Mamy 11 498 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Umowa dzierżawy budynku pomiędzy spółką cywilną a wspólnikiem

Autor: Wioletta Dyl • Opublikowane: 21.08.2013

Czy ważna jest umowa dzierżawy budynku zawarta pomiędzy spółką cywilną (składającą się z trzech wspólników – w umowie reprezentowaną przez jednego z nich) a jednym ze wspólników (oczywiście innym niż ten, który występuje jako przedstawiciel spółki)?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Jak rozumiem, umowa dzierżawy budynku została zawarta pomiędzy spółka cywilną, jako dzierżawcą, z jednym ze wspólników tej spółki – jako wydzierżawiającym (właścicielem tego budynku). Pana wątpliwości dotyczą tego, czy nie dochodzi w tej sytuacji do tożsamości podmiotów (wspólnik spółki cywilnej jako dzierżawca i jednocześnie wydzierżawiający po drugiej stronie) powodującej nieważność umowy.

 

Należy tu zauważyć, że pomimo licznych kontrowersji wynikających ze specyfiki spółki cywilnej, przepisy prawa cywilnego nie zabraniają jednak dokonywania transakcji pomiędzy spółką cywilną a jej wspólnikiem. 

 

Powstanie spółki prawa cywilnego (lub inaczej, w skrócie: spółki cywilnej) reguluje art. 860 § 1 Kodeksu cywilnego (dalej K.c.), zgodnie z którym przez umowę spółki wspólnicy zobowiązują się dążyć do osiągnięcia wspólnego celu gospodarczego przez działanie w oznaczony sposób, w szczególności przez wniesienie wkładów. Spółka cywilna z punktu widzenia prowadzonej działalności gospodarczej jest umową przedsiębiorców. Jest też jedynie umową stron lub raczej obligacyjnym stosunkiem prawnym, a w związku z tym nie ma żadnego bytu prawnego odrębnego od wspólników, a w rezultacie – nie przysługuje jej także atrybut zdolności do czynności prawnych. Konsekwencją takiego statusu prawnego jest fakt, że spółka cywilnego nie jest podmiotem prawa cywilnego, czyli nie może samodzielnie występować w obrocie prawnym. Oznacza to, że:

 

  • stroną zawieranych umów są wszyscy wspólnicy, a nie spółka cywilna;
  • podmiotami praw i obowiązków są wszyscy wspólnicy, a nie spółka;
  • majątek spółki w sensie prawnym jest majątkiem wspólników objętym współwłasnością łączną;
  • odpowiedzialność za zobowiązania ponoszą wspólnicy, a nie spółka.

 

Spółka cywilna nie ma zatem co prawda zdolności prawnej, ale w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej ma zdolność sądową przed sądem gospodarczym, co oznacza, że może ona występować w obrocie gospodarczym jako odrębny podmiot, mimo że nie przysługuje jej status przedsiębiorcy – w odróżnieniu od jej wspólników.

 

W takim stanie prawnym rzeczywiście przy rozstrzyganiu kwestii podatkowych izby skarbowe stały na stanowisku, że zawarcie umowy pomiędzy wspólnikiem a spółką cywilna jest w rzeczywistości zawarciem umowy z samym sobą (tak m.in.: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z 28 maja 2012 r., nr IPPB1/415-215/12-4/ES, a także Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji indywidualnej z 24 maja 2011 r., nr IBPBI/1/415-214/11/ZK).

 

Jednakże z taka interpretacja stoi w sprzeczności z przeważającą już w tej chwili linia orzecznictwa sądowego. I tak np. WSA z Warszawie w wyroku z dnia 3 kwietnia, 2013 r. (sygn. akt III SA/Wa 2891/12) wskazał, że osoba fizyczna, która prowadzi firmę, może dokonywać czynności gospodarczych ze spółką cywilną, której jest wspólnikiem. Również Sąd Najwyższy w wyroku z 20 czerwca 2007 r. (sygn. akt V CSK 132/07) potwierdził, że jest możliwe dokonywanie przesunięć majątkowych między masą majątkową spółki cywilnej a masami majątkowymi poszczególnych wspólników.

 

Ponadto należy wskazać, że określone w Kodeksie cywilnym reguły prowadzenia spraw tej spółki i reprezentowania jej interesów na zewnątrz wyraźnie wskazują, że nie może zachodzić tożsamość spółki cywilnej z jej poszczególnymi wspólnikami. Także fakt, że spółka cywilna jako jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej jest podatnikiem VAT (wynika to z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT), a w ślad za tym i NP – również przemawia za jej odrębnością.

 

Tym samym umowa dzierżawy budynku zawarta pomiędzy dwoma odrębnymi uczestnikami obrotu gospodarczego (tj. wspólnikiem i spółką) jest ważna, ponieważ z punktu widzenia obrotu gospodarczego mamy do czynienia z dwoma odrębnymi podmiotami tego obrotu. Należy w tym miejscu zauważyć, że nieruchomość należąca do jednego ze wspólników spółki cywilnej, która została nabyta poza jego działalnością gospodarczą, stanowi jego majątek prywatny, całkowicie odrębny od majątku spółki – o ile prawo dzierżawy nie zostało wniesione w postaci wkładu do majątku spółki.

 

Trzeba wiedzieć, że skutkiem zawiązania spółki cywilnej jest powstanie pomiędzy wspólnikami wspólności łącznej wobec składników majątku spółki. Określenie „majątek spółki” należy zatem rozumieć jako wspólny majątek wspólników, objęty umową (wkłady wspólników), a także nabyty później na rzecz spółki.

 

Przepis art. 861 K.c. określa przedmiot wkładu wspólnika w spółce cywilnej; według niego wkład może polegać na wniesieniu do spółki własności lub innych praw (np. prawa użytkowania gruntu lub lokalu, prawa najmu lub dzierżawy, patentu itp.) albo na świadczeniu usług. W takiej jednak sytuacji umowa o dzierżawę pozbawiona byłaby jakiegokolwiek sensu. Zakładam zatem, że przedmiot rzeczonej umowy dzierżawy budynku stanowi jednak majątek odrębny wspólnika od majątku spółki.

 

W takiej sytuacji stosunek prawny łączy dwa odrębne podmioty gospodarcze i nie zachodzi tu tożsamość podmiotów.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 9 - 0 =

»Podobne materiały

Oddanie do nieodpłatnego używania

Osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą wybudowała budynek i oddała do użytkowania w 2007 r., odliczając VAT. Planuje utworzyć spółkę i chce jej przekazać połowę budynku na kilka miesięcy (później odda cały skład). Notariusz nie zgadza się na spisanie umowy dotyczącej połowy nieruchom

 

Pośrednictwo między firmami z Polski, Pakistanu, Bangladeszu

Jestem wspólnikiem spółki cywilnej, która została zawieszoną w 2014 roku, konto firmowe zostało zamknięte (spółka zajmowała się pośrednictwem pomiędzy firmami z Polski a Pakistanu, Bangladeszu). Obecnie przebywam w Wielkiej Brytanii. W czerwcu tego roku odezwał się do mnie inwestor z Dubaju z propoz

 

Zmiana proporcji udziałów w spółce cywilnej

Mam z córką założoną firmę - spółkę cywilną. Udziały są równe w zyskach i stratach, czyli 50% ja i 50% córka. Wspólnicy wnieśli do spółki jako wkład pracę własną. Oprócz pracy w spółce córka jest zatrudniona w firmie zewnętrznej ma stałą umowę o pracę. Chcę zmienić proporcje udziałów w spółce na 95%

 

Jak wprowadzić dzieci do spółki cywilnej?

Pytanie dotyczy zmiany składu osobowego spółki cywilnej. Spółkę tworzy małżeństwo – udziały po 50%, są czynnymi podatnikami VAT. Spółka posiada środki trwale, które są amortyzowane, w tym m.in. budynek handlowo-usługowy (VAT od faktur zakupu odliczany). Ze względu na chorobę jednego z małżonkó

 

Współwłasność łączna wspólników

Prowadzę spółkę cywilną z moim kolegą. Ze środków spółki i na potrzeby jej działalności zakupiliśmy lokal niemieszkalny. W akcie notarialnym jest zapis, że jest to zakup na zasadzie współwłasności łącznej wspólników. Czy mimo wszystko należy aktem notarialnym wprowadzić nieruchomość do spółki? Dużo

 

Kontynuacja działalności

Od wielu lat prowadzę ze starszym bratem spółkę cywilną (sklep). Teraz brat chce przejść na emeryturę, a ja planuję kontynuację działalności jako firma jednoosobowa. Jak dokonać tej zmiany, by było jak najszybciej i jak najtaniej?

 

Odpowiedzialność za zobowiązania spółki cywilnej

Zlikwidowaliśmy ze wspólnikiem spółkę cywilną. Pozostał do spłaty kredyt odnawialny. Chciałbym jak najszybciej spłacić swoją połowę zobowiązania (mam na ten cel gotówkę), bo cały czas rosną wysokie odsetki. Bank nie wyraził zgody na rozdzielenie kredytu na dwa osobne, ale zaproponował inny kredyt, n

 

Podział zysków w spółce cywilnej

Jestem wspólnikiem spółki cywilnej z udziałem 50%; jest nas dwóch wspólników. W umowie spółki mamy zawartą informację, że udział w zyskach i stratach wynosi po 50%. Czy możemy ustalić inne zasady wynagrodzeń w zależności od wypracowania marży danego wspólnika? Na przykład jeżeli pierwszy wspólnik uz

 

Rozliczenia między wspólnikami po rozwiązaniu spółki cywilnej i kontynuowanie działalności przez jednego wspólnika

Przez 2 laty prowadziłam działalność gospodarczą. Rok temu do przedsięwzięcia zaprosiłam koleżankę i stworzyłyśmy spółkę cywilną. Ja wniosłam do spółki wkład niepieniężny o wartości 250 tys. zł, ona wkład pieniężny – 70 tys. Spółka właśnie została rozwiązana. Wartość magazynu to 42 tys. n

 

Przekształcenie spółki cywilnej w firmę jednoosobową a kredyt

Chciałbym przekształcić spółkę cywilną w firmę jednoosobową poprzez darowiznę. Czy muszę o tym powiadomić bank, w którym spółka cywilna ma kredyt? Doradca w banku sugerował, że jako jednoosobowa firma będę nowym podmiotem z nowym numerem NIP, więc prawdopodobnie nie będzie to możliwe. Chce się upewn

 

Remanent likwidacyjny majątku spółki

Chcę rozwiązać spółkę cywilną dwuosobową. Każdy ze wspólników będzie po rozwiązaniu prowadził jednoosobową działalność gospodarczą. Mam pytanie co do majątku spółki. Czy lepiej opłaca się podatkowo wykazać w remanencie likwidacyjnym majątek spółki (po jakiej wartości i zapłacić VAT – spółka je

 

Czy wspólnicy spółki mogą podarować darowiznę w postaci zabudowanej działki

Jestem współwłaścicielem spółki cywilnej, pozostałymi wspólnikami spółki są moi rodzice oraz brat. Czy wspólnicy spółki mogą podarować darowiznę w postaci nieruchomości – zabudowanej działki, zakupionej przez spółkę na mnie jako jednego ze wspólników i przenieść tę nieruchomość wyłącznie do mo

 

Wyjście ze spółki i prowadzenie działalności samodzielnie

Jestem wspólnikiem spółki cywilnej dwuosobowej, która prowadzi działalność w zakresie usług budowlanych. W związku z niezgodnością z drugim wspólnikiem chcę z dniem 1 stycznia 2021 r. wyjść z spółki z zachowaniem okresu wypowiedzenia. Niektóre umowy kończą się w miesiącach luty–kwiecień 2021.

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »