.
Udzieliliśmy ponad 128,9 tys. porad prawnych i mamy 14 592 opinii Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Budowa domu na wspólnej działce

Moje pytanie dotyczy domu budowanego na wspólnej działce. Mamy z mężem rozdzielność majątkową, rok temu zakupiliśmy na kredyt działkę budowlaną. Potem mąż sprzedał mieszkanie otrzymane nieco wcześniej w darowiźnie i za pieniądze ze sprzedaży buduje na naszej działce dom. Do tej pory poniósł większość wydatków. Wszystkie faktury dotyczące budowy i urządzania domu i ogrodu są wystawiane na męża (nawet jeśli czasem płacę ja), ponieważ jest mu to potrzebne, aby rozliczyć z US podatek od darowizny mieszkania, które sprzedał. Niepokoi mnie, jak wyglądałby podział majątku w razie rozwodu? Czy w razie sprzedaży mąż będzie mógł prawnie domagać się wartości całego domu, a ja tylko połowy wartości działki? I co ważniejsze: czy istnieje dokument, który moglibyśmy podpisać teraz, a który zagwarantuje mi, że będę właścicielką połowy wartości domu? Dodam, że nasze małżeństwo jest na razie udane, ale jestem już po jednym rozwodzie i wiem, że w przyszłości może być różnie. Bardzo angażuję się w budowę, dużo pracuję dla nas obojga i nie chciałabym w przyszłości zostać z niczym, bo nie ma żadnej dokumentacji mojej pracy i zaangażowania, tylko faktury wystawione na męża.


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie. Pomagamy w podobnych sprawach.

Budowa domu na wspólnej działce

Fot. Fotolia

Kwestie przynależności przedmiotów majątkowych do majątków osobistych bądź wspólnego małżonków

Należy zaznaczyć, że kwestie przynależności przedmiotów majątkowych do majątków osobistych bądź wspólnego małżonków są uregulowane w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym (K.r.io.).

 

Stosownie do art. 31 § 1 K.r.io. „z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny)”.

 

„Do majątku wspólnego należą w szczególności:

 

1) pobrane wynagrodzenie za pracę i dochody z innej działalności zarobkowej każdego z małżonków,

2) dochody z majątku wspólnego, jak również z majątku osobistego każdego z małżonków,

3) środki zgromadzone na rachunku otwartego lub pracowniczego funduszu emerytalnego każdego z małżonków,

4) kwoty składek zewidencjonowanych na subkoncie, o którym mowa w art. 40a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych”.

 

Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

 

Zgodnie z art. 33 tej ustawy „do majątku osobistego każdego z małżonków należą:

 

1) przedmioty majątkowe nabyte przed powstaniem wspólności ustawowej,

2) przedmioty majątkowe nabyte przez dziedziczenie, zapis lub darowiznę, chyba że spadkodawca lub darczyńca inaczej postanowił,

3) prawa majątkowe wynikające ze wspólności łącznej podlegającej odrębnym przepisom,

4) przedmioty majątkowe służące wyłącznie do zaspokajania osobistych potrzeb jednego z małżonków,

5) prawa niezbywalne, które mogą przysługiwać tylko jednej osobie,

6) przedmioty uzyskane z tytułu odszkodowania za uszkodzenie ciała lub wywołanie rozstroju zdrowia albo z tytułu zadośćuczynienia za doznaną krzywdę; nie dotyczy to jednak renty należnej poszkodowanemu małżonkowi z powodu całkowitej lub częściowej utraty zdolności do pracy zarobkowej albo z powodu zwiększenia się jego potrzeb lub zmniejszenia widoków powodzenia na przyszłość,

7) wierzytelności z tytułu wynagrodzenia za pracę lub z tytułu innej działalności zarobkowej jednego z małżonków,

8) przedmioty majątkowe uzyskane z tytułu nagrody za osobiste osiągnięcia jednego z małżonków,

9) prawa autorskie i prawa pokrewne, prawa własności przemysłowej oraz inne prawa twórcy,

10) przedmioty majątkowe nabyte w zamian za składniki majątku osobistego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej”.

Budowa domu w czasie rozdzielności majątkowej

U Państwa od początku małżeństwa istniała rozdzielność majątkowa, co oznacza, że każdy z małżonków posiada wyłącznie swój majątek osobisty, którym samodzielnie zarządza, a majątek wspólny w ogóle nie powstał.

 

To, co nabyliście Państwo wspólnie – nieruchomość (grunt) – nabyliście na współwłasność w częściach ułamkowych.

 

Sam dom stanowi moim zdaniem również Państwa współwłasność w częściach ułamkowych, gdyż stanowi część składową tej nieruchomości.

 

Zgodnie bowiem z art. 47 Kodeksu cywilnego:

 

„§ 1. Część składowa rzeczy nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych.

 

§ 2. Częścią składową rzeczy jest wszystko, co nie może być od niej odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo bez uszkodzenia lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego.

 

§ 3. Przedmioty połączone z rzeczą tylko dla przemijającego użytku nie stanowią jej części składowych”.

 

Dom jest częścią składową gruntu, a zatem dzieli stan prawny gruntu, który jest Państwa współwłasnością. Pani mąż będzie jednak mógł żądać zwrotu od Pani nakładów na rzecz wspólną – nie w postępowaniu o podział majątku wspólnego (bo tego majątku na skutek trwania rozdzielności od początku małżeństwa, po prostu nie ma), a w sprawie o zniesienie współwłasności.

Rozliczenie nakładów poczynionych na budowę domu z środków pochodzących z majątków odrębnych małżonków

Jeżeli większość faktur jest na niego, udowodni on, że środki te pochodziły ze sprzedaży jego mieszkania, to faktycznie będzie musiał rozliczyć się z Panią jedynie z połowy gruntu. Oczywiście Pani powinna mieć świadków swoich nakładów na tę nieruchomość, którzy zeznają, że sporo środków (dokładnie ile i z jakich środków) pochodziło od Pani. W jakim zakresie Pani również pracowała, budowała dom, dokładała się do jego budowy, spłacała raty wspólnego kredytu. Żaden jednak świadek nie zastąpi dokumentu.

 

Pani więc powinna zadbać o swoje interesy poprzez zmianę umowy dotyczącej rozdzielności majątkowej i jednocześnie zawarcie wspólności majątkowej z rozszerzeniem jego zakresu na majątek zgromadzony dotychczas (problem może być z rozliczeniem podatkowym) przez Państwo – z zastrzeżeniem, że nakład ze sprzedaży mieszkania Pani męża stanowi jego majątek osobisty (aby było sprawiedliwie).

 

Może Pani też zadbać o umowę z Pani mężem, w której Pani mąż określi sumę Pani nakładów na dom i w razie zniesienia współwłasności zobowiązuje się do takiej spłaty (z wyraźnym zaznaczeniem, że takie i takie kwoty przeznaczyła Pani ze swoich dochodów i oszczędności, a resztę stanowi nakład Pani pracy przy budowie i urządzaniu domu). Umowa taka będzie dowodem dla sądu, na jaką kwotę Pani mąż uznał Pani wkład w budowę tego domu.

 

W razie podziału, tak jak Pani wspomniała, ma Pani prawo do połowy nieruchomości i domu po odliczeniu nakładów Pani i Pani męża. Nie wiem jednak, w którym kierunku pójdzie orzecznictwo sądowe za kilka bądź kilkanaście lat w podobnych kwestiach.

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę, wypełniając  formularz poniżej  ▼▼▼. Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.

Zapytaj prawnika - porady prawne online

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny

O autorze: Radca prawny Tomasz Krupiński

Radca prawny, absolwent wydziału prawa Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie (studia ukończył z wynikiem bardzo dobrym) oraz podyplomowych studiów z zakresu zarządzania projektami europejskimi. Radca prawny z siedmioletnim doświadczeniem zawodowym w obsłudze prawnej jednostek organizacyjnych oraz osób fizycznych. Specjalista z zakresu prawa rodzinnego oraz szeroko rozumianego prawa nieruchomości. Uczestnik programów ministerialnych dotyczących problematyki prawnorodzinnej. Od kilku lat doradza prawnie zarządom wspólnot mieszkaniowych oraz zarządcom nieruchomości. Posiada również uprawnienia zarządcy nieruchomości.


.
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem.

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »

spadek.info

prawo-budowlane.info

odpowiedziprawne.pl

Paragraf jako alternatywne logo serwisu