Mamy 11 676 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Odrzucenie spadku a polisa OC za pozostawiony samochód

Autor: Janusz Polanowski • Opublikowane: 14.03.2018

Niedawno zmarł mój mąż, zostawił po sobie długi, więc wraz z dziećmi odrzuciłam po nim spadek. Sprawa odrzucenia przez dalszą rodzinę potrwa jeszcze przez kilka lat. Po mężu pozostał samochód o wartości ok. 10 tys. zł i przyszedł na nazwisko męża blankiet do zapłaty w OC. Kto i czy powinien opłacić OC? Czy jest jakiś sposób na wyrejestrowanie auta?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Odrzucenie spadku a polisa OC za pozostawiony samochód

Fot. Fotolia

Zacznijmy od zacytowania artykułu 1024 Kodeksu cywilnego (K.c.):

 

„§ 1. Jeżeli spadkobierca odrzucił spadek z pokrzywdzeniem wierzycieli, każdy z wierzycieli, którego wierzytelność istniała w chwili odrzucenia spadku, może żądać, ażeby odrzucenie spadku zostało uznane za bezskuteczne w stosunku do niego według przepisów o ochronie wierzycieli w razie niewypłacalności dłużnika.

§ 2. Uznania odrzucenia spadku za bezskuteczne można żądać w ciągu sześciu miesięcy od chwili powzięcia wiadomości o odrzuceniu spadku, lecz nie później niż przed upływem trzech lat od odrzucenia spadku.”

 

Artykułem 1024 K.c. ustawodawca zakończył (zapewne Pani już znane) przepisy o oświadczeniach co do spadku (art. 1012 i następne K.c.). Proszę zwrócić uwagę także na treść artykułu 1020 K.c.: „Spadkobierca, który spadek odrzucił, zostaje wyłączony od dziedziczenia, tak jakby nie dożył otwarcia spadku.”. Z powyższego (w tym z przedstawionego opisu sytuacji), wynika, że odnośny samochód – wchodzący w skład spadku po Pani mężu – jest dla Pani oraz dla Pani dzieci rzeczą cudzą. Dlatego w zaistniałej sytuacji wszyscy Państwo są dla każdego składnika spadku (art. 922 K.c.) innymi osobami w rozumieniu artykułu 140 K.c., który stanowi: „W granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego właściciel może, z wyłączeniem innych osób, korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa, w szczególności może pobierać pożytki i inne dochody z rzeczy. W tych samych granicach może rozporządzać rzeczą.”. Odnośny samochód jest rzeczą cudzą – należącą do spadkobierców (art. 935 K.c.), ktokolwiek okaże się spadkobiercą, więc dalsze posiadanie go lub używanie może być ryzykowne.

 

Zakładam, że po Pani mężu ma miejsce dziedziczenie ustawowe (art. 931 i następne K.c.). Po odrzuceniu spadku przez Panią oraz przez dzieci spadkodawcy ta sprawa przestaje być Państwa sprawą – należy jedynie dopełnić określonych formalności, także z uwagi na ryzyko mogące wiązać się z treścią wyżej zacytowanego artykułu 1024 K.c. Skoro jakiś majątek (przynajmniej przedmiotowy samochód) został po spadkodawcy, a do oficjalnego stwierdzenia nabycia spadku jeszcze daleko, to należy niezwłocznie powiadomić „sąd spadku” o sytuacji – w tym przesłać otrzymany blankiet wpłaty albo przynajmniej jego kopię oraz powiadomić sąd o wszystkich pozostałych składnikach majątku spadkowego i zawnioskować do sądu o zabezpieczenie spadku. Zabezpieczenie spadku uregulowano w art. 633 i następnych Kodeksu postępowania cywilnego (K.p.c.); prawdopodobnie w tej sytuacji zachodzi przesłanka zabezpieczenia spadku z urzędu, przewidziana w artykule 635 § 3, który brzmi: „Zabezpieczenia spadku dokonuje się z urzędu, jeżeli sąd poweźmie wiadomość, że: 1) spadkobierca jest nieznany, nieobecny lub nie ma pełnej zdolności do czynności prawnych i nie ma ustawowego przedstawiciela;”. Sąd spadku trzeba niezwłocznie poinformować oficjalnie o sytuacji, np. składając (za pokwitowaniem przyjęcia) pismo w sądowym biurze podawczym lub wysyłając pismo listem poleconym (najlepiej „za zwrotnym potwierdzeniem odbioru”). Sąd jest uprawniony zdecydować o tym, u kogo mają znajdować się składniki majątku spadkowego (np. przedmiotowy samochód) oraz czy i przez kogo mogłyby być używane; sąd jest także uprawniony zdecydować np. o sprzedaży samochodu (zapewne w trybie licytacyjnym, by pozostałe, po odliczeniu kosztów, pieniądze mogły służyć zaspokojeniu wierzycieli spadku), jak również zdecydować o ewentualnym wyrejestrowaniu pojazdu. Osoby, które spadek odrzuciły, nie są uprawnione decydować o składnikach majątku spadkowego. Co więcej, poza ryzykiem związanym z ww. artykułem 1024 K.c. (którego to ryzyka zapewne Państwo chcą uniknąć), w grę mogłyby wchodzić inne problemy; tytułem przykładu: roszczenie spadkodawcy (ktokolwiek się nim okaże) o wynagrodzenie (art. 224 i następne K.c.) za bezumowne korzystanie z rzeczy cudzej (np. z owego pojazdu), a może nawet obwinianie o przywłaszczenie cudzej rzeczy – to zaś może być nawet przestępstwem, stypizowanym w artykule 284 Kodeksu karnego (K.k.). W przepisach prawnych nie określono wprost, czy osoba odrzucająca spadek powinna kontaktować się z wierzycielem lub przedstawicielem wierzyciela spadku. Określone względy (np. rzetelność) mogą przemawiać np. za korespondencyjnym (jak wyżej) powiadomieniem wierzyciela o sytuacji, ale trudno byłoby wskazać przepis prawny jednoznacznie to nakazujący, więc proszę dokonać wyboru. Sąd spadku trzeba niezwłocznie zawiadomić.

 

Jeżeli Pani jest współwłaścicielką odnośnego samochodu (choć został on zarejestrowany wyłącznie na dane osobowe Pani męża), to w grę mogłoby wchodzić wytoczenie przewidzianego artykułem 189 K.p.c. powództwa o ustalenie – a dokładniej: o ustalenie, że np. auto wchodziło w skład wspólności majątkowej małżeńskiej, wspomnianej w art. 196 K.c. oraz uregulowanej w art. 31 i następnych Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (K.r.o.), a regułą jest równość udziałów małżonków we wspólności majątkowej między nimi (art. 43 K.r.o.). Gdyby doszło do wytoczenia powództwa z tego zakresu, to najprawdopodobniej sąd spadku byłby zobowiązany ustanowić kuratora spadku (art. 666 i następne K.p.c.) – by reprezentował stronę pozwaną. Wskazana przez Panią sytuacja także w przypadku procesu o ustalenie mogłaby wymagać podjęcia szybkich decyzji przez sąd – dlatego przydać by się mogły odpowiednio precyzyjne wnioski do sądu (np. o wyrażenie zgody na wyrejestrowanie auta lub jego sprzedaż), być może wnioski o cechach zabezpieczenia (art. 730 i następne K.p.c.).

 

Proszę pamiętać o tym, że na odrzucenie spadku w imieniu dziecka (niepełnoletniego) wymagana jest zgoda „sądu opiekuńczego” – tak przedstawia się ukształtowana wykładnia przepisów o władzy rodzicielskiej i jej sprawowaniu (art. 92 i następne K.r.o), zwłaszcza w zakresie decydowania o sprawach majątkowych małoletniego.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • V minus 9 =

»Podobne materiały

Zwolnienie lekarskie w jednym zakładzie pracy, a w drugim – praca lub urlop

Żona jest zatrudniona na umowę o pracę na czas nieokreślony w dwóch zakładach. W przyszłym miesiącu kończy się jej roczny urlop macierzyński i powinna wrócić do pracy. Zasiłek macierzyński pobiera z tytułu ubezpieczenia w dwóch zakładach pracy. Ze względu jednak na to, że w jednym z zakładów ma styc

 

Jak zapewnić rodzicom opiekę mieszkając za granicą?

Mieszkam za granicą, w Polsce mam rodziców w podeszłym wieku. Mama jest w miarę dobrym stanie zdrowia, ale tata – w dużo gorszym. Oboje są po osiemdziesiątce. Mama nie daje rady już zajmować się mężem, który traci pieniądze i jest w ciężkim stanie. Nie mamy innej rodziny w pobliżu. Nie mogę sa

 

Problem z nieuczciwym inwestorem, który nie chce zapłacić wykonawcy

Wykonywałem prace budowlane u pewnego inwestora. Jego typowym zachowaniem, jak się niestety okazało, jest zarzut źle wykonanej pracy i żądanie zwrotu ogromnych sum za popełnione błędy. Nie podpisałem umowy z tym inwestorem, podpisałem tylko potwierdzenie otrzymania (bez ostatniej raty) zapłaty za wy

 

Zrzeczenie się spadku przez osobę przebywającą w zakładzie karnym

Niedawno zmarła moja mama, chcę odrzucić po niej spadek, bo miała długi. Mój syn przebywa w zakładzie karnym. Jak on ma się zrzec dziedziczenia po babci? Ma też dwoje dzieci i ograniczone prawa rodzicielskie. Co ma robić?

 

Śmierć byłego męża, z którym od lat nie było kontaktu

Dowiedziałam się niedawno, że mój były mąż zmarł. Od dawna nie miałam z nim kontaktu, mieszkał daleko i nie wiem, jak żył. Co zrobić, by córka uniknęła dziedziczenia jego ewentualnych długów?

 

Jak uchronić dzieci przed długami rodzica?

Mam 40 lat, od roku jestem po rozwodzie. Przed 5 laty zawarliśmy z żoną notarialną rozdzielność majątkową, a niedługo potem powziąłem kilka bardzo złych decyzji finansowych, które ostatecznie doprowadziły do tego, że jestem bankrutem i życia mi nie starczy, żeby oddać wszystkie długi. Mam dwoje niep

 

Wyrok nakazowy - grzywna i zatrzymanie prawa jazdy kategorii B

Otrzymałem wyrok nakazowy – grzywna i zatrzymanie prawa jazdy kategorii B. Posiadam jeszcze inne kategorie. Czy po złożeniu sprzeciwu otrzymam umorzenie lub zawieszenie kary?

 

Zasady zakładania i prowadzenia fundacji

Jestem biologiem. Chciałbym założyć fundację, której głównym celem statutowym będzie produkcja filmu przyrodniczego, na którego realizację chcę zebrać pieniądze. Na pewno nie uda się tej sumy zebrać w ciągu roku. Czy jest możliwe, żeby fundacja zbierała fundusze kilka lat, których tylko niewielka cz

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »