.
Udzieliliśmy ponad 126,8 tys. porad prawnych i mamy 14 401 opinii Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Zmiana nazwiska z powodów osobistych

Moje nazwisko nie jest obraźliwe, ale bardzo chciałbym je zmienić. Odziedziczyłem je bowiem po ojcu, który właściwie jest dla mnie obcym człowiekiem – od dzieciństwa źle mnie traktował; sprawił mi wiele bólu i cierpienia. Chciałbym nosić nazwisko panieńskie mojej mamy, konieczna więc byłaby zmiana nazwiska. Jak mógłbym uzasadnić w tych okolicznościach wniosek o zmianę nazwiska?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie. Pomagamy w podobnych sprawach.

Zmiana nazwiska z powodów osobistych

Kiedy można dokonać zmiany imienia lub nazwiska?

Na wstępie należy zaznaczyć, iż zarówno obecnie obowiązująca ustawa z dnia 17 października 2008 roku o zmianie imienia i nazwiska (Dz. U. z 2008 r. Nr 220, poz. 1414), jak i jej poprzedniczka z 1956 roku wprowadzają zasadę względnej stabilizacji imion i nazwisk. Oznacza to, że – co do zasady – imię i nazwisko są trwałymi atrybutami człowieka, prawnie mu przypisanymi poprzez zarejestrowanie w aktach stanu cywilnego, a ich zmiana może nastąpić tylko z ważnych względów. Oznacza to także, że wola obywatela polskiego nie stanowi przesłanki samodzielnej i wystarczającej do zmiany imienia i nazwiska. „Względna stabilizacja imion i nazwisk jest wartością prawnie chronioną. Imię i nazwisko, z uwagi na spełniane funkcje w życiu jednostki, rodziny i grup społecznych oraz na znaczenie ich trwałości dla prawidłowej realizacji tych funkcji, nie mogą być postrzegane jedynie jako dobra osobiste, podlegające ochronie na gruncie prawa cywilnego” (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w sprawie o sygn. akt III SA/Wr 83/09).

 

Względna stabilizacja nazwiska ma wyjątki zgodnie z treścią art. 4 ust. 1 ustawy:

 

„Zmiany imienia lub nazwiska można dokonać wyłącznie z ważnych powodów, w szczególności gdy dotyczą zmiany:

 

  1. imienia lub nazwiska ośmieszającego albo nielicującego z godnością człowieka;
  2. na imię lub nazwisko używane;
  3. na imię lub nazwisko, które zostało bezprawnie zmienione;
  4. na imię lub nazwisko noszone zgodnie z przepisami prawa państwa, którego obywatelstwo również się posiada”.
Masz problem prawny? Kliknij tutaj i zapytaj prawnika ›

Zmiana nazwiska z ważnych powodów

Powyższy katalog powodów, które mogą stanowić podstawę do zmiany imienia lub/i nazwiska, nie jest katalogiem zamkniętym, a to z powodu wyrażenia „w szczególności”. „Ważnymi powodami” zmiany nazwiska muszą być zatem okoliczności wskazane w art. 4 ust. 1 pkt 1-4 ustawy, ale nie tylko one stanowią przesłankę do zmiany imienia i / lub nazwiska. Z uwagi na niedookreślony charakter pojęcia „ważne powody”  kwestia spełniania warunków musi być jednak analizowana stosownie do konkretnego przypadku. To zatem konkretny stan faktyczny musi być przeanalizowany, aby stwierdzić, czy w jego ramach zachodzi ważny powód, dla którego mogłaby nastąpić zmiana nazwiska (imienia), czy też nie.

Z powyższej analizy wynika jedna ważna wiadomość – kwestię spełniania warunków do zmiany nazwiska (imienia) analizujemy stosownie do przypadku. Skoro tak jest, to trzeba sięgnąć do orzecznictwa, które w konkretnych przypadkach wskazuje nam, a co najmniej podpowiada, co należy rozumieć pod pojęciem „ważnych powodów” oraz jakie stany faktyczne nie wejdą do katalogu desygnatów tegoż pojęcia.

 

Zgodnie z tezami wyroku WSA we Wrocławiu:

 

„»Ważne względy« przemawiające za zmianą imienia lub nazwiska nie mogą wynikać jedynie z subiektywnego przekonania osoby żądającej zmiany, ale muszą również sprostać zobiektywizowanym i zracjonalizowanym kryterium oceny. Ponadto imię i nazwisko osoby, jako dwa podstawowe elementy identyfikujące tę osobę i składające się na jej stan cywilny, powinny być stabilne (...) Granicą rozważań organów orzekających powinno być ustalenie istnienia (lub braku) elementów oczywistej bezzasadności w motywach strony, na przykład cech kaprysu lub przekory”.

 

„Nie można bowiem uznać, że obawa przed zemstą osób z marginesu społecznego, którym jakoby zaszkodził, mieści się w przykładowym katalogu przesłanek zmiany imienia i nazwiska”.

 

Z kolei, WSA w Łodzi (sygn. akt III SA/Łd 147/08) w swoim wyroku stwierdził:

Zmiana nazwiska ze względu na zachowanie ojca

„Subiektywne odczucie skarżącego, nawet poparte określonymi okolicznościami faktycznymi, w świetle przepisów ustawy o zmianie imion i nazwisk nie może mieć decydującego znaczenia dla pozytywnego rozpatrzenia wniosku. Zarówno organ, jak i Sąd musi uwzględniać również kryteria obiektywne, które przesądzają o tym, że sytuacja danej osoby mieści się w katalogu ustawowych przesłanek zmiany imienia i nazwiska”.

W podobnym tonie wypowiedział się NSA w wyroku o sygn. akt II OSK 452/06.

Dla analizowanego stanu faktycznego orzeczenia te nie są niestety korzystne i obawiam się, że przytaczane przez Pana okoliczności (obiektywnie rzecz biorąc) nie będą stanowiły dostatecznej przesłanki do zmiany nazwiska.

Problemem tu jednak – w mojej ocenie – nie jest nazwisko Pańskiego ojca jako takie, a tylko jego stosunek wobec Pana osoby. Na to z kolei jest szereg innych metod, takich jak chociażby powództwo o naruszenie dóbr osobistych czy akt oskarżenia za znieważenie.

Reasumując – zmiana nazwiska wymaga, w sensie obiektywnym, ważnych powodów.

Do ochrony dobrego imienia służy w szczególności powództwo o naruszenie dóbr osobistych.

Do ochrony przed znieważeniem służy (w przypadku stosunku zstępny – wstępny, a więc bliskiego pokrewieństwa) prywatny akt oskarżenia.

 

Jeśli jednak chciałby spróbować Pan dokonać takiej zmiany, sugerowałbym jak najpełniejsze przedstawienie Pańskiej sytuacji i powodów, dla których źle się Pan czuje z noszonym przez siebie nazwiskiem. W mojej ocenie musiałby Pan rozwinąć myśl przedstawioną w zapytaniu, podać więcej konkretów, sytuacji, które faktycznie miały miejsce, itd.

 

Nie ma szablonu w takich sytuacjach, chociaż oczywiście są pewne wymogi formalne, które muszą być przy tego typu wnioskach (podaniach) spełnione.

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę, wypełniając  formularz poniżej  ▼▼▼. Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.

Zapytaj prawnika - porady prawne online

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny

O autorze: Arkadiusz Dudkiewicz

Arkadiusz Dudkiewicz – doradca podatkowy, agent celny, prawnik. Absolwent prawa Wydziału Prawa i Administracji UMK w Toruniu, wykładowca i prawnik, od 2000 r. agent celny, a od października 2007 r. wykwalifikowany doradca podatkowy (nr 10791). Specjalista w zakresie prawa podatkowego, gospodarczego, cywilnego, administracyjnego, ubezpieczeń społecznych oraz prawa celnego. Wieloletni współpracownik firm doradztwa podatkowego – posiada stałych klientów, którzy powierzyli mu obsługę podatkową oraz reprezentację w sprawach podatkowych. Uznany wykładowca problematyki celnej i podatkowej (VAT i akcyza), autor licznych publikacji. Biegły sądowy z zakresu podatków. Od maja 2014 roku także rzeczoznawca majątkowy.

 

Arkadiusz Dudkiewicz jest także autorem i współautorem szeregu publikacji naukowych, wśród których wymienić należy:

  1. Inwigilacja w prawie podatkowym. Zakres i definicja pojęcia, [w:] P. Chrzczonowicz, V. Kwiatkowska-Darul, K. Skowroński, Inwigilacja w państwie prawa, Toruń 2003.
  2. Nowelizacja k.r.o. i k.p.c. a instytucja odpowiedzialności małżonka dłużnika podatkowego za zobowiązania współmałżonka, Forum Doradców Podatkowych nr 03/2005.
  3. Przejęcie długu publicznoprawnego, Forum Doradców Podatkowych nr 07-08/2005.
  4. Instytucja sprzeciwu małżonka, Forum Doradców Podatkowych, cz. 1 – 10/2005 oraz cz. 2 – 11/2005.
  5. Spółka partnerska w organizacji. Aspekt podatkowy, cz. 1, Forum Doradców Podatkowych nr 12/2005 (współautorstwo z Panem Piotrem Piątakiem), cz. 2 (Forum Doradców Podatkowych nr 01/2006), cz. 3 (Forum Doradców Podatkowych nr 02/2006).
  6. Zakaz reklamy w zawodach zaufania publicznego (Monitor Prawniczy nr 04/2006), A. Dudkiewicz, P. Piątak.
  7. Podstawy prawne wniosku o stwierdzenie nadpłaty i zwrot podatku akcyzowego (Forum Doradców Podatkowych nr 03/2006 – cz. 1 i nr 04/2006 – cz. 2).
  8. Ponaglenie jako środek zaskarżenia bezczynności organu podatkowego (Forum Doradców Podatkowych nr 05/2006).
  9. Skarga na bezczynność organu podatkowego (Forum Doradców Podatkowych nr 06/2006).
  10. Tryby odwoławcze od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (cz. 1 – Forum Doradców Podatkowych nr 07-08/2006, cz. 2 – nr 09/2006, cz. 3 – nr 10/2006 oraz cz. 4 – nr 11/2006).

 


Komentarze (2):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • VI plus siedem =

To tę ustawę należałoby zmienić. Bo jest zła. Nawet konflikt rodzinny to musi być uzasadnienie do zmiany nazwiska.

student

Witam,
a co myślicie, że jak im napisze taką rozprawkę jak poniżej, to stwierdzą, że hańbą dla mojego dziecka jest nosić nazwisko po kimś takim.
Zwracam się z prośbą o zmianę nazwiska mojej córki, gdyż od 4 lat nie ma ona nic wspólnego ze swoim biologicznym ojcem. Nie utrzymujemy kontaktu z nim, ani z nikim z jego rodziny.
Córka miała niespełna 3 lata, kiedy w obawie o nasze zdrowie i życie uciekłam z nią z mieszkania, w którym żył z nami człowiek, który ją spłodził.
Zamieszkałyśmy u moich rodziców, więc wszyscy jej najbliżsi noszą nazwisko takie jak ja, jej matka.
Od dwóch lat córka mieszka ze mną i moim partnerem, którego ma za ojca.
Córka niebawem zacznie naukę w szkole podstawowej, więc obawiam się, że zapyta dlaczego ma inne nazwisko niż ja lub mój partner.
Moja córka jest bardzo wrażliwą i uczuciową dziewczynką, mojego partnera kocha i traktuje jak prawdziwego ojca, a on ją jak prawdziwą córkę.
Obawiam się, że jest jeszcze w takim wieku, w którym ciężko jej będzie zrozumieć tą sytuację, a to co usłyszy może wpłynąć negatywnie na nasze więzi i osłabić uczucia.
Nie chcę aby moja jedyna córka, nosiła nazwisko po osobie, która pod wpływem znęcała się nade mną psychicznie i fizycznie.
Od narodzin córki praktycznie sama musiałam się nią opiekować, gdyż jej biologiczny ojciec wcześnie rano wychodził do pracy, po której spożywał alkohol z innymi pracownikami, wracał do domu bardzo późno, kiedy dziecko już spało.
Większość zarobionych pieniędzy przeznaczał na alkohol i prawdopodobnie na zobowiązania alimentacyjne wobec innego dziecka, o którego istnieniu dowiedziałam się długo po naszym rozstaniu, przez przypadek, od poszukującej go policji.
Moi rodzice płacili nam rachunki za mieszkanie i regularnie co jakiś czas dawali pieniądze w prezencie, które zawsze musiałam przeznaczać na jedzenie, bardzo często też zabierali mnie do sklepu po najpotrzebniejsze produkty spożywcze i płacili za moje zakupy.
Od czasu rozstania biologiczny ojciec nie wykazuje żadnej chęci utrzymania kontaktu z dzieckiem,
Uważam, że bardzo krzywdzącym jest, że moja córka, o którą musiałam bardzo długo troszczyć się sama, która uczy się wszystkiego biorąc przykład z mamy i którą ukształtowałam uczuciowo, nosi nazwisko po człowieku, który jest dla niej nikim.

wkurzona_ona

.
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem.

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »

spadek.info

prawo-budowlane.info

odpowiedziprawne.pl

Paragraf jako alternatywne logo serwisu