Mamy 11 676 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Czy chory psychicznie ponosi odpowiedzialność za przestępstwo?

Autor: Marcin Górecki • Opublikowane: 29.06.2011

Pewna osoba ma stwierdzoną przed czterema laty psychozę maniakalno-depresyjną. Osoba ta dopuszcza się stalkingu. Czy jest bezkarna, czy nie ponosi żadnej odpowiedzialności za swoje czyny?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Podstawą przypisania winy jest sposób postrzegania, myślenia, przeżywania uczuć i podejmowania decyzji określany jako normalny, a więc zgodny z normą psychiczną, zwany poczytalnością. Jego odwrotnością jest niepoczytalność. Przepis art. 31 Kodeksu karnego określa niepoczytalność za pomocą tzw. metody psychiatryczno-psychologicznej; definiowana jest jako stan, w którym osoba z powodu choroby psychicznej, upośledzenia umysłowego lub innego zakłócenia czynności psychicznych nie mogła w czasie czynu rozpoznać jego znaczenia lub pokierować swym postępowaniem.

 

Psychiatryczny człon formuły niepoczytalności zawiera te trzy pojęcia:

 

  1. pojęcie „niedorozwój umysłowy” obejmuje dużego stopnia upośledzenie umysłowe,
  2. „choroba psychiczna” zawiera w sobie pojęcie wszystkich psychoz,
  3. „inne zaburzenia czynności psychicznych” obejmują krótkotrwałe, przemijające stany patologiczne przebiegające z zaburzeniami świadomości, takie jak patologiczne upicie alkoholem, upojenie senne, padaczkowe i psychogenne zamroczenia, afekty o charakterze patologicznym oraz krótkotrwałe stany psychotyczne w przebiegu infekcji i intoksykacji.

 

Niezbędne dla przyjęcia niepoczytalności jest ustalenie, czy z powodu jednej z wymienionych przyczyn psychiatrycznych wystąpił połączony z nią więzią przyczynową skutek psychologiczny w opisanej postaci. W grę wchodzić może zarówno niemożność rozpoznania czynu, a w konsekwencji pokierowania swoim postępowaniem, jak i niemożność pokierowania swym postępowaniem przy zachowanej zdolności rozpoznania znaczenia swego czynu. Psychologicznym następstwem określonych w przepisie okoliczności psychiatrycznych może być równoczesne zakłócenie procesów intelektualno-poznawczych i wolicyjnych oraz zakłócenie jedynie procesów wolicyjnych przy zachowaniu poprawności procesów intelektualno-oznawczych.

 

W przypadku stalkingu niezwykle istotna kwestia zawiązana jest z anomaliami osobowościowymi w sferze emocjonalnej. Psychiatria wyróżnia bowiem tzw. psychopatię, której istotą są anomalie osobowościowe w sferze emocjonalnej przy zachowaniu sprawności intelektualnej i z reguły także wolicyjnej. Nie zalicza się jej na ogół do okoliczności mogących determinować uznanie niepoczytalności.

 

Do stwierdzenia niepoczytalności wystarcza więc brak możności kierowania swym postępowaniem, nawet przy zachowaniu zdolności rozpoznania jego znaczenia, choć w praktyce oba te elementy występują najczęściej łącznie.

 

W wypadku przestępstw „rozciągniętych w czasie” ocena niepoczytalności powinna być dokonywana w zasadzie wedle stanu w momencie ostatniego ogniwa działania sprawcy. Gdy można jednak wyraźnie wyodrębnić poszczególne czyny w znaczeniu faktycznym, stan niepoczytalności należy weryfikować w odniesieniu do każdego z nich, co może niekiedy prowadzić do zdekompletowania jego znamion, zwłaszcza gdy chodzi o postacie kwalifikowane ze względu na wartość przedmiotu czynności wykonawczej.

 

Choroba psychiczna zawiera w sobie wszystkie rodzaje psychoz. Na pierwszym miejscu jako źródło niepoczytalności wymieniona jest choroba psychiczna. Chorobami psychicznymi są przede wszystkim psychozy endogenne. Zalicza się do nich przede wszystkim schizofrenię, paranoję i cyklofrenię (psychozę maniakalno-depresyjną). Jak każda choroba, tak i choroba psychiczna jest zjawiskiem dynamicznym o różnym natężeniu choroby w różnym okresie jej przebiegu, natężenie zależy np. od przyjmowanych leków i innych czynników zewnętrznych. Możliwe są okresy, w których choroba nie zakłóca prawidłowego funkcjonowania chorego (łac. lucida intervalla). Nie jest więc możliwe ogólne abstrakcyjne ustalenie, czy określona choroba prowadzi do pełnej niepoczytalności, czy poczytalność ogranicza w znacznym stopniu, czy tylko w stopniu nieznacznym. Niezbędne jest zatem ustalenie, jaki wpływ miała choroba w czasie dokonania konkretnego czynu zarzucanego sprawcy na możliwość rozpoznania przez niego znaczenia czynu lub pokierowania jego postępowaniem. Badania w takim zakresie może przeprowadzić biegły powołany przez prokuratora. Nie można zatem na podstawie stwierdzonej przed czterema laty psychozy maniakalno-depresyjnej stwierdzić, iż w chwili popełnienia czynu aktualnie nadal odpowiedzialność karna jest wyłączona z uwagi na niepoczytalność.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 5 plus II =

»Podobne materiały

Wypowiedzenie najmu mieszkania komunalnego

Otrzymałem wypowiedzenie najmu mieszkania komunalnego M-2, ponieważ rok temu dostałem w spadku (razem z długami) mieszkanie własnościowe (też M-2) w tej samej miejscowości. Mieszkanie to nie ma CO, instalacja elektryczna jest jeszcze aluminiowa i całość nadaje sie do kapitalnego remontu. Mieszkanie

 

Kara za posiadanie broni bez zezwolenia

Mój brat posiadał kupioną legalnie w latach 90-tych broń gazową. Zmieniły się przepisy i trzeba było wyrabiać nowe pozwolenia lub broń oddać, ale brat to zlekceważył, a w końcu zapomniał. Trzy miesiące temu przyszła do niego policja i oddał broń dobrowolnie. Postawiono mu jednak zarzut posiadan

 

Demoralizacja nieletniego

Moja trzynastoletnia córka sprawia poważne problemy wychowawcze: wagaruje, odnosi się wulgarnie i agresywnie do rówieśników, nauczycieli, a nawet do rodziny. Nie jestem w stanie nad nią zapanować; podejrzewam, że ma poważne zaburzenia psychiatryczne. Czy istnieje jakieś pogotowie psychiatryczne, któ

 

Fałszywe zaświadczenie o zarobkach

W 2001 r. wystawiłam znajomemu fałszywe zaświadczenie o zarobkach, które pomogło mu wziąć kredyt. Wkrótce potem sama wyjechałam za granicę, gdzie do dzisiaj mieszkam i pracuję. Okazało się, że znajomy nie płacić rat kredytu. Od rodziców wiem, że szuka mnie policja i grozi wystawieniem listu gończego

 

Założenie księgi wieczystej dla mieszkania spółdzielczego i ustanowienie hipoteki na rzecz banku

Zaciągnąłem kredyt hipoteczny na zakup mieszkania spółdzielczego własnościowego. Złożyłem wniosek o założenie księgi wieczystej i ustanowienie hipoteki na rzecz banku. Sąd zażądał przydziału mieszkaniowego ze spółdzielni mieszkaniowej dla pierwszego właściciela. Niestety mam problemy ze zdobyciem te

 

Pełnomocnictwo w spółce z o.o.

Przekazałam udziały w spółce z o.o. synowi aktem darowizny. Przebywa on obecnie za granicą i nie może uczestniczyć w zwyczajnym zgromadzeniu wspólników. Czy mogę go reprezentować jako pełnomocnik? Jakie mam wtedy uprawnienia? Czy mam prawo prosić o ksero bilansu i sprawozdania zarządu? Na

 

Montaż markizy na balkonie

Mieszkam w bloku czteropiętrowym, który obecnie przechodzi termomodernizację. Zajmuję lokal najwyższy, na czwartym piętrze. Czy mogę zamontować markizę na sklepieniu balkonu od wewnątrz? Czy spółdzielnia musi wyrazić zgodę na taką instalację i czy mogę coś zrobić, jeśli nie uzyskam takiej zgody?

 

Jak zostać najemcę mieszkania gminnego w miejsce osoby, która się wyprowadziła?

Od prawie 4 lat mieszkam i jestem zameldowana w małej kawalerce komunalnej. Od tego czasu główny najemca tego mieszkania, który jest dla mnie zupełnie obcą osobą, nie przebywa w mieszkaniu. Czynsz płacę na swoje nazwisko i załatwiam osobiście wszystkie sprawy w administracji. Mieszkam w lokalu sama,

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »