Kluczyki w stacyjce i włączony silnik – jaka kara grozi kierowcy?

Oddalenie się od pojazdu z włączonym silnikiem

Prawo o ruchu drogowym nadal zawiera zakaz oddalania się przez kierującego od pojazdu, gdy silnik jest w ruchu. Wynika to z art. 60 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Przepis ma zapobiegać sytuacjom, w których pojazd pozostaje bez realnego nadzoru, może zostać uruchomiony przez osobę nieuprawnioną albo stworzyć zagrożenie dla innych uczestników ruchu.

Nie chodzi wyłącznie o bardzo duże oddalenie się od auta. Jeżeli kierowca wychodzi z pojazdu, zostawia silnik włączony i traci nad nim bieżącą kontrolę, policja może uznać, że doszło do naruszenia zakazu. Ocena zależy od okoliczności: miejsca postoju, czasu oddalenia się, widoczności pojazdu, dostępu osób trzecich oraz tego, czy kierowca mógł natychmiast zareagować.

Mandat i punkty karne za pozostawienie auta z pracującym silnikiem

Za oddalenie się od pojazdu, gdy silnik jest w ruchu, mandat wynosi obecnie 50 zł. Taryfikator punktów karnych nie przewiduje za to wykroczenie punktów karnych, dlatego kierowca otrzymuje 0 punktów.

Warto odróżnić mandat od odpowiedzialności sądowej. Jeżeli kierowca odmówi przyjęcia mandatu albo sprawa z innego powodu trafi do sądu, podstawą odpowiedzialności może być art. 97 Kodeksu wykroczeń. Sąd nie jest wtedy związany kwotą mandatu z taryfikatora i może wymierzyć grzywnę do 3000 zł albo karę nagany. Zobacz również, jak wyglądają aktualne sankcje za inne wykroczenia drogowe.

Czy mandat za kluczyki w stacyjce wpływa na zaświadczenie o niekaralności?

Co do zasady nie. Krajowy Rejestr Karny służy przede wszystkim do gromadzenia danych o osobach prawomocnie skazanych za przestępstwa i przestępstwa skarbowe, a w przypadku wykroczeń obejmuje tylko osoby prawomocnie skazane za wykroczenie na karę aresztu. Mandat karny za oddalenie się od pojazdu z włączonym silnikiem jest grzywną za wykroczenie drogowe i nie tworzy wpisu w KRK.

Oznacza to, że samo przyjęcie mandatu 50 zł za naruszenie art. 60 ust. 2 pkt 1 Prawa o ruchu drogowym nie powinno spowodować problemu z uzyskaniem zaświadczenia o niekaralności. Nie ma tu także punktów karnych, które trzeba byłoby usuwać po upływie określonego czasu.

Krótkotrwały zabór pojazdu przez inną osobę

Jeżeli osoba trzecia bez zgody kierowcy wsiadła do samochodu, odjechała nim i uszkodziła pojazd albo cudze mienie, jej odpowiedzialność jest oceniana osobno. W grę może wchodzić między innymi krótkotrwały zabór pojazdu z art. 289 Kodeksu karnego, a także odpowiedzialność za spowodowaną kolizję lub szkodę.

Sam fakt, że kierowca zostawił uruchomiony pojazd, nie oznacza automatycznie, że odpowiada za zabór auta dokonany przez inną osobę. Inaczej byłoby, gdyby z okoliczności wynikało, że świadomie pozwolił osobie bez uprawnień prowadzić pojazd, godził się na to albo współdziałał w zdarzeniu. Gdy kierowca temu zaprzecza, znaczenie mają dowody: nagrania, świadkowie, ślady na miejscu, zgłoszenie na policję oraz wyjaśnienia osób uczestniczących w zdarzeniu.

Odpowiedzialność wobec ubezpieczyciela i właściciela uszkodzonego mienia

W praktyce po takim zdarzeniu obok mandatu pojawia się problem odszkodowania. Jeżeli uszkodzono płot, bramę, inny samochód albo sam pojazd, trzeba ustalić, kto faktycznie kierował autem w chwili szkody i czy działał bez zgody właściciela lub posiadacza pojazdu.

W relacji z ubezpieczycielem znaczenie mogą mieć ogólne warunki ubezpieczenia, zwłaszcza przy autocasco. Pozostawienie kluczyków, uruchomionego silnika i łatwego dostępu do auta może być oceniane jako rażące niedbalstwo, ale nie wolno tego przesądzać bez analizy konkretnej polisy i ustaleń faktycznych.

Co zrobić po takim zdarzeniu?

1. Zabezpiecz dowody – zapisz dane świadków, wykonaj zdjęcia, sprawdź monitoring i zachowaj korespondencję dotyczącą zdarzenia.
2. Zgłoś zabór pojazdu – jeżeli auto zostało zabrane bez zgody, należy jasno wskazać to policji.
3. Nie przyjmuj mandatu automatycznie – jeżeli nie zgadzasz się z opisem czynu albo policja przypisuje Ci odpowiedzialność za cudze zachowanie, możesz odmówić przyjęcia mandatu.
4. Sprawdź polisę – przy szkodzie w pojeździe lub cudzym mieniu trzeba ustalić, czy sprawę obejmuje OC, AC albo roszczenie bezpośrednie wobec sprawcy.

FAQ

Czy za zostawienie kluczyków w stacyjce zawsze grozi mandat?

Mandat nie jest za same kluczyki, lecz za naruszenie konkretnego obowiązku, przede wszystkim oddalenie się od pojazdu, gdy silnik jest w ruchu. Jeżeli auto było wyłączone, ocena może być inna, choć pozostawienie kluczyków może mieć znaczenie dowodowe lub ubezpieczeniowe.

Czy mandat 50 zł będzie widoczny w zaświadczeniu o niekaralności?

Nie. Mandat za to wykroczenie drogowe nie powoduje wpisu do Krajowego Rejestru Karnego. W KRK ujawnia się między innymi skazania za przestępstwa oraz skazania za wykroczenia na karę aresztu.

Czy za to wykroczenie są punkty karne?

Nie. Aktualny taryfikator punktów karnych przewiduje za oddalenie się od pojazdu z włączonym silnikiem 0 punktów.

Czy właściciel odpowiada za kolizję spowodowaną przez osobę, która zabrała auto bez zgody?

Nie można tego przesądzić automatycznie. Trzeba ustalić, kto faktycznie kierował pojazdem, czy zrobił to bez zgody właściciela oraz czy właściciel dopuścił tę osobę do prowadzenia. Inaczej wygląda sytuacja kradzieży lub krótkotrwałego zaboru, a inaczej świadomego przekazania auta osobie bez uprawnień.

Podsumowanie

Pozostawienie samochodu z włączonym silnikiem i oddalenie się od niego jest wykroczeniem. W typowej sytuacji grozi za to mandat 50 zł, bez punktów karnych i bez wpisu do Krajowego Rejestru Karnego. Jeżeli jednak inna osoba zabrała pojazd i spowodowała szkodę, trzeba odrębnie ustalić odpowiedzialność sprawcy zaboru, odpowiedzialność za kolizję oraz skutki ubezpieczeniowe.

Źródła

• Art. 60 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym.
• Art. 97 ustawy z dnia 20 maja 1971 r. Kodeks wykroczeń.
• Rozporządzenie w sprawie wysokości grzywien nakładanych w drodze mandatów karnych za wybrane rodzaje wykroczeń.
• Art. 1 ustawy z dnia 24 maja 2000 r. o Krajowym Rejestrze Karnym.
• Art. 289 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny.