Opłata targowa od handlu na prywatnej posesji• Stan prawny na: 2026-07-01 |
|
Opłata targowa może być pobierana także przy sprzedaży prowadzonej na prywatnej posesji, jeżeli rada gminy wprowadziła ją uchwałą, a sprzedaż odbywa się na „targowisku” w rozumieniu ustawy, czyli w miejscu, w którym prowadzona jest sprzedaż. W artykule wyjaśniamy, kiedy najemca kiosku powinien płacić opłatę, jakie znaczenie ma to, czy kiosk jest budynkiem, oraz kiedy działa zwolnienie dla podatników podatku od nieruchomości. |
|
|
Najważniejsze:
Kiedy gmina może pobierać opłatę targową?Aktualnie opłata targowa nie działa automatycznie w każdej gminie. Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych rada gminy może ją wprowadzić. Jeżeli rada gminy tego nie zrobiła, nie ma podstawy do poboru tej opłaty. Jeżeli opłata została wprowadzona, pobiera się ją od osób fizycznych, osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, które dokonują sprzedaży na targowiskach. Kluczowe jest więc to, kto faktycznie sprzedaje towar. W opisanej sytuacji co do zasady będzie to najemca kiosku, a nie właściciel posesji, który jedynie wynajmuje miejsce lub obiekt. Rada gminy w uchwale określa zasady ustalania i poboru, terminy płatności oraz wysokość stawek. Stawka nie może przekroczyć limitu ustawowego ogłaszanego na dany rok. W 2026 r. górna granica opłaty targowej wynosi 1176,67 zł dziennie. Masz problem prawny podobny do opisanego w artykule? Opisz swoją sprawę prawnikowi ›Wycena zwykle w ciągu 1 godziny • Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje Czy prywatna posesja może być targowiskiem?Tak. W ustawie o podatkach i opłatach lokalnych targowiskami są wszelkie miejsca, w których prowadzona jest sprzedaż. Nie chodzi więc wyłącznie o klasyczny miejski plac targowy. Targowiskiem może być także fragment prywatnej nieruchomości, parking, chodnik, plac przy sklepie albo inne miejsce, jeżeli faktycznie dochodzi tam do sprzedaży. Przy ustalaniu, czy w danej lokalizacji należna jest opłata targowa, trzeba więc sprawdzić nie tylko sam fakt sprzedaży, lecz także aktualną uchwałę rady gminy oraz zasady pobierania przyjęte dla konkretnego terenu. Zobacz również: tymczasowy obiekt budowlany i jego legalizacja
Sprzedaż w kiosku a sprzedaż w budynkuNajważniejszy wyjątek wynika z art. 15 ust. 2b ustawy: opłacie targowej nie podlega sprzedaż dokonywana w budynkach lub w ich częściach. Jeżeli zatem sprzedaż odbywa się w lokalu stanowiącym budynek albo część budynku, opłaty targowej nie powinno się pobierać. Nie każdy kiosk będzie jednak budynkiem w rozumieniu przepisów podatkowych. Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych definiuje budynek jako obiekt wzniesiony w wyniku robót budowlanych, trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiadający fundamenty i dach. Jeżeli blaszany kiosk jest obiektem wolnostojącym, niezwiązanym trwale z gruntem i możliwym do przeniesienia, zwykle trudno traktować go jak budynek. W takim układzie sam fakt, że kiosk ma prąd, wodę czy kanalizację, nie przesądza jeszcze o wyłączeniu z opłaty targowej. Ocena może być inna, gdy obiekt ma fundamenty, jest trwale związany z gruntem i spełnia ustawowe cechy budynku. Wtedy sprzedaż prowadzona wewnątrz takiego obiektu nie powinna podlegać opłacie targowej na podstawie art. 15 ust. 2b. Kto korzysta ze zwolnienia z opłaty targowej?Art. 16 ustawy przewiduje zwolnienie dla osób i jednostek, które dokonują sprzedaży na targowisku i jednocześnie są podatnikami podatku od nieruchomości w związku z przedmiotami opodatkowania położonymi na targowiskach. Warunki te trzeba spełnić łącznie. W opisanej sytuacji właściciel posesji może być podatnikiem podatku od nieruchomości, ale to nie on prowadzi sprzedaż. Najemca prowadzi działalność handlową, lecz co do zasady nie jest podatnikiem podatku od nieruchomości od wynajmowanej posesji lub kiosku. Sam podatek płacony przez właściciela nie zwalnia więc automatycznie najemcy z opłaty targowej. Zwolnienie z opłaty może mieć znaczenie także w sprawach, w których przedsiębiorca prowadzi handel detaliczny w miejscu niebędącym klasycznym targiem, ale objętym uchwałą rady gminy. W każdym przypadku trzeba sprawdzić, czy sprzedający jest podatnikiem podatku od nieruchomości od tego konkretnego miejsca. Od opłaty targowej zwolnieni są również rolnicy i ich domownicy prowadzący w piątki i soboty handel w rozumieniu ustawy o ułatwieniach w prowadzeniu handlu w piątki i soboty przez rolników i ich domowników. Jest to jednak szczególne zwolnienie i nie obejmuje typowej działalności handlowej prowadzonej przez przedsiębiorcę w kiosku. Ważne: Jeżeli gmina żąda opłaty targowej od sprzedaży prowadzonej w kiosku, kluczowe będzie ustalenie, czy kiosk jest budynkiem, kto faktycznie dokonuje sprzedaży, czy najemca jest podatnikiem podatku od nieruchomości oraz czy lokalna uchwała prawidłowo określa miejsce, stawkę i sposób poboru.
Czy najemca kiosku powinien płacić opłatę targową?Jeżeli kiosk jest wolnostojącym, blaszanym obiektem niezwiązanym trwale z gruntem, a sprzedaż prowadzi w nim najemca będący przedsiębiorcą, to najemca zasadniczo powinien uiszczać opłatę targową, o ile w danej gminie opłata została prawidłowo wprowadzona uchwałą i nie zachodzi żadne zwolnienie. Właściciel posesji nie staje się zobowiązany do zapłaty opłaty targowej tylko dlatego, że wynajmuje kiosk albo grunt. Opłata obciąża podmiot dokonujący sprzedaży. Właściciel może mieć inne obowiązki tylko wtedy, gdy wynikałyby one z odrębnych przepisów lub lokalnej uchwały, np. gdy zostałby ustanowiony inkasentem. Sam wynajem nie jest jednak sprzedażą na targowisku. Należy też pamiętać, że opłatę targową pobiera się niezależnie od czynszu najmu, opłat za korzystanie z urządzeń targowych albo innych opłat należnych właścicielowi terenu lub prowadzącemu targowisko. Te należności mają inny charakter i nie zastępują opłaty targowej. W starszym piśmie Ministerstwa Finansów z 18 marca 2003 r., sygn. LK-681/LP/03/AP, wskazywano: „Jeśli osoby prowadzące handel w obiektach budowlanych (w tym również tymczasowych), stanowiących zgodnie z powołanymi definicjami budynki bądź budowle, nie są podatnikami podatku od nieruchomości od tych przedmiotów opodatkowania, będą podlegały opłacie targowej od dokonywanej sprzedaży”. Ten pogląd należy dziś odczytywać z uwzględnieniem aktualnego art. 15 ust. 2b, czyli wyłączenia sprzedaży dokonywanej w budynkach lub ich częściach. Co sprawdzić przed zapłatą albo zakwestionowaniem opłaty?Przed zapłatą lub sporem z gminą warto przeanalizować cztery elementy. Po pierwsze, czy uchwała rady gminy rzeczywiście wprowadza opłatę targową i obejmuje daną lokalizację. Po drugie, czy osoba obciążona opłatą faktycznie dokonuje sprzedaży. Po trzecie, czy sprzedaż odbywa się w budynku lub jego części. Po czwarte, czy sprzedający może korzystać ze zwolnienia jako podatnik podatku od nieruchomości albo z innego zwolnienia przewidzianego w ustawie lub uchwale. Jeżeli gmina pobiera opłatę mimo sprzedaży w budynku albo od osoby, która nie dokonuje sprzedaży, można żądać wyjaśnienia podstawy prawnej, złożyć wniosek o stwierdzenie nadpłaty albo kwestionować czynności poboru zgodnie z właściwą procedurą podatkową. Dobór środka zależy od tego, czy opłata została już zapłacona, czy pobiera ją inkasent, oraz jak skonstruowana jest uchwała lokalna. PrzykładyPoniższe przykłady pokazują, jak te same przepisy mogą działać odmiennie w zależności od statusu obiektu, osoby sprzedającej i lokalnej uchwały. PRZYKŁAD 1
Przedsiębiorca wynajmuje metalowy kiosk ustawiony na prywatnym placu. Kiosk nie ma fundamentów i można go przenieść w inne miejsce. Rada gminy wprowadziła opłatę targową dla miejsc, w których prowadzona jest sprzedaż poza budynkami. W takim przypadku przedsiębiorca jako sprzedający powinien liczyć się z obowiązkiem zapłaty opłaty targowej, nawet jeżeli właściciel placu płaci podatek od nieruchomości. PRZYKŁAD 2
Sprzedaż prowadzona jest w lokalu znajdującym się w murowanym budynku handlowym. Lokal spełnia cechy części budynku, a klient dokonuje zakupów wewnątrz. Mimo że budynek stoi przy targowisku, sprzedaż dokonywana w budynku lub jego części nie podlega opłacie targowej. Gmina nie powinna pobierać tej opłaty tylko dlatego, że lokal znajduje się na obszarze handlowym. PRZYKŁAD 3
Właściciel nieruchomości sam prowadzi sprzedaż na placu i jednocześnie jest podatnikiem podatku od nieruchomości od gruntu, na którym odbywa się handel. W takiej sytuacji może korzystać ze zwolnienia przewidzianego w art. 16 ustawy. Gdyby jednak ten sam plac wynajął innemu przedsiębiorcy, zwolnienie właściciela nie przechodzi automatycznie na najemcę. FAQCzy opłata targowa może dotyczyć prywatnej posesji?Tak. Prywatna posesja może być traktowana jak targowisko, jeżeli faktycznie prowadzona jest na niej sprzedaż i gmina wprowadziła opłatę targową. Ustawa nie ogranicza targowiska wyłącznie do placów miejskich. Czy właściciel posesji płaci opłatę targową za najemcę?Co do zasady nie. Opłatę targową płaci podmiot dokonujący sprzedaży, czyli w typowej sytuacji najemca kiosku. Właściciel może odpowiadać za własne obowiązki podatkowe, np. podatek od nieruchomości, ale nie zastępuje to opłaty należnej od sprzedającego. Czy kiosk podłączony do wody i prądu jest budynkiem?Nie zawsze. O statusie budynku decydują cechy ustawowe, w tym trwałe związanie z gruntem, fundamenty, dach i wydzielenie z przestrzeni przegrodami budowlanymi. Same media, takie jak prąd, woda czy kanalizacja, nie przesądzają jeszcze o wyłączeniu z opłaty targowej. Czy sprzedaż w budynku podlega opłacie targowej?Nie. Aktualny art. 15 ust. 2b ustawy stanowi, że opłacie targowej nie podlega sprzedaż dokonywana w budynkach lub w ich częściach. Jeżeli sprzedaż odbywa się w rzeczywistym budynku, warto powołać się na ten przepis. Czy gmina może ustalić dowolną wysokość opłaty targowej?Nie. Rada gminy określa stawki w uchwale, ale musi mieścić się w ustawowym limicie ogłaszanym na dany rok. W 2026 r. maksymalna stawka opłaty targowej wynosi 1176,67 zł dziennie. Potrzebujesz pomocy w swojej sprawie? Opisz swoją sprawę prawnikowi ›Wycena zwykle w ciągu 1 godziny Podstawy prawne i źródła
|
|
|