Jak wypowiedzieć umowę o pracę w trakcie L4?• Stan prawny na: 2026-08-08 |
|
Pracownik może złożyć wypowiedzenie umowy o pracę także w czasie zwolnienia lekarskiego. Ochrona z art. 41 Kodeksu pracy dotyczy co do zasady wypowiedzenia dokonywanego przez pracodawcę, a nie przez pracownika. Wyjaśniam, jak prawidłowo obliczyć okres wypowiedzenia, kiedy pismo wywoła skutek, czy można je wysłać e-mailem oraz co dzieje się z urlopem i zwolnieniem lekarskim w okresie wypowiedzenia. |
|
|
Najważniejsze:
Długość okresu wypowiedzeniaW opisanej sytuacji kluczowe znaczenie ma art. 36 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy. Zgodnie z tym przepisem okres wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas określony albo na czas nieokreślony wynosi:
Do tego stażu wlicza się łączny okres zatrudnienia u danego pracodawcy, a nie tylko czas trwania ostatniej umowy. Wynika to z art. 36 § 1(1) Kodeksu pracy. Jeżeli więc wcześniej była Pani zatrudniona u tego samego pracodawcy na podstawie innej umowy o pracę, ten wcześniejszy okres co do zasady także należy uwzględnić przy ustalaniu długości wypowiedzenia. To oznacza, że informacja o 2-tygodniowym okresie wypowiedzenia zawarta w informacji o warunkach zatrudnienia może być już nieaktualna albo po prostu nie odpowiadać rzeczywistemu stażowi pracy. Gdy łączny staż u tego pracodawcy osiąga co najmniej 6 miesięcy, właściwy okres wypowiedzenia wynosi 1 miesiąc. Moment rozpoczęcia i zakończenia biegu okresu wypowiedzenia reguluje art. 30 § 2(1) Kodeksu pracy. Okres wypowiedzenia obejmujący tydzień albo miesiąc kończy się odpowiednio w sobotę albo w ostatnim dniu miesiąca. W praktyce:
Jeżeli więc przysługuje Pani miesięczny okres wypowiedzenia i pismo dotrze do pracodawcy w dowolnym dniu marca, umowa rozwiąże się z końcem kwietnia. Masz problem prawny podobny do opisanego w artykule? Opisz swoją sprawę prawnikowi ›Wycena zwykle w ciągu 1 godziny • Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje Czy można wypowiedzieć umowę w trakcie zwolnienia lekarskiego?Tak. Pracownik może złożyć wypowiedzenie także podczas własnej niezdolności do pracy. Ochrona z art. 41 Kodeksu pracy polega na tym, że pracodawca nie może wypowiedzieć umowy o pracę w czasie urlopu pracownika ani w czasie innej usprawiedliwionej nieobecności w pracy, jeżeli nie upłynął jeszcze okres uprawniający do rozwiązania umowy bez wypowiedzenia. Ten przepis nie zakazuje natomiast wypowiedzenia składanego przez samego pracownika. Nie ma też przepisu, który nakazywałby Pani wcześniej uprzedzać pracodawcę o zamiarze złożenia wypowiedzenia. Z punktu widzenia prawa pracy wystarczy, że oświadczenie o wypowiedzeniu zostanie skutecznie złożone. Wcześniejsze informowanie pracodawcy jest decyzją wyłącznie organizacyjną, a nie obowiązkiem ustawowym. Jeżeli obawia się Pani reakcji pracodawcy, zwykle bezpieczniej jest nie zapowiadać wcześniej rezygnacji, tylko złożyć gotowe wypowiedzenie w wybranym przez siebie momencie. Ważne: Jeżeli sprawa dotyczy dłuższej choroby, kilku następujących po sobie zwolnień albo sporu o prawidłowość L4, warto przeanalizować dokumenty indywidualnie. Znaczenie mogą mieć daty kolejnych zwolnień, staż pracy oraz to, czy pracodawca rozważa tryb z art. 53 Kodeksu pracy. Czy pracodawca może rozwiązać umowę, gdy pracownik jest na L4?Co do zasady podczas zwykłego L4 pracodawca nie może wypowiedzieć umowy z powodu nieobecności pracownika, dopóki działa ochrona z art. 41 Kodeksu pracy. Nie oznacza to jednak pełnej nietykalności stosunku pracy. Po pierwsze, nadal możliwe jest rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika, jeżeli zachodzą przesłanki z art. 52 § 1 Kodeksu pracy, czyli np. ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych. Sam fakt planowania terapii czy chęci odejścia z pracy nie stanowi jednak podstawy do takiego rozwiązania. Po drugie, istnieje rozwiązanie bez wypowiedzenia z przyczyn niezawinionych przez pracownika, przewidziane w art. 53 § 1 Kodeksu pracy. Pracodawca może z niego skorzystać dopiero po upływie określonych w ustawie okresów niezdolności do pracy, a nie od razu po rozpoczęciu L4. W uproszczeniu:
Ocena, czy w konkretnej sprawie pracodawca mógłby sięgnąć po art. 53 Kodeksu pracy, zależy od dokładnego przebiegu niezdolności do pracy, ciągłości zwolnień i stażu zatrudnienia. Zobacz również: Zwolnienie lekarskie na terapię i obowiązki wobec pracodawcyJeżeli pobyt w dziennym oddziale terapii uzależnień powoduje niezdolność do pracy, podstawowym dokumentem usprawiedliwiającym nieobecność jest zaświadczenie lekarskie e-ZLA. Obowiązek usprawiedliwienia nieobecności wynika z art. 22 § 1 Kodeksu pracy w związku z przepisami wykonawczymi dotyczącymi usprawiedliwiania nieobecności w pracy, a zasady formalne wystawiania zwolnień reguluje ustawa zasiłkowa. W praktyce lekarz wystawiający zwolnienie przekazuje e-ZLA elektronicznie do ZUS, a pracodawca widzi je na swoim profilu PUE. Pracownik zwykle nie musi już dostarczać papierowego druku. Dodatkowe zaświadczenie z placówki terapeutycznej może być pomocne organizacyjnie, ale co do samego usprawiedliwienia nieobecności kluczowe znaczenie ma prawidłowo wystawione L4. Pracodawca może kontrolować prawidłowość wykorzystywania zwolnienia lekarskiego, a ZUS może kontrolować zarówno prawidłowość orzekania o niezdolności do pracy, jak i sposób korzystania ze zwolnienia. Podstawę stanowią m.in. art. 17 oraz art. 59 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Jeżeli jednak zwolnienie jest wykorzystywane zgodnie z celem leczenia, sama terapia nie stanowi nadużycia. Warto też pamiętać, że w okresie choroby należy stosować się do zaleceń lekarza. Wykonywanie pracy zarobkowej lub wykorzystywanie zwolnienia niezgodnie z jego celem może skutkować utratą prawa do zasiłku chorobowego za cały okres tego zwolnienia na podstawie art. 17 ust. 1 ustawy zasiłkowej. W jakiej formie złożyć wypowiedzenie?Zgodnie z art. 30 § 3 Kodeksu pracy oświadczenie każdej ze stron o wypowiedzeniu umowy o pracę powinno nastąpić na piśmie. Dla pracownika oznacza to, że najbezpieczniejsze są trzy rozwiązania:
W praktyce samo wypowiedzenie złożone zwykłym e-mailem może być uznane za skuteczne jako oświadczenie woli, jeżeli dotarło do pracodawcy w taki sposób, że mógł zapoznać się z jego treścią, zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny w związku z art. 300 Kodeksu pracy. Problemem jest jednak dowód doręczenia i kwestia niezachowania formy pisemnej z art. 30 § 3 Kodeksu pracy. Dlatego, jeśli nie chce Pani narażać się na spór o to, czy pracodawca dostał wiadomość, lepiej wybrać list polecony albo złożyć pismo osobiście. Jeżeli korzysta Pani z poczty elektronicznej, dobrze jest wysłać skan podpisanego wypowiedzenia i równolegle nadać oryginał listem poleconym. Kiedy wypowiedzenie staje się skuteczne?Nie decyduje data sporządzenia pisma, tylko chwila, w której oświadczenie o wypowiedzeniu doszło do pracodawcy w taki sposób, że mógł zapoznać się z jego treścią. Wynika to z art. 61 § 1 Kodeksu cywilnego stosowanego odpowiednio na podstawie art. 300 Kodeksu pracy. Przy liście poleconym najczęściej bezpiecznie przyjmuje się datę doręczenia przesyłki albo datę, w której pracodawca mógł odebrać awizowaną przesyłkę. Przy osobistym złożeniu decyduje chwila przyjęcia dokumentu przez osobę uprawnioną do odbioru korespondencji dla pracodawcy. Co z niewykorzystanym urlopem?Jeżeli do dnia rozwiązania umowy nie wykorzysta Pani przysługującego urlopu wypoczynkowego, zastosowanie ma art. 171 § 1 Kodeksu pracy. Zgodnie z nim w razie niewykorzystania urlopu w całości lub w części z powodu rozwiązania albo wygaśnięcia stosunku pracy pracownikowi przysługuje ekwiwalent pieniężny. Trzeba jednak pamiętać, że w okresie wypowiedzenia pracodawca może jednostronnie wysłać pracownika na urlop. Wynika to z art. 167(1) Kodeksu pracy. Dotyczy to zarówno urlopu bieżącego, jak i zaległego – w granicach wskazanych przez ten przepis i wymiaru urlopu przysługującego pracownikowi. Jeżeli jednak przez cały albo prawie cały okres wypowiedzenia będzie Pani niezdolna do pracy i nie będzie realnej możliwości wykorzystania urlopu, co do zasady pozostaje właśnie ekwiwalent. Jakie rozwiązanie jest zwykle najbezpieczniejsze?Jeżeli celem jest spokojne odbycie terapii i jednocześnie zgodne z prawem zakończenie zatrudnienia, najbezpieczniejszy wariant to zwykle:
To, czy lepiej złożyć wypowiedzenie od razu, czy dopiero pod koniec terapii, zależy od Pani celu. Jeżeli chce Pani szybciej zakończyć zatrudnienie, wypowiedzenie można złożyć wcześniej. Jeżeli zależy Pani na utrzymaniu stosunku pracy jeszcze przez czas terapii, można złożyć je później, by okres wypowiedzenia zakończył się w dogodnym terminie. PrzykładyPoniższe sytuacje pokazują, jak te same przepisy działają w różnych konfiguracjach dat i dokumentów. PRZYKŁAD 1 Pani Anna pracowała u tego samego pracodawcy najpierw na pół etatu przez 4 miesiące, a następnie podpisała kolejną umowę na pełen etat. Gdy po 3 miesiącach nowej umowy chciała odejść z pracy, pracodawca twierdził, że nadal obowiązuje ją 2-tygodniowe wypowiedzenie. To stanowisko było błędne, ponieważ na podstawie art. 36 § 1 i § 1(1) Kodeksu pracy należało zsumować oba okresy zatrudnienia. Łączny staż przekroczył 6 miesięcy, więc właściwy był 1-miesięczny okres wypowiedzenia. PRZYKŁAD 2 Pan Marek przebywał na L4 wystawionym przez psychiatrę i w tym czasie postanowił zakończyć zatrudnienie. Nie musiał czekać na powrót do pracy, bo jako pracownik mógł złożyć wypowiedzenie także podczas zwolnienia lekarskiego. Wysłał podpisane pismo listem poleconym, a dodatkowo przesłał jego skan e-mailem. Dzięki temu uniknął sporu o datę doręczenia i mógł skupić się na leczeniu. PRZYKŁAD 3 Pani Ewa złożyła wypowiedzenie 12 kwietnia, a przysługiwał jej miesięczny okres wypowiedzenia. Ponieważ zgodnie z art. 30 § 2(1) Kodeksu pracy miesięczny okres wypowiedzenia kończy się w ostatnim dniu miesiąca, jej umowa rozwiązała się 31 maja, a nie 12 maja. Do tego czasu pozostawała na L4 i nie wykorzystała urlopu, więc pracodawca wypłacił jej ekwiwalent na podstawie art. 171 § 1 Kodeksu pracy. FAQCzy pracownik na L4 może sam wypowiedzieć umowę?Tak. Przepisy nie zakazują pracownikowi złożenia wypowiedzenia podczas zwolnienia lekarskiego. Ochrona z art. 41 Kodeksu pracy dotyczy wypowiedzenia dokonywanego przez pracodawcę. Czy trzeba wcześniej poinformować pracodawcę o zamiarze odejścia?Nie. Kodeks pracy nie nakłada takiego obowiązku. Skutek prawny wywołuje samo skuteczne doręczenie wypowiedzenia. Czy zwykły e-mail wystarczy?Może wywołać skutek jako oświadczenie woli, ale jest ryzyko sporu o doręczenie i formę. Bezpieczniej złożyć wypowiedzenie na piśmie albo wysłać je listem poleconym; najlepiej połączyć oba sposoby, jeśli sytuacja jest napięta. Czy pracodawca może zakwestionować zwolnienie na terapię?Może wszcząć kontrolę prawidłowości wykorzystywania L4 lub ZUS może taką kontrolę przeprowadzić, ale samo leczenie i uczestnictwo w terapii zgodnie z zaleceniami lekarza nie oznacza nadużycia zwolnienia. Czy w okresie wypowiedzenia przepada niewykorzystany urlop?Nie. Albo zostanie wykorzystany, albo – jeżeli nie będzie to możliwe do dnia rozwiązania umowy – pracodawca powinien wypłacić ekwiwalent na podstawie art. 171 § 1 Kodeksu pracy. PodsumowanieNajważniejsza odpowiedź brzmi: tak, może Pani wypowiedzieć umowę o pracę także w trakcie zwolnienia lekarskiego. Trzeba jednak prawidłowo ustalić długość okresu wypowiedzenia według łącznego stażu u tego pracodawcy, zadbać o pewne doręczenie pisma i zachować dowody nadania lub odbioru. Samo L4 na terapię, jeśli zostało prawidłowo wystawione i jest wykorzystywane zgodnie z celem leczenia, nie powinno być pomijane przy biegu okresu wypowiedzenia. Potrzebujesz pomocy w swojej sprawie? Opisz swoją sprawę prawnikowi ›Wycena zwykle w ciągu 1 godziny Źródła:1. Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy – Dz.U. 1974 nr 24 poz. 141 2. Ustawa z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa – Dz.U. z 2025 r. poz. 501 3. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny – Dz.U. z 2024 r. poz. 1061 ze zm. 4. Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 maja 1999 r., sygn. akt I PKN 34/99 |
|
|