Mamy 6882 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne specjalistów

Wpisz tutaj swoje pytanie, aby trafiło do naszego prawnika specjalisty.

Konflikt z rodzeństwem o spadek po bracie

Autor: Iryna Kowalczuk • Opublikowane: 07.05.2017

Zmarł brat, ja i moje 3 siostry jesteśmy jego spadkobierczyniami. Zmarły zawsze powtarzał, że mieszkanie po nim ma otrzymać jego chrześniak, czyli mój syn. Teraz dwie siostry chcą swoich części, mimo że dobrze wiedziały o woli brata. Tylko jedna siostra zrzeka się tego mieszkania, potwierdzając słowa brata. Dodam, że brat każde święta, urlopy spędzał u mnie, w domu rodzinnym, wszyscy to poświadczą. To ja załatwiałam wszystkie jego sprawy, gdy podupadł na zdrowiu, opiekowałam się psem, gdy przebywał w szpitalu. Urządziłam mu godny pogrzeb i poniosłam jego koszt. Mój syn opłacił zaległości za mieszkanie. Siostry wcześniej twierdziły, że nic nie chcą, a teraz zdanie zmieniły. Chciałabym zachować to mieszkanie dla syna. Co zrobić, żeby jak najmniej im zapłacić? W jakim czasie trzeba je spłacić? Czy coś by zmieniło, gdyby świadkowie w sądzie zeznali, jaka była wola brata? I czy będzie potrzebny adwokat? 

Iryna Kowalczuk

Jak wynika z przedstawionych okoliczności, wskutek śmierci brata do spadku po nim na podstawie ustawy zostało powołane jego rodzeństwo, każde w udziale 1/4 całości spadku. Jeżeli zasadniczym przedmiotem masy spadkowej było prawo do lokalu, a przedmiot ten stanowił wyłącznie własność Pani brata, to każdy ze spadkobierców nabywa prawo do 1/4 udziału w tym przedmiocie. Podobna zasada dotyczy dziedziczenia ruchomości (np. pamiątki rodzinne, pojazdy mechaniczne), jak i środków zgromadzonych na rachunkach bankowych, lokatach terminowych.

 

Wobec istniejącego konfliktu z rodzeństwem, co prawdopodobnie uniemożliwi jednoczesne udanie się wszystkich spadkobierców do kancelarii notarialnej celem sporządzenia aktu poświadczenia dziedziczenia, należy wystąpić do sądu z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku po bracie. Jak stanowi przepis art. 1025 § 1 Kodeksu cywilnego (K.c.) – sąd na wniosek osoby mającej w tym interes stwierdza nabycie spadku przez spadkobiercę. Względem wszystkich osób, organów i instytucji, spadkobierca może udowodnić swoje prawa do spadku tylko prawomocnym postanowieniem sądu lub zarejestrowanym aktem poświadczenia dziedziczenia (art. 1027 K.c.).

 

Wniosek o stwierdzenie nabycia spadku składa się do sądu rejonowego, w którego okręgu ostatnio zamieszkiwał spadkodawca (ostatnie miejsce zamieszkania widnieje na odpisie skróconym aktu zgonu), podlega on stałej opłacie sądowej w wysokości 50 zł (art. 49 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 594 ze zm.). Jeżeli od śmierci spadkodawcy nie upłynęło więcej jak sześć miesięcy, należy dodatkowo sformułować wniosek o odebranie przez sąd od każdego ze spadkobierców oświadczenia o przyjęciu spadku, odrzuceniu spadku lub przyjęciu spadku z dobrodziejstwem inwentarza (stała opłata sądowa 50 zł za odebranie oświadczenia od jednego spadkobiercy). Każdy z uczestników spadkowego postępowania nieprocesowego ponosi samodzielnie koszty związane ze swoim udziałem w sprawie.


Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Nabycie spadku przez spadkobiercę następuje z chwilą otwarcia spadku, którą jest dzień śmierci spadkodawcy (art. 924 i art. 925 K.c.), bez względu na to, kiedy nastąpi formalne sądowe lub notarialne potwierdzenie praw do spadku. Z dniem śmierci brata stała się Pani wspólnie z rodzeństwem współwłaścicielką nieruchomości w udziale 1/4. Zgodnie z treścią przepisu art. 206 K.c. każdy ze współwłaścicieli jest uprawniony do współposiadania rzeczy wspólnej oraz do korzystania z niej w takim zakresie, jaki daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z rzeczy przez pozostałych współwłaścicieli.

 

Dysponując prawomocnym postanowieniem sądu w sprawie stwierdzenia nabycia spadku, będzie Pani mogła wspólnie z rodzeństwem podjąć rozmowy w kierunku ustalenia, co zrobić z odziedziczonym majątkiem. Spadkobiercy mogą albo pozostawić stan współwłasności albo znieść tę współwłasność umownie (notarialnie, jeśli dział spadku dotyczy nieruchomości) lub na drodze sądowej, gdy brak w tym zakresie koniecznego porozumienia. Dział spadku i zniesienie współwłasności może nastąpić albo nieodpłatnie, czyli bez spłat lub dopłat, albo odpłatnie, gdy np. jeden ze spadkobierców, który chce na wyłączność zachować odziedziczony majątek, spłaci pozostałych według ustalonej wartości pieniężnej ich udziałów. Zniesienia współwłasności można domagać się w każdym czasie, ma do tego prawo każdy ze współwłaścicieli (art. 220 w zw. z art. 1035 K.c.). Jeżeli nie będzie Pani stać na dokonanie spłat, można przeprowadzić sprzedaż rzeczy wspólnej i dokonać tzw. podziału cywilnego sumy uzyskanej ze sprzedaży lub może Pani starać się rozłożyć spłatę na raty (maksymalnie na 10 lat). Taki sposób zniesienia współwłasności można zrealizować albo dobrowolnie albo na drodze sądowej, w toku postępowania działowego zostanie wykonane szczególne postępowanie egzekucyjne (komornicze), mające na celu zniesienie współwłasności.

 

W opisanej sytuacji zmarły nie pozostawił niestety testamentu, a więc mimo nakładów i opieki w stosunku do zmarłego z Pani strony nie uda się zmniejszyć udziałów rodzeństwa w spadku.

 

Udział w spadku wynikający z reguł dziedziczenia ustawowego może zostać zmniejszony tylko przez spadkodawcę w testamencie. Również tylko on może w testamencie pozbawić niewdzięcznego członka najbliższej rodziny jakiegokolwiek udziału w zgromadzonym majątku, czyli go wydziedziczyć.

 

Jak wynika z wyroku Sądu Najwyższego z 7 sierpnia 1975 r. (sygn. akt III CZP 60/75), spadkobierca może domagać się od pozostałych spadkobierców także wynagrodzenia za sprawowanie opieki nad spadkodawcą oraz poniesionych przez siebie wydatków na leczenie i utrzymanie spadkodawcy. Sąd stwierdził jednak, że nie jest to roszczenie z tytułu „spłaconych długów spadkowych”, gdyż domaga się go nie spadkobierca, który spłacił wierzyciela spadkodawcy, lecz taki, który sam był wierzycielem spadkodawcy od chwili powstania długu. Sąd uznał, że roszczeń jednych spadkobierców przeciwko pozostałym spadkobiercom z tytułu zwrotu części kosztów poniesionych na leczenie i utrzymanie spadkodawcy oraz roztoczenie nad nim pieczy nie można rozpatrywać w postępowaniu o dział spadku. To znaczy, że spadkobierca, który np. poniósł koszty związane z ostatnią chorobą spadkodawcy nie może w postępowaniu o dział spadku domagać się ich zwrotu w całości czy części od pozostałych spadkobierców. Musiałby wystąpić o taki zwrot z osobnym pozwem.

 

Zatem w Pani przypadku należy zadbać o dowody: rachunki, zeznania świadków itp.

 

Takie sprawy, jak również sprawy o dział spadku są skomplikowane i zazwyczaj trwają długo, więc pomoc profesjonalnego pełnomocnika z pewnością się przyda. Nasza firma świadczy usługi reprezentacji sądowej i przedsądowej.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Prezentowana opinia prawnika nie zawiera odpowiedzi na dodatkowe pytania klienta i dlatego może nie wyczerpywać w pełni omawianego zagadnienia. Często dopiero dzięki dodatkowym pytaniom i odpowiedziom można uzyskać kompletną poradę prawną. Podkreślamy, że w naszym serwisie można zadawać dodatkowe pytania bez ograniczeń czasowych i ilościowych.

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 6 + cztery =

Indywidualne Porady Prawne specjalistów

Wpisz tutaj swoje pytanie, aby trafiło do naszego prawnika specjalisty.

»Podobne materiały

Wydziedziczenie jednego ze spadkobierców przez drugiego

Czy jeden ze spadkobierców może wydziedziczyć drugiego, który nigdy nie interesował się ani nie zajmował się zmarłym? Brat wyjechał bowiem 30 lat temu do Kanady i nawet nie przyjechał na pogrzeb taty, a teraz liczy na połowę jego domu.

Co zrobić, aby cały spadek po dziadku przypadł babci?

Toczy się postępowanie spadkowe po zmarłym dziadku. Co należy zrobić, aby cały spadek przypadł babci?

Śmierć ojczyma a prawa do spadku

Dziadek, czyli ojczym mojej matki, zmarł w 1990 r., nie pozostawiając spadku. Po jego śmierci babcia mieszkała w ich domu. Kilka miesięcy temu zmarła. Jakie prawo do działki i domu ma moja mama, skoro jej ojczym miała czworo dzieci z poprzedniego małżeństwa? Za jego życia toczył się proces o podział majątku po zmarłej żonie (między niego i dzieci), w którego wyniku każde z czworga rodzeństwa otrzymało część ziemi.
wizytówka Szukamy prawników »