Korzystanie z samochodu i domu przez zadłużonego brata i egzekucja komornicza
Przede wszystkim należy stwierdzić, że nie odpowiada Pani za zobowiązania swojego brata.
Egzekucja skierowana jest wyłącznie przeciwko Pani bratu. W toku egzekucji na wniosek wierzyciela (wierzycieli) komornik może przeprowadzić m.in. egzekucję z nieruchomości i z ruchomości należących do brata.
Stosownie do art. 845 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego do egzekucji z ruchomości komornik przystępuje przez ich zajęcie.
Według § 2 art. 845 zająć można ruchomości dłużnika będące bądź w jego władaniu, bądź we władaniu samego wierzyciela, który do nich skierował egzekucję. Ruchomości dłużnika będące we władaniu osoby trzeciej można zająć tylko wówczas, gdy osoba ta zgadza się na ich zajęcie albo przyznaje, że stanowią one własność dłużnika, oraz w wypadkach wskazanych w ustawie. Jednakże w razie zbiegu egzekucji sądowej i administracyjnej dopuszczalne jest zajęcie ruchomości na zasadach przewidzianych w przepisach o egzekucji administracyjnej.
Natomiast stosownie do § 2a art. 845 w przypadku egzekucji świadczeń alimentacyjnych komornik może zająć także ruchomości będące we władaniu osoby zamieszkującej wspólnie z dłużnikiem bez zgody tej osoby, chyba że przedstawi ona dowód, że ruchomości są jej własnością.
Masz problem prawny? Kliknij tutaj i zapytaj prawnika ›
Czy komornik może zająć rzeczy będące we władaniu dłużnika?
Jak z powyższego przepisu wynika, można zająć jedynie ruchomości (np. samochód) będące we władaniu dłużnika. Z przepisów powyższych wynika również, że istnieje możliwość, że komornik zajmie rzeczy będące we władaniu dłużnika (brata), które nie będą stanowiły jego własności.
Zgodnie z art. 847 § 1 K.p.c. komornik zajmuje ruchomość poprzez wpisanie jej do protokołu zajęcia. Odpis protokołu zajęcia należy doręczyć dłużnikowi i współwłaścicielom zajętej ruchomości, którzy nie są dłużnikami.
Według § 2 art. 847 dłużnik powinien przy zajęciu (a jeżeli jest nieobecny – niezwłocznie po otrzymaniu odpisu protokołu zajęcia) wymienić komornikowi znajdujące się w jego władaniu ruchomości, do których osobom trzecim (np. Pani) przysługuje prawo żądania zwolnienia ich od egzekucji, ze wskazaniem adresów tych osób. Komornik o zajęciu zawiadomi osoby wskazane przez dłużnika.
Potrzebujesz pomocy prawnika? Kliknij tutaj i opisz swój problem ›
Co zrobić gdy komornik zajmie rzeczy nienależące do dłużnika a do osoby trzeciej?
Po takim zawiadomieniu będzie Pani mogła wnieść powództwo przeciwegzekucyjne (o którym mowa poniżej).
W przypadku egzekucji z nieruchomości szanse jej zajęcia w toku egzekucji prowadzonej przeciwko bratu są jeszcze mniejsze.
Stosownie do art. 923 K.p.c. na skutek wniosku wierzyciela o wszczęcie egzekucji z nieruchomości wymienionej we wniosku komornik wzywa dłużnika, aby zapłacił dług w ciągu 2 tygodni pod rygorem przystąpienia do opisu i oszacowania.
Równocześnie z wysłaniem dłużnikowi wezwania komornik przesyła do sądu właściwego do prowadzenia księgi wieczystej wniosek o dokonanie w księdze wieczystej wpisu o wszczęciu egzekucji lub o złożenie wniosku do zbioru dokumentów (art. 925 K.p.c.).
Kliknij tutaj i zapytaj prawnika online ›
Powództwo przeciwegzekucyjne
Stosownie do art. 841 § 1 K.p.c. osoba trzecia może w drodze powództwa żądać zwolnienia zajętego przedmiotu od egzekucji, jeżeli skierowanie do niego egzekucji narusza jej prawa.
Powództwo takie można wnieść w terminie miesiąca od dnia dowiedzenia się o naruszeniu prawa.
Jeżeli więc komornik zajmie jakieś rzeczy należące do Pani w toku egzekucji skierowanej przeciwko Pani bratu (co jest możliwe), posiada Pani środki prawne, by rzeczy te zostały zwolnione od egzekucji.
Przykłady
Pani Anna kupiła samochód na swoje nazwisko i tylko ona figuruje w dowodzie rejestracyjnym jako właścicielka. Z samochodu regularnie korzystał jej brat, który miał problemy finansowe. Pewnego dnia do ich domu przyszedł komornik i chciał zająć pojazd, ponieważ znajdował się we władaniu dłużnika. Pani Anna przedstawiła umowę kupna i dowód rejestracyjny, dzięki czemu uniknęła zajęcia. Musiała jednak wnieść powództwo przeciwegzekucyjne, ponieważ komornik początkowo wpisał auto do protokołu.
Pan Marek mieszkał z bratem w tym samym domu, który był jego własnością, co wynikało z wpisu w księdze wieczystej. Brat nie miał żadnego udziału w nieruchomości, ale był zameldowany i nie płacił swoich zobowiązań. Gdy komornik przyszedł zająć majątek, Marek obawiał się, że może stracić dom. Okazało się jednak, że sam fakt zamieszkiwania brata nie wystarcza do zajęcia nieruchomości – liczy się wyłącznie jej właściciel. Dom był bezpieczny, ale komornik chciał zająć sprzęt RTV z salonu. Marek musiał udowodnić, że to on je kupił, pokazując paragony i faktury.
Pani Monika przyjęła na kilka tygodni brata do siebie, gdy ten stracił pracę i dach nad głową. Brat miał zadłużenie alimentacyjne, a komornik, wiedząc, że dłużnik przebywa pod jej adresem, zajął część wyposażenia mieszkania. Pani Monika nie była przygotowana na taką sytuację, a brak dowodów zakupu rzeczy codziennego użytku (jak odkurzacz czy telewizor) utrudnił jej ich odzyskanie. Dopiero w toku sprawy sądowej udało jej się część przedmiotów zwolnić z egzekucji.
Podsumowanie
Komornik nie może zająć rzeczy należących do osoby trzeciej, takich jak samochód czy nieruchomość, tylko dlatego, że korzysta z nich zadłużony brat. Jednak jeśli dłużnik faktycznie włada tymi przedmiotami, komornik może próbować je zająć, a wtedy konieczne będzie udowodnienie prawa własności i złożenie powództwa przeciwegzekucyjnego. Warto znać swoje prawa i odpowiednio zabezpieczyć majątek przed nieuzasadnionym zajęciem.
Oferta porad prawnych
Potrzebujesz pomocy w sprawie zajęcia majątku przez komornika? Oferujemy szybkie i rzetelne porady prawne online. Skonsultuj swoją sytuację bez wychodzenia z domu – przeanalizujemy Twoje dokumenty, odpowiemy na pytania i pomożemy przygotować pismo do komornika lub sądu. Skontaktuj się z nami, aby uzyskać profesjonalne wsparcie w ochronie swojego majątku.
Źródła:
1. Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz.U. 1964 nr 43 poz. 296