Egzekucja należności wobec ZUS z rachunku bankowego firmy

Egzekucja należności dla ZUS z rachunku bankowego firmy

Z Pana informacji wynika, że ZUS prowadzi w stosunku do Pana postępowanie egzekucyjne należności pieniężnych poprzez zastosowanie środka egzekucyjnego w postaci egzekucji z rachunku bankowego.

Choć nie pisze Pan tego, postępowanie egzekucyjne toczy się najpewniej w trybie administracyjnym, czyli w trybie ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Zgodnie z art. 81 tej ustawy zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanego (czyli Pana), skutkujące zakazem wypłat z tego rachunku na rzecz zobowiązanego, jest dokonane z chwilą doręczenia bankowi zawiadomienia o zajęciu przez ZUS i obejmuje również kwoty, które nie były na rachunku bankowym w chwili zajęcia, a zostały wpłacone na ten rachunek po dokonaniu zajęcia.

Zakaz wypłat z  rachunku bankowego bez zgody organu egzekucyjnego

Wynikający z zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego zakaz wypłat z tego rachunku bez zgody organu egzekucyjnego (czyli ZUS) nie dotyczy tylko wypłat na bieżące wynagrodzenia za pracę oraz na zasądzone alimenty i renty o charakterze alimentacyjnym zasądzone tytułem odszkodowania. Wypłata na wynagrodzenia za pracę może nastąpić po złożeniu bankowi odpisu listy płac lub innego wiarygodnego dowodu, a wypłata alimentów lub renty o charakterze alimentacyjnym – tytułu stwierdzającego obowiązek zobowiązanego do płacenia alimentów lub renty. Bank dokonuje jednak wypłat alimentów lub renty do rąk osoby uprawnionej do tych świadczeń.

Zajęcie kilku rachunków bankowych zobowiązanego

Odpowiadając zaś na Pana dalsze pytania, informuje, że nie ma żadnych przeszkód prawnych, aby ZUS dokonał zajęcia dalszych rachunków bankowych zobowiązanego w czasie obowiązywania zajęcia innego rachunku bankowego, jeżeli tylko ZUS informacje o takim nowym rachunku zdobędzie. W praktyce zajęcie kilku rachunków bankowych zobowiązanego spotyka się nawet często.

Zajęcie rachunku bankowego obowiązuje tak długo, aż organ egzekucyjny z własnej inicjatywy (np. wobec bezskuteczności zajęcia) nie uchyli zastosowanego środka egzekucyjnego (tutaj zajęcia rachunku bankowego) albo nie zostanie do tego zmuszony przez zobowiązanego (czyli Pana) lub wierzyciela, nie ma terminu maksymalnego. Musi Pan bowiem wiedzieć, że przysługuje Panu możliwość złożenia zarzutów przeciwko prowadzeniu egzekucji oraz skargi na czynności egzekutora, których skutkiem może być uchylenie środka egzekucyjnego jeżeli jest on stosowany z naruszeniem prawa, ale także gdy np. upłynął już termin przedawnienia egzekwowanych roszczeń. Uchyleniem zastosowanego środka egzekucyjnego skutkuje także umorzeniem postępowania egzekucyjnego.

Zasadniczo efektem braku skuteczności zajęcia rachunku bankowego zobowiązanego powinno być zastosowanie przez ZUS innego środka egzekucyjnego (np. egzekucji z nieruchomości zobowiązanego, którą można stosować dopiero w ostateczności). Organ egzekucyjny może więc równocześnie stosować kilka środków egzekucyjnych (egzekucję z nieruchomości i egzekucję z rachunku bankowego) – tak też Przybysz Piotr, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Warszawa 2008 Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis (wydanie V, najnowsze), komentarz do art. 7).

Nakaz wyjawienia majątku przez zobowiązanego

Jeżeli natomiast egzekucja administracyjna należności pieniężnych staje się bezskuteczna, organ egzekucyjny lub wierzyciel może także zwrócić się do sądu o nakazanie zobowiązanemu wyjawienia majątku. Wiąże się to z rozprawą sądową, gdzie pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań musiałby Pan ujawnić cały swój majątek, celem ewentualnego skierowania do niego egzekucji.

Oczywistym jest także, że kontynuacja egzekucji pociąga za sobą wzrost kosztów egzekucyjnych oraz dalsze naliczania odsetek za zwłokę w płatności.

W świetle prawa w celu ściągnięcia tych samych należności (powiększonych o odsetki i koszty egzekucji), które nie zostały dotychczas wyegzekwowane organ egzekucyjny może po kolei (w różnym czasie), ale także równocześnie zająć dwa a nawet więcej kont dłużnika (nazywanego w egzekucji administracyjnej zobowiązanym). Nie jest przy tym konieczne anulowanie (w języku prawniczym: umorzenie, uchylenie) wcześniejszego zajęcia innego rachunku.

Spłata zadłużenia względem ZUS a wstrzymanie egzekucji

Może Pan oczywiście spłacać zadłużenie z innego rachunku bankowego czy gotówką. Proszę jednak zawsze w tytule przelewu wskazywać wtedy od kogo i na spłatę jakiej egzekucji wpłaca Pan pieniądze. Polecałbym nawet osobisty lub przynajmniej telefoniczny kontakt z ZUS, aby spróbować się z nimi dogadać i np. podpisać jakieś porozumienie o spłacie ratalnej albo zawiesić egzekucję, aby wstrzymać dalsze naliczanie odsetek i dokonywanie dalszych czynności egzekucyjnych przez ZUS. Nie zawsze organy administracyjne są chętne na takie układy, ale niekiedy sporo można zaoszczędzić.

Po uregulowaniu całości zadłużenia organ egzekucyjny a zarazem wierzyciel (ZUS) powinien wstrzymać czynności egzekucyjne i uchylić podjęte środki egzekucyjne z urzędu (bez wniosku), gdyby jednak tego nie zrobił, może Pan zmusić organ egzekucyjny do odstąpienia od czynności egzekucyjnych, okazując dowód wykonania obowiązku np. pokwitowanie wpłaty albo potwierdzenie przelewu (art. 45 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji).

Na koniec dodam, że ze strony banku dotkliwe sankcje Panu nie grożą. Oczywiście w swoich regulaminach i taryfach opłat banki przewidują nieraz wysokie opłaty za przekazanie pieniędzy organom egzekucyjnym w toku egzekucji z rachunku bankowego (średnio ok. 100 zł). Być może wszczęcie egzekucji może stanowić w świetle przepisów wewnętrznych banku podstawę dla wypowiedzenia umowy rachunku bankowego, ale to zasadniczo tyle. Bank jest zasadniczo jedynie wykonawcą nakazów organu egzekucyjnego, gdy on nakaże przekazywać pieniądze z rachunku i przedstawi konieczne dokumenty, bank jest to zobowiązany zrobić.