Przeniesienie członka korpusu służby cywilnej bez zgody

Czy komendant może przenieść pracownika korpusu służby cywilnej do innej komendy?

Odpowiedź zależy przede wszystkim od tego, czy jest Pani pracownikiem służby cywilnej zatrudnionym na podstawie umowy o pracę, czy urzędnikiem służby cywilnej zatrudnionym na podstawie mianowania. W potocznym języku obie grupy bywają określane jako członkowie korpusu, ale ustawa z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej rozróżnia ich status.

Zgodnie z art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej członkiem korpusu służby cywilnej jest pracownik służby cywilnej albo urzędnik służby cywilnej. Natomiast art. 3 pkt 2 tej ustawy wskazuje, że pracownik służby cywilnej to osoba zatrudniona na podstawie umowy o pracę, a art. 3 pkt 3 tej ustawy definiuje urzędnika służby cywilnej jako osobę zatrudnioną na podstawie mianowania.

Jeżeli jest Pani pracownikiem służby cywilnej zatrudnionym na stanowisku specjalisty na podstawie umowy o pracę, przeniesienie do innego urzędu, w tym do innej komendy, wymaga co do zasady Pani zgody. Wynika to wprost z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej, zgodnie z którym przeniesienie członka korpusu służby cywilnej do innego urzędu, także w innej miejscowości, na jego wniosek albo za jego zgodą, może nastąpić w każdym czasie.

Jeżeli interesuje Panią szerzej status zatrudnienia w administracji rządowej, przydatne może być także omówienie zasad, jakie obejmuje służba cywilna, zwłaszcza gdy pracownik wykonuje dodatkową aktywność zawodową.

Kto należy do korpusu służby cywilnej w komendach Policji?

Zakres urzędów objętych korpusem służby cywilnej określa art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej. Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 4 tej ustawy korpus służby cywilnej tworzą pracownicy zatrudnieni na stanowiskach urzędniczych między innymi w komendach, inspektoratach i innych jednostkach organizacyjnych stanowiących aparat pomocniczy kierowników zespolonych służb, inspekcji i straży wojewódzkich oraz kierowników powiatowych służb, inspekcji i straży, chyba że odrębne ustawy stanowią inaczej.

W Policji trzeba dodatkowo uwzględnić art. 6g ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji. Przepis ten stanowi, że pracownicy na stanowiskach administracyjnych, technicznych i gospodarczych w komendach i komisariatach Policji, z wyjątkiem stanowisk określonych przez Komendanta Głównego Policji, są zatrudniani na zasadach określonych w przepisach o pracownikach urzędów państwowych. Nie oznacza to jednak automatycznie, że każde cywilne stanowisko w Policji jest stanowiskiem w korpusie służby cywilnej. Decydujące znaczenie mają przepisy ustawy o służbie cywilnej, akty wykonawcze oraz konkretne dokumenty zatrudnienia.

Aktualny wykaz stanowisk, kwalifikacje, stopnie służbowe, mnożniki wynagrodzenia oraz zasady niektórych świadczeń określa rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 29 stycznia 2016 r. w sprawie określenia stanowisk urzędniczych, wymaganych kwalifikacji zawodowych, stopni służbowych urzędników służby cywilnej, mnożników do ustalania wynagrodzenia oraz szczegółowych zasad ustalania i wypłacania innych świadczeń przysługujących członkom korpusu służby cywilnej. W praktyce należy więc sprawdzić umowę o pracę, zakres czynności, nazwę stanowiska, kategorię zaszeregowania i regulamin organizacyjny jednostki.

Przeniesienie do innego urzędu za zgodą pracownika

Podstawowa regulacja dotycząca przeniesienia za zgodą wynika z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej. Przepis ten obejmuje przeniesienie członka korpusu służby cywilnej do innego urzędu, również w innej miejscowości, na jego wniosek albo za jego zgodą.

Zgodnie z art. 64 ust. 2 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej przeniesienia dokonuje dyrektor generalny urzędu, w którym członek korpusu służby cywilnej ma być zatrudniony, w porozumieniu z dyrektorem generalnym urzędu, w którym dotychczas jest zatrudniony. Jeżeli w danym urzędzie nie tworzy się stanowiska dyrektora generalnego, zadania dyrektora generalnego wykonuje kierownik urzędu na podstawie art. 25 ust. 9 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej. W realiach komendy Policji będzie to co do zasady właściwy komendant.

Art. 64 ust. 3 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej przewiduje, że dyrektor generalny urzędu, do którego członek korpusu jest przenoszony, ustala jego wynagrodzenie stosownie do stanowiska pracy. Członek korpusu zachowuje prawo do dotychczasowego dodatku za wieloletnią pracę, a urzędnik służby cywilnej także do dodatku służby cywilnej.

Kiedy możliwe są przeniesienia bez zgody?

Ustawa z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej przewiduje szczególne rozwiązania dotyczące przede wszystkim urzędników służby cywilnej, czyli osób mianowanych. Nie należy ich automatycznie odnosić do pracowników służby cywilnej zatrudnionych na podstawie umowy o pracę.

Na podstawie art. 62 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej urzędnik służby cywilnej może być przeniesiony na inne stanowisko w tym samym urzędzie, jeżeli jest to uzasadnione potrzebami urzędu. Z kolei art. 63 tej ustawy reguluje przeniesienie urzędnika służby cywilnej do innego urzędu. Przy takich przeniesieniach ustawodawca przewidział ograniczenia ochronne, między innymi związane z ciążą, opieką nad dzieckiem oraz szczególnie ważnymi względami osobistymi lub rodzinnymi. W konkretnej sprawie trzeba sprawdzić dokładny status osoby zatrudnionej oraz treść aktu mianowania.

Jeżeli natomiast chodzi o pracownika służby cywilnej zatrudnionego na umowę o pracę, kluczowy pozostaje art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej. Przeniesienie do innego urzędu, na przykład z komendy wojewódzkiej do komendy miejskiej, nie powinno być traktowane jako zwykłe polecenie służbowe, jeżeli w istocie oznacza zmianę pracodawcy lub urzędu.

Znaczenie wartościowania stanowiska

Wartościowanie stanowiska ma znaczenie dla opisu stanowiska, ustalenia kategorii i poziomu wynagrodzenia, ale nie stanowi samodzielnej podstawy do przeniesienia pracownika do innej jednostki bez jego zgody. Jeżeli stanowisko specjalisty jest stanowiskiem w korpusie służby cywilnej, stosuje się do niego przepisy ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej oraz wskazane rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 29 stycznia 2016 r.

W praktyce warto sprawdzić, czy po przeniesieniu proponowane stanowisko odpowiada kwalifikacjom pracownika, jaki jest zakres obowiązków, jaka jest miejscowość wykonywania pracy, kto ma być pracodawcą oraz czy wynagrodzenie zostało ustalone zgodnie z zasadami dotyczącymi stanowisk w korpusie służby cywilnej.

Prawa i obowiązki członków korpusu

Członkowie korpusu służby cywilnej muszą przestrzegać obowiązków określonych w ustawie z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej, w tym zasady bezstronności, rzetelności i profesjonalizmu. Istotne znaczenie ma również wymóg nieposzlakowanej opinii, o którym mowa przy naborze i zatrudnieniu w korpusie. Szerzej ten problem omawia materiał dotyczący tego, kiedy wymagana jest nieposzlakowana opinia w korpusie SC.

W sprawach nieuregulowanych w ustawie o służbie cywilnej stosuje się przepisy prawa pracy. Wynika to z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej. Dlatego przy ocenie zmiany miejsca pracy znaczenie może mieć także art. 42 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy, który reguluje wypowiedzenie warunków pracy lub płacy. Ten tryb ma jednak zastosowanie wtedy, gdy chodzi o zmianę warunków zatrudnienia u tego samego pracodawcy, a nie o przeniesienie do innego urzędu w rozumieniu art. 64 ustawy o służbie cywilnej.

Co zrobić, gdy pracownik nie zgadza się na przeniesienie?

Przede wszystkim warto poprosić o pisemne wskazanie podstawy prawnej przeniesienia oraz wyjaśnienie, czy chodzi o przeniesienie do innego urzędu, zmianę stanowiska w tym samym urzędzie, wypowiedzenie zmieniające czy czasowe powierzenie innych zadań. Jeżeli pismo nie zawiera podstawy prawnej albo miesza różne tryby, pracownik powinien zachować ostrożność przed podpisaniem zgody.

Jeżeli pracodawca przedstawi wypowiedzenie zmieniające warunki pracy lub płacy, zastosowanie może mieć art. 42 Kodeksu pracy. W takim przypadku terminy i skutki odmowy zależą od rodzaju umowy, treści pisma oraz pouczeń. Przy przeniesieniu do innego urzędu w trybie art. 64 ustawy o służbie cywilnej brak zgody pracownika zasadniczo blokuje zastosowanie tego trybu wobec pracownika zatrudnionego na umowę o pracę.

FAQ

Podsumowanie

Jeżeli jest Pani pracownikiem służby cywilnej zatrudnionym na podstawie umowy o pracę w komendzie Policji, przeniesienie do innej komendy jako innego urzędu wymaga co do zasady Pani zgody. Wynika to z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej. Inaczej może wyglądać sytuacja urzędnika służby cywilnej mianowanego, wobec którego ustawa przewiduje szczególne tryby przeniesienia.

Warto odróżnić przeniesienie do innego urzędu od zmiany organizacji pracy w ramach tego samego pracodawcy oraz od wypowiedzenia zmieniającego z art. 42 Kodeksu pracy. W sprawach pracowniczych podobne znaczenie ma prawidłowe ustalenie podstawy zatrudnienia, czego przykładem jest także odwołanie pracownika zatrudnionego na podstawie powołania.

Źródła

• Art. 2 ust. 1 pkt 4, art. 3 pkt 1-3, art. 9 ust. 1, art. 25 ust. 9, art. 62, art. 63 oraz art. 64 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o służbie cywilnej.
• Art. 6g ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji.
• Art. 42 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy.
• Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 29 stycznia 2016 r. w sprawie określenia stanowisk urzędniczych, wymaganych kwalifikacji zawodowych, stopni służbowych urzędników służby cywilnej, mnożników do ustalania wynagrodzenia oraz szczegółowych zasad ustalania i wypłacania innych świadczeń przysługujących członkom korpusu służby cywilnej.