W opisanej sytuacji syn może wystąpić do sądu opiekuńczego właściwego ze względu na miejsce zamieszkania matki w Polsce z wnioskiem o umieszczenie jej w domu pomocy społecznej bez jej zgody albo o leczenie w szpitalu psychiatrycznym bez jej zgody.
Z wnioskiem o umieszczenie w domu pomocy społecznej można również zwrócić się do właściwego ośrodka pomocy społecznej, który ma prawo samodzielnie wystąpić do sądu, jeżeli osoba wymaga stałej opieki i nie wyraża na nią zgody.
Do każdego z wniosków należy dołączyć dokumentację medyczną potwierdzającą konieczność całodobowej opieki oraz stan zdrowia uzasadniający pobyt w domu pomocy społecznej lub szpitalu psychiatrycznym.
Masz problem prawny? Kliknij tutaj i zapytaj prawnika ›
Skierowanie do domu pomocy społecznej
Po wydaniu przez sąd postanowienia o umieszczeniu w domu pomocy społecznej należy zwrócić się do właściwego ośrodka pomocy społecznej, który na tej podstawie wyda decyzję o skierowaniu oraz o zasadach odpłatności za pobyt.
Zasady ponoszenia odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej
Zgodnie z art. 61 ustawy o pomocy społecznej:
„1. Obowiązani do wnoszenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej są w kolejności:
-
mieszkaniec domu,
-
małżonek, zstępni przed wstępnymi,
-
gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej.
-
Opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej wnoszą:
-
mieszkaniec domu, nie więcej jednak niż 70% swojego dochodu;
-
małżonek, zstępni przed wstępnymi – zgodnie z umową zawartą w trybie art. 103 ust. 2;
-
gmina – w wysokości różnicy między średnim kosztem utrzymania a opłatami wnoszonymi przez osoby wskazane wyżej.”
W praktyce oznacza to, że w pierwszej kolejności koszty pobytu ponosi sam mieszkaniec domu pomocy społecznej, a dopiero w dalszej kolejności dzieci, o ile spełniają kryteria dochodowe.
Zwolnienie z opłat
Osoby zobowiązane do ponoszenia opłat mogą zostać częściowo lub całkowicie zwolnione z tego obowiązku na swój wniosek po przeprowadzeniu rodzinnego wywiadu środowiskowego. Ustawa przewiduje zarówno przesłanki fakultatywne, jak i obligatoryjne zwolnienia, m.in. w przypadku trudnej sytuacji życiowej, choroby, niepełnosprawności, rażącego naruszenia obowiązków rodzinnych przez osobę kierowaną do domu pomocy społecznej czy oddalenia powództwa o alimenty.
Podsumowanie
W sytuacji, gdy osoba starsza i ciężko chora nie jest w stanie samodzielnie funkcjonować, możliwe jest jej umieszczenie w domu pomocy społecznej nawet bez jej zgody, na podstawie orzeczenia sądu. Koszty pobytu są w pierwszej kolejności pokrywane z jej własnych dochodów. Dzieci mogą zostać zobowiązane do dopłat tylko po spełnieniu określonych kryteriów dochodowych, a w wielu przypadkach możliwe jest zwolnienie z tego obowiązku. Kluczowe znaczenie ma dokumentacja medyczna oraz współpraca z ośrodkiem pomocy społecznej.
Przykłady
Przykład 1
Córka osoby chorej psychicznie składa wniosek do sądu o umieszczenie matki w domu pomocy społecznej bez jej zgody, dołączając dokumentację ze szpitala potwierdzającą konieczność całodobowej opieki.
Przykład 2
Syn zostaje wezwany do ponoszenia kosztów pobytu ojca w DPS, ale po złożeniu wniosku i wykazaniu trudnej sytuacji finansowej zostaje częściowo zwolniony z opłat.
Przykład 3
Ośrodek pomocy społecznej samodzielnie występuje do sądu o umieszczenie osoby starszej w DPS, ponieważ brak zgody tej osoby zagraża jej zdrowiu i życiu.
Oferta porad prawnych
Oferujemy kompleksowe porady prawne z zakresu prawa rodzinnego i opiekuńczego, w tym wsparcie w sprawach dotyczących domów pomocy społecznej, obowiązków alimentacyjnych oraz postępowań przed sądem opiekuńczym. Pomagamy również w sporządzaniu wniosków i pism procesowych.