Obowiązek alimentacyjny rodzica wobec małoletniego dziecka
Zgodnie z art. 135 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (K.r.o.): „Zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego”. Najsilniejszym obowiązkiem alimentacyjnym jest obowiązek rodziców względem małoletniego dziecka. W świetle orzecznictwa dzieci mają prawo do równej z rodzicami stopy życiowej, niezależnie od tego, czy żyją z nimi wspólnie, czy też oddzielnie. Sąd Najwyższy podkreśla, że rodzice zobowiązani są dzielić się z małoletnimi dziećmi nawet bardzo skromnymi dochodami. Zaspokojenie potrzeb dziecka może wymagać naruszenia przez rodziców substancji ich majątku.
Obowiązek alimentacyjny względem małoletniego dziecka obejmuje dostarczanie nie tylko środków utrzymania, lecz także wychowania do czasu usamodzielnienia się dzieci. Nie wiem, w jakim wieku są Pana dzieci, jednak ma to wpływ na obowiązek alimentacyjny, albowiem im młodsze dziecko, tym obowiązek alimentacyjny jest co do zasady niższy. Inne są bowiem potrzeby dzieci starszych, a inne dzieci młodszych. Potrzeby utrzymania mają charakter konsumpcyjny, ich zaspokojenie bowiem polega na zapewnieniu uprawnionemu mieszkania, wyżywienia, odzieży, leczenia, pielęgnacji w chorobie itp. Zaspokojenie potrzeb dziecka w zakresie wychowania następuje przez zapewnienie mu nie tylko środków materialnych, lecz także osobistej troski o jego rozwój fizyczny i umysłowy oraz przygotowanie go do samodzielnego życia w społeczeństwie.
Masz problem prawny? Kliknij tutaj i zapytaj prawnika ›
Argumenty przemawiające za zmniejszeniem alimentów na dzieci
Jeżeli więc często widuje Pan dzieci, oprócz alimentów łoży Pan na ich utrzymanie, a więc dokonuje zakupu odzieży, zabawek, przyborów, zapewnia im w czasie kontaktów rozrywkę i wyżywienie – to również ma wpływ na obniżenie alimentów. Proszę jednak na tę okoliczność przedłożyć dowody. Warto zwrócić uwagę także na orzeczenie, w którym czytamy, że „(...) osoba, na której ciąży ustawowy obowiązek alimentacyjny, a zwłaszcza obowiązek alimentacyjny względem swych nieletnich dzieci, powinna w celu zaspokojenia usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego dążyć do pełnego i właściwego wykorzystania swych sił, kwalifikacji i zdolności zarobkowej, jeśli istnieją ku temu realne możliwości. Zatem zakres obowiązku alimentacyjnego może i powinien być większy od wynikającego z faktycznych zarobków i dochodów zobowiązanego, jeżeli przy pełnym i właściwym wykorzystaniu jego sił, zarobki i dochody byłyby większe, a istniejące warunki społeczno-gospodarcze i ważne przyczyny takiemu wykorzystaniu nie stoją na przeszkodzie” (orz. SN z 09.01.1959 r., III CR 212/58, OSNCK 1960, Nr 2, poz. 48, wydane na gruncie KR).
Usprawiedliwione potrzeby dziecka
W wyroku z 05.05.1998 r. (I CKN 284/98, Legalis) SN podkreślił, że „zakres usprawiedliwionych potrzeb dziecka powinien być ustalony w ten sposób, aby w razie ich zaspokojenia stopa życiowa dziecka była taka sama jak stopa życiowa rodziców. (...) Słusznie jednak zauważa się przy tym, że nie chodzi tu o mechaniczny podział osiąganych przez rodziców dochodów, ale o zbliżone z rodzicami zaspokojenie usprawiedliwionych potrzeb dzieci, przy uwzględnieniu ich wieku, stanu zdrowia, kierunku szkolenia oraz innych indywidualnych okoliczności (...)”.
Usprawiedliwione potrzeby powinny być oceniane „nie tylko na podstawie wieku”, lecz również miejsca pobytu dziecka, jego środowiska, możliwości zarobkowych zobowiązanych do jego utrzymania i całego szeregu okoliczności każdego konkretnego wypadku (tak wyrok SN z 10.10.1969 r., III CRN 350/69, OSNPG 1970, Nr 2, poz. 15).
Uzasadnienie apelacji – obniżenie zasądzonych alimentów na dzieci
Z uwagi na powyższe, w ewentualnej apelacji proszę wskazać na Pana zarobki, wydatki – przedkładając dowody w sprawie, a także częste kontakty z dziećmi oraz dokonywanie na ich rzecz dodatkowych zakupów. To również należy wykazać przedkładając np. potwierdzenia przelewów, faktury i paragony. Te wszystkie fakty będą bowiem miały wpływ na wysokość obowiązku alimentacyjnego i mogą spowodować jego obniżenie. Oprócz tego, jeżeli matka dziecka posiada lepsze możliwości zarobkowe niż Pan i żyje na wyższej stopie życiowej – proszę również wskazać na taki argument.
Proszę mieć na uwadze, że wszystkie okoliczności oraz dowody winien Pan podnosić przed sądem I Instancji. Sąd II instancji może uznać nowe fakty i dowody jako spóźnione, jeżeli nie podnosił Pan ich wcześniej.
Alimenty z funduszu alimentacyjnego – przekroczenie kryterium dochodowego
