie zostanie uchylona, obowiązuje i wywołuje skutki prawne – w tym zatrzymanie prawa jazdy. Warto, by przesłał Pan decyzję o uznaniu za dłużnika alimentacyjnego, ponieważ zapoznanie się z jej uzasadnieniem może pozwolić wskazać możliwe dalsze kroki.
Opieka nad bliskim a obowiązek alimentacyjny – argument w obronie dłużnika
Jeżeli nie podjął Pan pracy z powodu konieczności stałej opieki nad członkiem rodziny, można argumentować, że nie powinien Pan być traktowany jak dłużnik alimentacyjny w rozumieniu ustawy – odmowa przyjęcia pracy była bowiem podyktowana uzasadnionymi względami opiekuńczymi.
Niestety, na obecnym etapie analiza dostępnych dokumentów wskazuje, że organ działa zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Potrzebujesz pomocy prawnika? Kliknij tutaj i opisz swój problem ›
Przykłady
Opieka zamiast pracy
Andrzej zrezygnował z etatu, by opiekować się chorą matką. Złożył wniosek o zasiłek opiekuńczy, ale zanim decyzja się uprawomocniła, urząd uznał go za dłużnika alimentacyjnego. Stracił prawo jazdy, mimo że zasiłek później przyznano z datą wsteczną.
Dłużnik mimo dobrej woli
Piotr regularnie płacił część alimentów, jednak nie w pełnej wysokości, bo zajmował się niepełnosprawnym ojcem i nie mógł podjąć pracy. Urząd uznał go za uchylającego się od obowiązku. Dopiero po złożeniu wniosku o uchylenie decyzji odzyskał uprawnienia do kierowania pojazdami.
Błąd w dokumentach
Ewa, samotna matka, została błędnie wpisana do rejestru dłużników alimentacyjnych, choć miała potwierdzenie przelewów. Dopiero po interwencji w urzędzie i wykazaniu, że decyzja była wadliwa, cofnięto wniosek o zatrzymanie jej prawa jazdy.
Podsumowanie
Zatrzymanie prawa jazdy przez fundusz alimentacyjny jest możliwe, gdy decyzja o uznaniu dłużnika za uchylającego się od obowiązku stanie się ostateczna. Nawet jeśli sytuacja życiowa – jak konieczność opieki nad bliskim – tłumaczy brak pracy, nie zwalnia to automatycznie z obowiązku alimentacyjnego. Warto jednak sprawdzić uzasadnienie decyzji i rozważyć wniosek o jej uchylenie lub zmianę. Każdy przypadek wymaga indywidualnej analizy, zwłaszcza gdy w grę wchodzi opieka nad osobą zależną.
Oferta porad prawnych
Oferujemy porady prawne online oraz sporządzanie pism w sprawach dotyczących zasiłku opiekuńczego, długu alimentacyjnego i zatrzymania prawa jazdy. Aby skorzystać z naszych usług, opisz swój problem w formularzu pod artykułem.
Źródła:
1. Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów - Dz.U. 2007 nr 192 poz. 1378
2. Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - Dz.U. 1960 nr 30 poz. 168
3. Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz.U. 1997 nr 88 poz. 553
4. Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - Dz.U. 2003 nr 228 poz. 2255