Mamy 11 676 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Cichy wspólnik – spisanie umowy

Autor: Bogusław Nowakowski • Opublikowane: 17.02.2012

Czy umowę cichego wspólnika może zawrzeć przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarczą z firmą o charakterze spółki cywilnej? Czy wkładem może być remont i adaptacja lokalu, w którym będzie prowadzona działalność? Jak w umowie solidnie zabezpieczyć się przed różnymi nieprzewidzianymi sytuacjami, nieuzyskaniem przez firmę dochodu, ewentualnym zbyciem lokalu wraz z zainwestowanym nakładem wspólnika cichego itd.?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

W naszym prawie pojęcie „cichy wspólnik” oficjalnie nie istnieje. W praktyce jednak spotykane są umowy, na mocy których jedna lub kilka osób bierze udział w określonym przedsięwzięciu, ale nie chce ujawniać tego faktu. Staje się „cichym wspólnikiem”.

 

Ktoś inny działa w ich mieniu oficjalnie.

 

Umowa spółki cichej w obecnym stanie prawnym jest umową nienazwaną. Stosuje się do niej ogólne zasady zawierania umów oraz ich zabezpieczania.

 

Co do zasady stronami takiej umowy jest przedsiębiorca jako prowadzący działalność gospodarczą, a z drugiej strony osoba takiej działalności nieprowadząca.

 

W przypadku gdyby wspólnikiem cichym danego przedsiębiorcy miał być inny przedsiębiorca, dochodzi do obejścia prawa w zakresie form prowadzenia działalności, a ponadto może to zostać uznane za figuranctwo w zakresie prawa podatkowego.

 

Dwaj przedsiębiorcy mają do wyboru określone sposoby prowadzenia działalności i zasady opodatkowania. Wyklucza to w zasadzie uczestnictwo jednego przedsiębiorcy w działalności drugiego przedsiębiorcy jako wspólnika cichego. Cichy wspólnik zasadniczo nie jest zainteresowany samodzielnym prowadzeniem działalności gospodarczej.

 

Z uwagi na to, że przedsiębiorcami są osoby fizyczne, a nie spółka cywilna, zawarcie takiej umowy ze spółką cywilną jest niemożliwe. Spółka cywilna nie ma osobowości prawnej ani zdolności sądowej. Posiadają ją jej wspólnicy.

 

Stosownie do ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (art. 4) „przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną – wykonująca we własnym imieniu działalność gospodarczą. Za przedsiębiorców uznaje się także wspólników spółki cywilnej w zakresie wykonywanej przez nich działalności gospodarczej”.

 

Wspólnikami cichymi mogą być sami wspólnicy spółki cywilnej.

 

Cichy wspólnik nie jest ujawniony ani w KRS, ani w rejestrze centralnej ewidencji działalności gospodarczej. Nie prowadzi on spraw przedsiębiorcy ani nie reprezentuje go, chyba że został ustanowiony pełnomocnikiem albo prokurentem.

 

Na podstawie umowy wspólnik cichy zobowiązuje się do wniesienia wkładu do danego przedsiębiorstwa w zamian za uczestniczenie w osiąganych zyskach. Wkład może mieć charakter zarówno pieniężny jak i niepieniężny; w kwestii rodzaju wkładu nie ma żadnych ograniczeń. Przedmiotem wkładu mogą być zatem przykładowo: środki pieniężne, praca, własność rzeczy, w tym nieruchomości, przedsiębiorstwo czy też prawo do korzystania z własności wspólnika cichego.

 

Wkładem może być remont i adaptacja lokalu, w którym będzie prowadzona działalność. Oczywiście musi to być wycenione oraz zaakceptowane przez drugą stronę umowy. Nieokreślenie wartości tego wkładu w chwili zawierania umowy jest zaprzeczeniem idei wkładów do spółek. Ich wartość musi być znana w chwili wnoszenia. Gdyby okazała się ona wyższa, można zawsze aneskować umowę w tym zakresie.

 

Między wspólnikiem cichym a przedsiębiorcą nie istnieje żaden majątek wspólny. Uczestnictwo wspólnika cichego ogranicza się do wniesionego wkładu w celu partycypowania w zysku przedsiębiorstwa. Wniesienie wkładu przez wspólnika cichego bywa traktowane jako sposób pozyskania środków przez danego przedsiębiorcę na dalszy rozwój firmy.

 

Z Pańskiej strony jest wkład za wynagrodzenie w postaci udziału w zysku przedsiębiorcy.

 

Cichy wspólnik, jak Pan zauważył, ponosi ekonomiczne ryzyko, gdyż ryzykuje wniesionym wkładem, a ponadto wypłata i wysokość wynagrodzenia zależy od zysku osiągniętego przez przedsiębiorcę. W chwili jej zawarcia nie ma bowiem pewności, czy dana działalność gospodarcza przyniesie zysk.

 

Z tego powodu trudno jest zabezpieczyć sobie ewentualny udział w zysku. Po rozwiązaniu umowy spółki cichej nie przeprowadza się żadnego postępowania likwidacyjnego, wspólnik cichy nie ma żadnych praw do majątku przedsiębiorcy. Przedsiębiorca musi się rozliczyć ze wspólnikiem cichym, zwłaszcza z wniesionego wkładu.

 

Strony mogą co prawda swobodnie ukształtować swoje stosunki, niemniej umowa spółki cichej dla swej ważności winna być wolna od wad, zgodna z prawem powszechnie obowiązującym i z dobrymi obyczajami oraz nie stanowić obejścia prawa.

 

Przed sytuacjami niemożliwymi do przewidzenia nie da się zabezpieczyć.

 

Co do sytuacji możliwych do przewidzenia, ma Pan dwa wyjścia:

 

  1. każdą z nich opisać w umowie i ustanowić odpowiednie zasady postępowania każdej ze stron umowy, lecz tak, by nie stanowiło to faktycznie zarządzania przez Pana działalnością przedsiębiorcy,
  2. zrezygnować z tego na rzecz sposobów ogólnych.

 

Przede wszystkim więc należałby ustalić czas, w jakim zysk powinien wystąpić, ewentualnie na jakim poziomie. Jak wystąpi, to Pan zrealizuje swoje uprawnienia. Jeżeli nie wystąpi, przedsiębiorca rozliczy się z Pańskiego wkładu i dojdzie do rozstania, ewentualnie kontynuacji na innych zasadach.

 

Jeżeli lokal stanowi własność przedsiębiorcy, to można zapisać, że w razie jego zbycia Pański wkład jako wspólnika cichego zostaje wycofany (spółka cicha przestaje istnieć) i powoduje to konieczność rozliczenia tego wkładu.

 

Tytułem zabezpieczenia przedsiębiorca może:

 

  • Wystawić Panu weksel in blanco z deklaracją wekslową. Z niej wynikać będzie: kiedy ma Pan prawo weksel wypełnić, na jaką kwotę, jak ustalana będzie kwota, jaką ma Pan prawo wpisać do weksla.
  • Ustanowić zastaw na Pana rzecz na określonej rzeczy ruchomej, który wygaśnie w razie rozliczenia się przedsiębiorcy z Panem.

 

W samej umowie można byłoby przewidzieć instytucję kar umownych w różnych przypadkach. Wymagałoby to jednak rozwagi i poważnego podejścia.

 

A może chciałby Pan zagwarantować sobie prawo pierwszeństwa nabycia lokalu w razie jego zbycia przez przedsiębiorcę? Także można to zawrzeć w umowie – Pański wkład odpowiednio ustalony i zwaloryzowany zaliczany byłby na poczet ceny zakupu.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • dwa minus trzy =

»Podobne materiały

Odstąpienie od umowy kupna towaru na fakturę VAT

Jestem rolnikiem, osobą fizyczną, płatnikiem podatku VAT. Kupiłem odkurzacz z prezentacji na fakturę VAT na gospodarstwo rolne. Teraz chcę odstąpić od umowy kupna towary. Czy mam takie prawo?

 

Pozew sądowy w celu uzyskania zgody współwłaściciela budynku

Mieszkamy w budynku z trzema innymi rodzinami, mieszkania są własnościowe. Sąsiad z góry zawsze złośliwie odmawia np. przeglądów instalacji w budynku. Obecnie chcę zainstalować piecyk grzewczy, a zakład gazowy wymaga ode mnie zgody współwłaścicieli budynku. Sąsiad oczywiście zgody nie chce mi udziel

 

Czy spadkobierca ma prawo do niewypłaconego deputatu węglowego?

Moja mama dostawa rentę górniczą po moim tacie. Mama zmarła pół roku temu. Wcześniej otrzymywała raz do roku deputat węglowy, ale w ostatnich 5 latach go nie było. Ponoć niektórzy zrzekali się go na piśmie, ale mama nie miała żadnej korespondencji w tej sprawie. Czy ja jako spadkobierca mam szanse n

 

Obraźliwe słowa na temat osoby w prywatnej wiadomości

W prywatnej wiadomości skierowanej do koleżanki z dawnej pracy obraziłem słownie byłego szefa. Chodzi o prywatne wiadomości z Messengera. Napisałem w nich, używając słów mocno wulgarnych, że osoba ta jest do niczego, że się nie nadaje na to stanowisko. Niestety, koleżanka pokazała mu te wiadomości,

 

Rozwiązanie spółki cywilnej i rozpoczęcie nowej działalności

Chciałabym wycofać się z dwuosobowej spółki cywilnej. Powodem mojej decyzji są finansowe kłopoty mojego wspólnika wynikające z rozwodu i podziału majątku. Udało mi się co prawda wyprowadzić firmę na „prostą”, ale teraz chcę zrezygnować ze współpracy, by uniknąć narastających problemów. M

 

Podział zysków w spółce cywilnej

Jestem wspólnikiem spółki cywilnej z udziałem 50%; jest nas dwóch wspólników. W umowie spółki mamy zawartą informację, że udział w zyskach i stratach wynosi po 50%. Czy możemy ustalić inne zasady wynagrodzeń w zależności od wypracowania marży danego wspólnika? Na przykład jeżeli pierwszy wspólnik uz

 

Rozwiązanie spółki cywilnej i przeniesienie działalności na żonę

Razem z żoną prowadzę działalność gospodarczą w formie dwuosobowej spółki cywilnej. Małżonkowie nie posiadają rozdzielności majątkowej, a spółka jest czynnym podatnikiem VAT. Spółka prowadzi podatkową księgę przychodów i rozchodów. Założona była w 2003 roku i działa w lokalu będącym współwłasnością

 

Przeniesienie własności samochodu na wspólnika przy zamknięciu spółki cywilnej

Z końcem roku zamykamy spółkę cywilną 2-osobową (teściowa i synowa). Nie jesteśmy podatnikiem VAT-u. Jako środek trwały posiadamy samochód wprowadzony do spółki, jest amortyzowany co miesiąc. Chcemy przenieść go umową o porozumieniu wspólników na jednego ze wspólników(synową). W jaki sposób należy t

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »