Brak wpisu do BDO w sklepie internetowym – co zrobić i jakie grożą kary?

Kiedy sklep internetowy musi mieć wpis do BDO?

W opisanym stanie faktycznym kluczowe jest ustalenie, czy przedsiębiorca wprowadza do obrotu produkty w opakowaniach. Jeżeli sprzedawany towar jest pakowany do wysyłki w karton, kopertę, folię, taśmę, wypełniacze lub inne elementy zabezpieczające i w takiej postaci trafia do klienta, to co do zasady mamy do czynienia z wprowadzaniem produktów w opakowaniach.

Podstawą jest art. 8 pkt 24 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi, który definiuje wprowadzającego produkty w opakowaniach. Z kolei pojęcie opakowania wynika z art. 8 pkt 14 tej ustawy. Przepisy obejmują nie tylko producenta towaru, ale również przedsiębiorcę, który pakuje produkt i następnie wprowadza go do obrotu na terytorium Polski.

Obowiązek uzyskania wpisu do rejestru BDO wynika z art. 49 ust. 1 oraz art. 50 ust. 1 pkt 5 lit. c ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, obejmujących m.in. podmioty wykonujące obowiązki na podstawie ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi.

W praktyce oznacza to, że typowy sklep internetowy wysyłający towary materialne do klientów często podlega BDO nawet wtedy, gdy nie produkuje własnych opakowań, lecz kupuje gotowe kartony, koperty czy folie i używa ich do wysyłki.

Zobacz również: BDO sprzedaż

Czy wpis do BDO powinien być przed pierwszą sprzedażą?

Tak. Konstrukcja przepisów zakłada, że działalność objęta obowiązkiem rejestrowym powinna być wykonywana dopiero po uzyskaniu wpisu. Rejestr BDO nie ma charakteru wyłącznie informacyjnego „po fakcie”, lecz jest warunkiem legalnego prowadzenia określonej działalności.

Wynika to z art. 50 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach w związku z art. 57 ust. 1 tej ustawy. Przedsiębiorca objęty obowiązkiem powinien złożyć wniosek rejestrowy przed rozpoczęciem działalności wymagającej wpisu.

Jeżeli działalność została już rozpoczęta bez wpisu, nie należy czekać. Najbezpieczniej jest jak najszybciej złożyć prawidłowy wniosek rejestrowy i uporządkować dalsze obowiązki sprawozdawcze.

Jakie konsekwencje grożą za brak wpisu do BDO?

Trzeba odróżnić dwie różne podstawy odpowiedzialności.

Po pierwsze, zgodnie z art. 179 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, kto wbrew obowiązkowi nie składa wniosku o wpis do rejestru, podlega karze aresztu albo grzywny. Jest to odpowiedzialność za wykroczenie.

Po drugie, zgodnie z art. 194 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, administracyjną karę pieniężną wymierza się za prowadzenie działalności w zakresie, o którym mowa w art. 50 ust. 1, bez wymaganego wpisu do rejestru. Wysokość tej kary określa art. 194 ust. 4 tej ustawy: od 5000 zł do 1 000 000 zł.

To oznacza, że samo spóźnienie może mieć poważne skutki. Nie każda sprawa kończy się jednak automatycznie wysoką karą. Organ powinien ocenić okoliczności konkretnego przypadku, w tym skalę naruszenia, czas jego trwania, stopień zawinienia i to, czy przedsiębiorca sam usunął naruszenie.

Czy da się uniknąć kary albo ją ograniczyć?

Tak, jest to możliwe, ale zależy od konkretnego stanu faktycznego i etapu sprawy. W postępowaniu administracyjnym znaczenie ma art. 189f § 1 pkt 1 i 2 oraz § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego.

Zgodnie z art. 189f § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego organ administracji publicznej, w przypadkach wskazanych w tym przepisie, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu. Z kolei art. 189f § 2 K.p.a. pozwala wyznaczyć stronie termin do usunięcia naruszenia prawa lub powiadomienia właściwych podmiotów o stwierdzonym naruszeniu, a po wykonaniu tego obowiązku również odstąpić od nałożenia kary.

W praktyce zwiększa Pani swoje szanse, jeżeli:

• niezwłocznie złoży Pani wniosek o wpis do BDO,
• prawidłowo wskaże Pani zakres prowadzonej działalności,
• po uzyskaniu wpisu zacznie Pani wykonywać obowiązki sprawozdawcze,
• w razie wezwania przez organ przedstawi Pani, że naruszenie zostało szybko usunięte i nie wynikało z celowego działania.

Jak najszybciej uporządkować sytuację krok po kroku?

Najrozsądniejsze działanie jest następujące:

1. Ustalić dokładny zakres obowiązku – czy chodzi wyłącznie o wprowadzanie produktów w opakowaniach, czy także o inne obowiązki, np. baterie, akumulatory, sprzęt elektryczny, oleje lub gospodarowanie odpadami.
2. Złożyć wniosek rejestrowy do BDO przez system teleinformatyczny.
3. Wnieść opłatę rejestrową, jeśli jest należna.
4. Po uzyskaniu wpisu używać numeru rejestrowego na dokumentach objętych przepisami.
5. Przygotować się do sprawozdawczości rocznej oraz ewentualnych rozliczeń opakowaniowych.

Wniosek składa się elektronicznie w systemie BDO. Zasady wpisu do rejestru określają art. 52-54 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach. Sam rejestr prowadzi marszałek województwa właściwy ze względu na miejsce prowadzenia działalności albo siedzibę przedsiębiorcy – zgodnie z art. 49 ust. 2 tej ustawy.

Do wniosku należy dołączyć dane wymagane przepisami dla konkretnego rodzaju działalności. Jeżeli wpis dotyczy wprowadzania produktów w opakowaniach, trzeba prawidłowo wskazać odpowiedni dział rejestrowy.

Jakie są opłaty i terminy po wpisie?

Opłata rejestrowa i opłata roczna wynikają z art. 57 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach oraz z rozporządzenia wykonawczego wydanego na podstawie tej ustawy. Co do zasady dla mikroprzedsiębiorców opłata wynosi 100 zł, a dla pozostałych przedsiębiorców 300 zł.

Opłatę roczną wnosi się do końca lutego za dany rok, zgodnie z art. 57 ust. 2 ustawy o odpadach.

Sprawozdanie o produktach w opakowaniach, opakowaniach oraz o gospodarowaniu odpadami z nich powstałymi składa się do 15 marca za poprzedni rok kalendarzowy. Termin ten wynika z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi.

Po uzyskaniu wpisu należy także pamiętać o obowiązku umieszczania numeru rejestrowego BDO na dokumentach sporządzanych w związku z działalnością objętą wpisem, zgodnie z art. 63 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach.

Czy sam fakt pakowania towaru zawsze oznacza obowiązek BDO?

W większości typowych sklepów internetowych – bardzo często tak, ale zawsze warto sprawdzić szczegóły modelu sprzedaży. Znaczenie ma to, kto faktycznie wprowadza produkt w opakowaniu do obrotu i w jakiej roli działa dany podmiot.

Przykładowo inaczej może wyglądać sytuacja przy modelu czystego pośrednictwa, a inaczej przy klasycznej sprzedaży wysyłkowej z własnego magazynu. Również import towarów z zagranicy może rozszerzać obowiązki, bo w grę może wejść nie tylko samo opakowanie, ale też inne kategorie produktów objętych przepisami środowiskowymi.

Zobacz również: BDO baterie oraz lista zielona

Import towarów do sklepu a BDO

Jeżeli planuje Pani importować towary z zagranicy, trzeba sprawdzić, czy będzie Pani wprowadzać na rynek krajowy produkty w opakowaniach pochodzące z importu albo wewnątrzwspólnotowego nabycia. Taka sytuacja co do zasady również może rodzić obowiązki na podstawie ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi.

Jeżeli importowane towary zawierają baterie, akumulatory, sprzęt elektryczny i elektroniczny albo inne produkty objęte odrębnymi regulacjami, zakres obowiązków może być większy niż samo BDO dla opakowań. Dlatego przed rozpoczęciem importu warto sprawdzić klasyfikację towarów i model dystrybucji.

Co warto przygotować na wypadek kontroli?

Jeżeli urząd zainteresuje się okresem sprzed wpisu, dobrze jest mieć uporządkowane:

• datę rozpoczęcia sprzedaży wysyłkowej,
• informację, jakie opakowania były używane,
• dane o skali sprzedaży,
• datę złożenia wniosku do BDO,
• potwierdzenie wniesienia opłaty,
• ewentualne wyjaśnienie, dlaczego obowiązek nie został zauważony wcześniej.

Nie chodzi o usprawiedliwianie naruszenia, ale o pokazanie, że przedsiębiorca działa naprawczo i realnie usuwa nieprawidłowość. To może mieć znaczenie przy stosowaniu art. 189f K.p.a.

FAQ

Czy za spóźnione zgłoszenie do BDO kara jest pewna?

Nie. Przepisy przewidują sankcje, ale organ powinien ocenić okoliczności konkretnej sprawy. Znaczenie może mieć szybkie usunięcie naruszenia i zastosowanie art. 189f Kodeksu postępowania administracyjnego.

Ile wynosi kara administracyjna za prowadzenie działalności bez wpisu do BDO?

Zgodnie z art. 194 ust. 4 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach kara administracyjna wynosi od 5000 zł do 1 000 000 zł.

Czy numer BDO trzeba umieszczać na dokumentach?

Tak. Taki obowiązek wynika z art. 63 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach. Zakres dokumentów zależy od rodzaju działalności objętej wpisem.

Do kiedy składa się roczne sprawozdanie w zakresie opakowań?

Co do zasady do 15 marca za poprzedni rok kalendarzowy, zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi.

Czy sam zakup kartonów i folii tworzy obowiązek wpisu do BDO?

Nie sam zakup, lecz ich użycie w działalności polegającej na wprowadzaniu do obrotu produktów w opakowaniach. Dlatego znaczenie ma sposób sprzedaży i dostarczania towaru klientowi.

Podsumowanie

Jeżeli prowadzi Pani sklep internetowy i pakuje towary do wysyłki, to z dużym prawdopodobieństwem powinna Pani posiadać wpis do BDO jako podmiot wprowadzający produkty w opakowaniach. Brak wpisu może wiązać się z odpowiedzialnością wykroczeniową oraz z administracyjną karą pieniężną, ale szybkie uporządkowanie sprawy realnie zmniejsza ryzyko negatywnych konsekwencji.

Najważniejsze praktycznie jest teraz: niezwłocznie złożyć wniosek rejestrowy, prawidłowo określić zakres działalności i przygotować się do dalszych obowiązków rocznych. Przy planowanym imporcie warto dodatkowo sprawdzić, czy nie pojawiają się kolejne obowiązki środowiskowe.

Źródła

• Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, w szczególności art. 49, art. 50 ust. 1 pkt 5 lit. c, art. 57, art. 63, art. 179, art. 194 ust. 1 pkt 5 i ust. 4.
• Ustawa z dnia 13 czerwca 2013 r. o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi, w szczególności art. 8 pkt 14 i pkt 24 oraz art. 73 ust. 1.
• Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, art. 189f § 1-2.