Kogo dotyczy obowiązek alimentacyjny?
Poniżej odpowiadam na zadane przez Pana pytanie („Czy będę musiał płacić alimenty na dzieci brata?”).
W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z art. 128 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo.
Obowiązek alimentacyjny obciąża krewnych w linii prostej, a więc osoby, z których jedna pochodzi od drugiej (wnuki, dzieci, czyli zstępni, oraz rodzice, dziadkowie, czyli wstępni) oraz rodzeństwo, a więc osoby, które mają choć jednego wspólnego przodka. Zatem obowiązek alimentacyjny istnieje zarówno pomiędzy rodzeństwem naturalnym, jak i przyrodnim (uchw. SN z 16.12.1987 r., III CZP 91/86, OSNC 1988, nr 4, poz. 42).
Masz problem prawny? Kliknij tutaj i zapytaj prawnika ›
Czy obowiązek alimentacyjny może obciążyć rodzeństwo zobowiązanego?
W pierwszej kolejności do alimentacji zobowiązani są rodzice dziecka. Jeżeli nie są oni w stanie sprostać temu obowiązkowi, można żądać alimentów od dziadków, a dopiero w ich braku lub niemożności wypełniania obowiązku – od rodzeństwa.
W razie niemożności uzyskania alimentów od rodzica można dochodzić ich od zobowiązanych w dalszej kolejności, tj. od dziadków oraz od dorosłego rodzeństwa uprawnionego.
Co się tyczy alimentów od rodzeństwa, to chodzi tu o rodzeństwo dziecka. W żadnym wypadku obowiązek alimentacyjny nie ciąży na rodzeństwie zobowiązanego rodzica (wujku czy cioci dziecka).
Reasumując, wśród osób zobowiązanych do świadczeń alimentacyjnych nie występuje ani ciotka, ani wujek. Zatem rodzeństwo ojca dziecka nie jest zobowiązane do świadczeń alimentacyjnych wobec tego dziecka.
Potrzebujesz pomocy prawnika? Kliknij tutaj i opisz swój problem ›
Przykłady
Przypadek Anny i jej siostrzenicy
Anna jest niezamężną kobietą pracującą w korporacji. Jej brat, Tomasz, ma trudności finansowe i nie jest w stanie płacić alimentów na rzecz swojej córki, Laury. Chociaż Anna czuje moralny obowiązek pomocy siostrzenicy, obowiązek prawny nie spoczywa na niej jako cioci. Kiedy Tomasz stracił pracę, Anna z własnej woli zdecydowała się wspierać Laurę, ale jest to forma pomocy dobrowolnej, a nie zobowiązania alimentacyjnego nałożonego przez sąd.
Sytuacja Michała i jego bratanków
Michał jest dobrze zarabiającym inżynierem, który jest bardzo blisko swojego brata i jego dwóch synów. Po rozwodzie brata, sąd ustalił wysokie alimenty, których brat Michała nie jest w stanie regularnie płacić z powodu niestabilności zawodowej. Michał często pomaga finansowo, ale jest świadom, że prawnie nie jest zobowiązany do płacenia alimentów na bratanków. Jego wsparcie to wyraz troski o rodzinę, a nie obowiązek nałożony przez prawo.
Historia Katarzyny i jej bratanicy
Katarzyna, mająca stabilną sytuację materialną, dowiedziała się, że jej bratanica nie otrzymuje regularnie alimentów od ojca, który mieszka za granicą i unika płacenia. Choć Katarzyna jest gotowa pomóc, to kwestie prawne dotyczące alimentów wyraźnie wskazują, że nie ma ona takiego obowiązku jako ciotka. Zamiast tego, wspiera bratanicę, płacąc za jej zajęcia dodatkowe i wakacje, podkreślając, że prawo alimentacyjne koncentruje się na bezpośrednich zobowiązaniach rodzicielskich, a nie na dalszej rodzinie.
Podsumowanie
W świetle prawa, obowiązek alimentacyjny spoczywa bezpośrednio na rodzicach dziecka. Rodzeństwo zobowiązanego rodzica, czyli ciotki i wujkowie, nie są prawnie zobowiązani do płacenia alimentów na dzieci swojego brata czy siostry. Pomoc finansowa udzielana przez nich jest formą dobrowolnego wsparcia, wynikającą z osobistych relacji rodzinnych, a nie obowiązku nałożonego przez kodeks rodzinny i opiekuńczy.
Oferta porad prawnych
Potrzebujesz porady prawnej dotyczącej kwestii alimentacyjnych? Skorzystaj z naszych usług online i otrzymaj profesjonalne porady oraz wsparcie w przygotowaniu niezbędnych pism, szybko i wygodnie z domu. Aby skorzystać z naszych usług, opisz swój problem w formularzu pod artykułem.
Źródła:
1. Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz.U. 1964 nr 9 poz. 59
2. Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 1987 r., sygn. akt III CZP 91/86