Czy bank może przekazać do KRD BIG informację o zobowiązaniu konsumenta mimo braku prawomocnego orzeczenia sądowego?
Aktualnie, tj. od 14 czerwca 2010 r., Krajowy Rejestr Długów Biuro Informacji Gospodarczej S.A. działa w oparciu o Ustawę o udostępnianiu informacji gospodarczych i wymianie danych gospodarczych z dnia 9 kwietnia 2010 r. (Dz. U. z 2014 r., poz. 1015) oraz Regulamin Zrządzania Danymi Krajowego Rejestru Długów Biura Informacji Gospodarczej S.A., zatwierdzony w drodze decyzji Ministra Gospodarki, po zasięgnięciu opinii Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych.
Zgodnie z ww. regulacjami bank może przekazać do biura informację gospodarczą o zobowiązaniu konsumenta – mimo braku prawomocnego orzeczenia sądowego zaopatrzonego w klauzulę wykonalności stwierdzającego zaległość – jeśli spełnione są łącznie niżej wskazane warunki:
- po pierwsze, zobowiązanie powstało w związku z określonym stosunkiem prawnym (np. w związku z zawarciem umowy pożyczki czy innej umowy cywilnoprawnej,
- po drugie, łączna kwota wymagalnych zobowiązań dłużnika będącego konsumentem wobec banku wynosi co najmniej 200 złotych (w przypadku przedsiębiorców 500 zł) oraz są one wymagalne od co najmniej 60 dni (innymi słowy chodzi o sytuację, gdy kredytobiorca ma zaległość w płatnościach rat na co najmniej 200 zł i pozostaje w opóźnienie od co najmniej 60 dni),
- po trzecie, upłynął co najmniej miesiąc od wysłania przez bank listem poleconym albo doręczenia dłużnikowi osobiście, wezwania do zapłaty zawierającego ostrzeżenie o zamiarze przekazania danych do biura, z podaniem firmy i adresu siedziby tego biura.Masz problem prawny? Kliknij tutaj i zapytaj prawnika ›
Aktualizacja danych dłużnika w Krajowym Rejestrze Dłużników
Dane w KRD przechowywane są przez 10 lat lub do momentu spłaty zobowiązania. Niemniej w ciągu 14 dni od spłaty zobowiązania bank miał obowiązek usunąć Panią z Krajowego Rejestru Dłużników lub zaktualizować dane co do kwoty zadłużenia (jeśli spłata długu była częściowa).
Natomiast przed 14 czerwcem 2010 r. obowiązywała ustawa z dnia 14 lutego 2003 r. o udostępnianiu informacji gospodarczych (Dz. U. Nr 50, poz. 424 z późn. zm.). Jednak w przypadku zaległości z tytułu kredytów konsumenckich obowiązywały te same zasady. Jeśli spłaciła Pani przedmiotowy dług wobec banku w całości lub dług wpisany do KRD jest niezgodny z rzeczywistością na Pani niekorzyść, winna Pani wezwać bank do usunięcia wpisu lub jego zaktualizowania. Nadto może Pani zgłosić do KRD zarzut, który biuro ma obowiązek rozpatrzyć w ciągu 21 dni. KRD wezwie wówczas bank do ustosunkowania się do zarzutu w terminie 14 dni. W przypadku milczenia banku wpis jest usuwany. Po trzecie, może Pani złożyć doniesienie do prokuratury lub na policję o podejrzeniu popełnienia przestępstwa poświadczenia nieprawdy. Potrzebujesz pomocy prawnika? Kliknij tutaj i opisz swój problem ›
Przykłady
Kredyt ratalny na sprzęt AGD Pani Anna kupiła pralkę na raty w 2011 roku. Przez kilka miesięcy regularnie spłacała raty, ale po utracie pracy przestała regulować zobowiązanie. Firma finansująca zakupy wysłała jej dwa pisma z wezwaniem do zapłaty, z informacją o zamiarze przekazania danych do KRD. Po miesiącu została wpisana na listę dłużników, mimo że sprawa nie trafiła do sądu. Zgodnie z obowiązującymi przepisami – wpis był legalny, ponieważ kwota przekraczała 200 zł, minęło 60 dni opóźnienia, a konsument został uprzednio powiadomiony.
Nieopłacona faktura za telefon Pan Marek rozwiązał umowę z operatorem komórkowym, ale nie zapłacił ostatniej faktury, nieświadomy dodatkowej opłaty za wcześniejsze zerwanie umowy. Operator wysłał wezwanie do zapłaty z ostrzeżeniem o przekazaniu danych do KRD. Po 30 dniach, mimo braku wyroku sądowego, informacja o długu pojawiła się w rejestrze. Pan Marek dowiedział się o tym dopiero podczas próby wzięcia kredytu. Dopiero wtedy złożył reklamację, która po kilku tygodniach zakończyła się usunięciem błędnego wpisu.
Stara pożyczka sprzed lat Pani Teresa w 2005 roku zaciągnęła niewielką pożyczkę w banku. Po kilku ratach przestała płacić i oddała samochód, który miał zabezpieczać dług. Bank nigdy nie wystąpił do sądu ani nie przekazał jej rozliczenia. Dopiero w 2013 roku zauważyła, że figuruje jako dłużnik w KRD. Wówczas dowiedziała się, że dane mogły być zgłoszone bez wyroku, jeśli spełniono warunki ustawowe. Po złożeniu zarzutu do KRD i braku reakcji banku – wpis został usunięty.
Podsumowanie
Wpisanie konsumenta na listę dłużników Krajowego Rejestru Długów bez wyroku sądowego jest możliwe i zgodne z prawem, o ile zostaną spełnione określone warunki ustawowe – m.in. istnienie zobowiązania wynikającego z umowy, zaległość wynosząca co najmniej 200 zł utrzymująca się przez minimum 60 dni oraz wcześniejsze pisemne ostrzeżenie o zamiarze zgłoszenia danych do KRD. Brak wyroku sądowego nie oznacza więc automatycznie bezprawnego działania wierzyciela. Jednocześnie osoby wpisane do rejestru mają prawo do zakwestionowania wpisu, żądania jego usunięcia lub sprostowania, jeśli dane są nieaktualne lub nieprawdziwe. Warto znać swoje prawa i reagować, gdy pojawiają się wątpliwości co do zasadności takiego wpisu.
Oferta porad prawnych
Jeśli masz wątpliwości co do zasadności wpisu do rejestru dłużników lub chcesz sprawdzić, jakie kroki możesz podjąć w swojej sprawie, skorzystaj z naszej pomocy prawnej online. Doświadczeni prawnicy udzielą Ci szybkiej i rzetelnej porady, pomogą przygotować odpowiednie pisma, a w razie potrzeby wskażą, jak skutecznie dochodzić swoich praw. Skontaktuj się z nami bez wychodzenia z domu – to proste, wygodne i bezpieczne.
Źródła:
1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę, wypełniając formularz poniżej ▼▼▼. Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
O autorze: Monika Cieszyńska
Radca prawny przy Okręgowej Izbie Radców Prawnych w Toruniu, nr wpisu TR-871. Absolwentka prawa Katedry Praw Człowieka na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu. Specjalizuje się przede wszystkim w prawie rodzinnym i opiekuńczym oraz karnym – udzieliła dotąd porad setkom naszych klientów, w których życie często niesłusznie wtargnęła policja i prokuratura, a wielu rodzinom pomogła rozwiązać burzliwe niekiedy konflikty małżeńskie i opiekuńcze (opieka nad dziećmi, alimenty, widzenia z dziećmi). Posiada licencję zarządcy nieruchomości (nr licencji 20460). W kręgu jej zainteresowań znajdują się również zagadnienia prawa spółdzielczego.
.
|