Jak uchronić mieszkanie przed egzekucją z tytułu długów współkredytobiorcy?• Data publikacji: 04-03-2026 • Autor: Urszula Trojanowska-Woźniak |
|
Dostałam dzisiaj zawiadomienie z ksiąg wieczystych o egzekucji dotyczącej lokalu, w którym mieszkam. Mój były mąż ma komornika, który żąda ode mnie spłaty jego zadłużenia (zadłużył się po rozwodzie). Wysłałam mu pismo, w którym wyjaśniłam, że nie miałam o tym pojęcia. Niestety mój eksmąż jest współkredytobiorcą oraz współwłaścicielem mieszkania. Nie mieszka w nim od ponad 4 lat. Wszystkie raty i opłaty pokrywam sama. Co powinnam zrobić, żeby komornik zostawił mieszkanie w spokoju? |
|
Umorzenie egzekucji z zajętej nieruchomościNa podstawie przedstawionego przez Panią stanu faktycznego wskazuję, że pomimo tego, że są Państwo po rozwodzie, nie dokonaliście Państwo podziału majątku i mąż nie został wykreślony z KW. Zatem niestety komornik będzie mógł wszcząć egzekucję z majątku wspólnego, jakim jest nieruchomość. Aby przeprowadzić dalsze czynności, wierzyciel będzie musiał uzyskać i przedstawić komornikowi tytuł wykonawczy uzyskany również na Panią.
Obecnie przepisy wyznaczają bardzo wąski katalog spraw, w których klauzula wykonalności może być nadana również przeciwko współmałżonkowi. W praktyce dotyczy to tylko sytuacji, w których małżonek wyraził zgodę na zaciągnięcie danego zobowiązania, a wierzyciel będzie w stanie udowodnić to przed sądem dokumentem urzędowym (np. akt notarialny) lub prywatnym (zgoda na zawarcie umowy, poręczenie za dług).
Samo wszczęcie egzekucji z nieruchomości, objętej ustawową wspólnością małżeńską, nie daje wierzycielowi dużych możliwości w zakresie zaspokojenia. Wszczęcie egzekucji powodować może pewną niedogodność po stronie dłużnika, jaką jest wzmianka w księgach wieczystych o wszczęciu egzekucji. Ta może utrudnić dłużnikowi rozporządzenie nieruchomością lub obciążenie jej. Wystarczy jednak sprzeciw małżonka dłużnika (bardzo dobrze, że Pani go złożyła), aby doprowadzić do umorzenia egzekucji z zajętej nieruchomości. Ustanowienie przymusowej rozdzielności majątkowejWierzyciel jednego z małżonków co do zasady nie może żądać zaspokojenia z udziału, który przypadłby dłużnikowi w razie ustania wspólności. Istnieje jednak możliwość, aby wierzyciel złożył wniosek o ustanowienie przymusowej rozdzielności majątkowej. Takie prawo daje obecnie art. 52 § 1a Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Przesłanką do żądania rozdzielności majątkowej przez wierzyciela jest: 1. istnienie wierzytelności, 2. posiadanie tytułu wykonawczego, 3. bezskuteczność egzekucji z majątku osobistego.
W toku postępowania o ustanowienie sądowej, przymusowej rozdzielności majątkowej wierzyciel musi uprawdopodobnić, że zaspokojenie wierzytelności stwierdzonej tytułem wykonawczym wymaga dokonania podziału majątku wspólnego małżonków. Taka przesłanka zaistnieje wówczas, gdy postępowanie egzekucyjne skierowane do majątku osobistego dłużnika nie przyniesie rezultatu w postaci wyegzekwowania długu.
Jeżeli sąd rodzinny ustanowi rozdzielność majątkową, wówczas majątek dłużnika, który poprzednio objęty był ustawową wspólnością małżeńską, wejdzie (w odpowiednim udziale) do majątku osobistego. Z przedmiotów tych wierzyciel będzie mógł żądać zaspokojenia w toku egzekucji. Domniemywa się, że udziały małżonków są równe. W przypadku ustanowienia rozdzielności majątkowej nieruchomość, która wcześniej była objęta wspólnością, stanie się własnością dłużnika w udziale ½.
Albowiem wspólność majątkowa małżeńska ustaje wraz z rozwodem. Zgodnie z polskim prawem w przypadku rozwodu współwłasność łączna przekształca się we współwłasność ułamkową. Z zasady udziały małżonków w takim majątku są równe i wynoszą 1/2. Oznacza to, że po rozwodzie małżonkowie uzyskają po 1/2 udziałów w nieruchomości. Wtedy komornik będzie mógł prowadzić egzekucję tylko i wyłącznie z udziału byłego małżonka.
W uchwale z 17 kwietnia 2015 r., sygn. akt III CZP 9/15, Sąd Najwyższy uznał, iż wierzyciel jednego z małżonków po ustaniu wspólności majątkowej małżeńskiej może prowadzić egzekucję z udziału tego małżonka we własności nieruchomości wchodzącej poprzednio w skład majątku wspólnego. Jednak należy wskazać, że rzadko kiedy zdarza się, że ktoś kupuje wskutek licytacji komorniczej udział w nieruchomości. Zatem egzekucja z nieruchomości będzie bezskuteczna, a Pani nie straci mieszkania.
Na ten moment nie należy podejmować żadnych czynności. Jednocześnie musi Pani wezwać na piśmie byłego męża do spłacenia długu, tak aby Pani nie musiała ponosić z tego tytułu konsekwencji. FAQ – najczęściej zadawane pytaniaCzy komornik może zająć mieszkanie za długi byłego małżonka?
Czy odpowiadam za długi byłego męża zaciągnięte po rozwodzie?
Czy można doprowadzić do umorzenia egzekucji z nieruchomości?
Czy wierzyciel może doprowadzić do podziału majątku byłych małżonków?
Czy po rozwodzie komornik może sprzedać całe mieszkanie?
Czy licytacja udziału w mieszkaniu jest częsta? PrzykładySprzeciw małżonka i umorzenie egzekucji Anna i Piotr się rozwiedli, ale nie dokonali podziału majątku, a ich mieszkanie nadal figurowało w księdze wieczystej jako wspólne. Wierzyciel Piotra wszczął egzekucję z nieruchomości. Anna złożyła sprzeciw – wskazała, że dług dotyczył wyłącznie Piotra. Sąd uwzględnił jej sprzeciw, a komornik umorzył egzekucję – mieszkanie nie zostało zajęte ani sprzedane.
Egzekucja z udziału po ustaniu wspólności majątkowej Kasia i Michał po rozwodzie podzielili majątek – każde z nich posiadało po połowie udziału w domu. Wierzyciel Michała wszczął egzekucję. Komornik prowadził postępowanie jedynie z udziału Michała. Udział został wystawiony na licytację, jednak nikt go nie kupił, więc Kasia zachowała pełny dostęp do swojej części nieruchomości.
Ustanowienie przymusowej rozdzielności majątkowej Ewa i Robert byli w trakcie separacji i posiadali wspólne mieszkanie. Dług Roberta nie mógł zostać wyegzekwowany z jego majątku osobistego. Wierzyciel złożył wniosek do sądu o ustanowienie przymusowej rozdzielności majątkowej. Sąd przychylił się do wniosku, a majątek Roberta stał się jego własnością w połowie udziału. Wierzyciel mógł teraz egzekwować dług jedynie z tej części nieruchomości, a Ewa zachowała swoją część mieszkania. PodsumowanieArtykuł omawia kwestie związane z egzekucją nieruchomości objętej wspólnością majątkową małżeńską. Wskazuje, że wierzyciel jednego z małżonków nie może wprost zaspokoić długu z majątku wspólnego, jeśli dług dotyczy tylko jednego z nich. W przypadku wszczęcia egzekucji sprzeciw drugiego małżonka może doprowadzić do jej umorzenia. Artykuł wyjaśnia również możliwość ustanowienia przymusowej rozdzielności majątkowej przez sąd, gdy egzekucja z majątku osobistego dłużnika jest nieskuteczna. Po ustaniu wspólności majątkowej lub rozwodzie każdy z byłych małżonków posiada po połowie udziałów w nieruchomości, z których wierzyciel może egzekwować dług jedynie z udziału dłużnika. W praktyce egzekucja z udziału w nieruchomości rzadko jest skuteczna, co chroni pozostałych współwłaścicieli przed utratą mieszkania. Oferta porad prawnychZastanawiasz się, jak chronić swój majątek przed egzekucją po rozwodzie lub podziale majątku? Skorzystaj z naszych porad prawnych online i dowiedz się, jak skutecznie złożyć sprzeciw, uniknąć zajęcia nieruchomości oraz zabezpieczyć swoje prawa w przypadku długów byłego małżonka. Szybko, wygodnie i bez wychodzenia z domu – nasi eksperci pomogą Ci znaleźć najlepsze rozwiązanie. Skontaktuj się z nami już dziś! Źródła:1. Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz.U. 1964 nr 9 poz. 59 2. Uchwała Sądu Najwyższego z 17 kwietnia 2015 r., sygn. akt III CZP 9/15
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę, wypełniając formularz poniżej ▼▼▼. Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online O autorze: Urszula Trojanowska-Woźniak |
|
Zapytaj prawnika
Najnowsze pytania w dziale
Egzekucja z mieszkania obciążonego hipoteką .jpg "Jeździłem bez ubezpieczenia, co zrobić, gdy agent ubezpieczeniowy nie opłacił Twojego OC?")
.jpg "Niezłożenie druku EROP przez osobę pobierającą rentę rodzinną, konsekwencje i obowiązki wobec ZUS")
