Obowiązek alimentacyjny według kodeksu rodzinnego i opiekuńczego
Zgodnie z art. 133 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
„§ 1. Rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania.
§ 2. Poza powyższym wypadkiem uprawniony do świadczeń alimentacyjnych jest tylko ten, kto znajduje się w niedostatku.
§ 3. Rodzice mogą uchylić się od świadczeń alimentacyjnych względem dziecka pełnoletniego, jeżeli są one połączone z nadmiernym dla nich uszczerbkiem lub jeżeli dziecko nie dokłada starań w celu uzyskania możności samodzielnego utrzymania się”.
Masz problem prawny? Kliknij tutaj i zapytaj prawnika ›
Orzecznictwo sądowe
Jak wskazał Sąd Rejonowy w Chełmnie w wyroku z 18 marca 2020 r. (III RC 17/19):
„Obowiązek alimentacyjny rodziców trwa, więc do chwili osiągnięcia przez dziecko zdolności do samodzielnego utrzymywania się, co stanowi jedyne kryterium, od którego zależy trwanie bądź ustanie tego obowiązku”.
Praca a obowiązek alimentacyjny
Samo podjęcie pracy przez pełnoletnie dziecko nie powoduje automatycznego wygaśnięcia obowiązku alimentacyjnego. Należy ocenić jego indywidualną sytuację, a zwłaszcza:
-
wysokość osiąganych dochodów,
-
koszty utrzymania (mieszkanie, wyżywienie, media, odzież, transport),
-
koszty studiów,
-
inne usprawiedliwione potrzeby (opieka zdrowotna, wypoczynek).
Jeśli dochody dziecka pozwalają na pełne pokrycie tych kosztów, można uznać, że jest ono samodzielne i alimenty nie są już konieczne.
Potrzebujesz pomocy prawnika? Kliknij tutaj i opisz swój problem ›
Droga sądowa do uchylenia alimentów
Ojciec, który uważa, że córka jest w stanie utrzymać się samodzielnie, musi złożyć pozew do sądu o stwierdzenie wygaśnięcia obowiązku alimentacyjnego. W toku sprawy będzie zobowiązany wykazać, że córka osiągnęła samodzielność życiową i nie potrzebuje wsparcia finansowego.
Córka z kolei może przedstawić dowody przeciwne – np. że jej miesięczne wydatki znacznie przewyższają osiągane dochody, a na obecnym etapie nauki nie jest w stanie znaleźć lepiej płatnej pracy.
Podsumowanie
Obowiązek alimentacyjny wobec pełnoletniego dziecka trwa tak długo, jak długo nie osiągnie ono realnej samodzielności finansowej. Sama praca na pełen etat nie przesądza o wygaśnięciu alimentów. Decydujące są wysokość dochodów i koszty utrzymania dziecka. Ostateczne rozstrzygnięcie w przypadku sporu należy do sądu.
Przykłady
Przykład 1
Student dzienny dorabia w weekendy, ale jego dochód starcza jedynie na opłacenie akademika i częściowo wyżywienia. Nadal może pobierać alimenty.
Przykład 2
Student zaoczny pracuje na pełen etat, zarabia 5 tys. zł miesięcznie, a jego wydatki na mieszkanie, studia i życie wynoszą 4 tys. zł. W tej sytuacji ojciec może skutecznie wystąpić o uchylenie alimentów.
Przykład 3
Studentka pracuje na pół etatu, a jej dochód wynosi 2 tys. zł. Koszty życia i studiów to około 4 tys. zł miesięcznie. Pomimo pracy nadal potrzebuje wsparcia alimentacyjnego.
Oferta porad prawnych
Jeżeli masz podobny problem i chcesz wiedzieć, jakie masz prawa i obowiązki w sprawie alimentów, skontaktuj się z nami – przygotujemy dla Ciebie indywidualną opinię prawną.
Źródła:
1. Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz.U. 1964 nr 9 poz. 59
2. Wyrok Sądu Rejonowego w Chełmnie z dnia 18 marca 2020 r. sygn. akt III RC 17/19