Mamy 11 676 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Uniknięcie opłat za pobyt ojca w DPS

Autor: Marek Gola • Opublikowane: 17.01.2017

Ojciec jest alkoholikiem, obecnie przebywa w szpitalu psychiatrycznym. Decyzją lekarza prowadzącego ma być umieszczony w DPS, mimo że jego matka chce się nim zająć. Lekarz stwierdził jednak, że należy go umieścić w DPS, gdyż istniej duże ryzyko kolejnych konfliktów z prawem spowodowanych alkoholizmem. Pytanie dotyczy ponoszenia kosztów pobytu w DPS rodzica, a konkretnie chciałabym wiedzieć, jak uchronić mojego męża przed ponoszeniem tych kosztów za mojego ojca. Ja nie pracuję, gdyż mąż ma wysokie dochody, ale nie chce ponosić dodatkowych i wysokich kosztów DPS. Mój ojciec skończył 60 lat, nie pracuje, korzysta z zasiłku MOPS-u. Rodzice rozwiedli się, gdy byłam dzieckiem, ojciec miał ograniczone prawa rodzicielskie. Jak mogę uchronić moją rodzinę przed tymi kosztami? Dodam, że pomagamy finansowo mojej mamie, która od 30 lat przewlekle choruje.


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Uniknięcie opłat za pobyt ojca w DPS

 

Kto ponosi opłaty za pobyt osoby w domu pomocy społecznej?

Odnoszą się do treści Pani pytań wskazać należy, że zgodnie z art. 61 u.p.s. obowiązani do wnoszenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej są w kolejności:

 

1) mieszkaniec domu, a w przypadku osób małoletnich przedstawiciel ustawowy z dochodów dziecka,

2) małżonek, zstępni przed wstępnymi,

3) gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej

– przy czym osoby i gmina określone w pkt 2 i 3 nie mają obowiązku wnoszenia opłat, jeżeli mieszkaniec domu ponosi pełną odpłatność.

 

Mieszkaniec domu wnosi opłatę do kasy domu lub na jego rachunek bankowy. Za jego zgodą opłata może być potrącana z emerytury lub renty mieszkańca domu – przez właściwy organ emerytalno-rentowy, zgodnie z odrębnymi przepisami lub z zasiłku stałego mieszkańca domu – przez ośrodek pomocy społecznej dokonujący wypłaty świadczenia; opłatę za pobyt ośrodek pomocy społecznej przekazuje na rachunek bankowy domu pomocy społecznej.

Kiedy można starać się o zwolnienie z opłat za pobyt w domu pomocy społecznej?

Istotna w tej sprawie jest treść przepisu art. 64 u.p.s., mianowicie – osoby wnoszące opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej można zwolnić, na ich wniosek, częściowo lub całkowicie z tej opłaty, w szczególności jeżeli wnoszą opłatę za pobyt innych członków rodziny w domu pomocy społecznej, ośrodku wsparcia lub innej placówce; występują uzasadnione okoliczności, zwłaszcza długotrwała choroba, bezrobocie, niepełnosprawność, śmierć członka rodziny, straty materialne powstałe w wyniku klęski żywiołowej lub innych zdarzeń losowych; małżonkowie, zstępni, wstępni utrzymują się z jednego świadczenia lub wynagrodzenia; osoba obowiązana do wnoszenia opłaty jest w ciąży lub samotnie wychowuje dziecko.

 

W postępowaniu w sprawie świadczeń z pomocy społecznej należy kierować się przede wszystkim dobrem osób korzystających z pomocy społecznej i ochroną ich dóbr osobistych. W szczególności nie należy podawać do wiadomości publicznej nazwisk osób korzystających z pomocy społecznej oraz rodzaju i zakresu przyznanego świadczenia. Brak informacji ze strony Pani o stanie Pani majątku skutkować może zwróceniem się przez pracownika pomocy społecznej do urzędu skarbowego z prośbą o podanie niezbędnych informacji. Sądy, organy i jednostki organizacyjne są obowiązane niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 7 dni, udostępnić lub udzielić na wniosek pracownika socjalnego odpowiednich informacji, które mają znaczenie dla rozstrzygnięcia o przyznaniu lub wysokości świadczeń z pomocy społecznej.

Przeprowadzenie wywiadu środowiskowego na temat rodziny ubiegającej się o świadczenia z opieki społecznej

Gmina będzie zobowiązana przyjąć ojca do DPS i jednocześnie ustalić wydatki, które poniesienie, a które będą obciążały Panią i matkę (żonę). W mojej ocenie nawet w przypadku odmowy z Pani strony udzielenia informacji majątkowych będzie miał zastosowanie przepis art. 107 ust 4a u.p.s., zgodnie z którym niewyrażenie zgody na przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego przez osoby lub rodziny ubiegające się o świadczenia z pomocy społecznej lub na jego aktualizację przez osoby lub rodziny korzystające ze świadczeń z pomocy społecznej stanowi podstawę do odmowy przyznania świadczenia, uchylenia decyzji o przyznaniu świadczenia lub wstrzymania świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, albowiem to nie Pani wnosi o pomoc lecz Pani ojciec.

Opłata za pobyt w domu opieki społecznej

Opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej wnoszą:

 

„1) mieszkaniec domu, nie więcej jednak niż 70% swojego dochodu, a w przypadku osób małoletnich przedstawiciel ustawowy z dochodów dziecka, nie więcej niż 70% tego dochodu;

2) małżonek, zstępni przed wstępnymi – zgodnie z umową zawartą w trybie art. 103 ust. 2:

a) w przypadku osoby samotnie gospodarującej, jeżeli dochód jest wyższy niż 300% kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, jednak kwota dochodu pozostająca po wniesieniu opłaty nie może być niższa niż 300% tego kryterium,

b) w przypadku osoby w rodzinie, jeżeli posiadany dochód na osobę jest wyższy niż 300% kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, z tym że kwota dochodu pozostająca po wniesieniu opłaty nie może być niższa niż 300% kryterium dochodowego na osobę w rodzinie;

3) gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej – w wysokości różnicy między średnim kosztem utrzymania w domu pomocy społecznej a opłatami wnoszonymi przez osoby, o których mowa w pkt 1 i 2.

2a. Opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej mogą wnosić osoby niewymienione w ust. 2.

2b. W przypadku, o którym mowa w ust. 2a, gmina wnosi opłatę w wysokości różnicy między średnim kosztem utrzymania w domu pomocy społecznej a opłatami wnoszonymi przez osoby, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 2a.

2c. W przypadku, o którym mowa w ust. 2a, art. 103 ust. 2 stosuje się odpowiednio.

3. W przypadku niewywiązywania się osób, o których mowa w ust. 2 pkt 1, 2 i 2a, z obowiązku opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej opłaty te zastępczo wnosi gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej. Gminie przysługuje prawo dochodzenia zwrotu poniesionych na ten cel wydatków.

4. Dochód mieszkańca domu podejmującego pracę ze wskazań terapeutyczno-rehabilitacyjnych lub uczestniczącego w warsztatach terapii zajęciowej, stanowiący podstawę naliczania opłaty, zmniejsza się o 50% kwoty otrzymywanej z tytułu wynagrodzenia za tę pracę lub o kwotę odpowiadającą wysokości kieszonkowego wypłacanego z tytułu uczestnictwa w tych warsztatach.”

 

Wysokość należności podlegających zwrotowi oraz terminy ich zwrotu ustala się w drodze decyzji administracyjnej. Wyraźnie podkreślić należy jednak, iż należności, o których mowa powyżej, ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat, licząc od dnia, w którym decyzja ustalająca te należności stała się ostateczna. Przyznanie świadczeń z pomocy społecznej następuje w formie decyzji administracyjnej. Rodzinny wywiad środowiskowy przeprowadza się u osób i rodzin korzystających lub ubiegających się o świadczenia z pomocy społecznej w celu ustalenia ich sytuacji osobistej, rodzinnej, dochodowej i majątkowej oraz u osoby ubiegającej się o przyznanie pomocy.

 

Nie ma skutecznej możliwości oceny Pani stanu majątkowego i osobistego w odniesieniu do wyżej wymienionej sytuacji. Ocena taka będzie zatem dokonywana na podstawie domniemań.

Wniosek o zwolnienie z kosztów utrzymania ojca w DPS

Proszę pamiętać, że to nie Pani mąż jest zobowiązany do łożenia na Pani ojca, lecz Pani. Podaje Pani, że nie osiąga dochodów, a zatem konieczne będzie wnoszenie o zwolnienie z kosztów utrzymania w DPS, albowiem zarówno Pani sytuacja finansowa, jak i sytuacja matki (żony), nie pozwala na wnoszenie opłat.

Obowiązek dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania (obowiązek alimentacyjny) obciąża krewnych w linii prostej oraz rodzeństwo.

Rodzice mogą domagać się alimentów od pełnoletnich dzieci. Powstanie obowiązku alimentacyjnego względem rodziców jest uzależnione od zaistnienia określonych przesłanek. Po stronie rodziców przesłanką jest ich stan niedostatku. Natomiast dzieci muszą mieć możliwości zarobkowo-finansowe, aby spełnić nałożony na nich obowiązek. Niezbędne w takim przypadku będzie zatem wykazanie owego niedostatku i możliwości zarobkowych Pani jako córki. W orzecznictwie przyjmuje się, iż niedostatek ma miejsce wtedy, gdy „uprawniony nie może w pełni własnymi siłami i z własnych środków, zaspokoić swoich usprawiedliwionych potrzeb” (por. teza III uchwały SN z dnia 16 grudnia 1987 r. w sprawach alimentacyjnych). Według J. Gwiazdomorskiego (System..., s. 1015) „w niedostatku znajduje się osoba, która nie jest w stanie uzyskiwać środków swego utrzymania, tzn. środków zaspokajania swoich potrzeb samodzielnie czy własnymi siłami”.

Czy można uchylić się od obowiązku alimentacyjnego względem rodzica?

Mając na uwadze powyższe, w mojej ocenie, po Pani stronie nie występują możliwości majątkowo-zarobkowe. W literaturze prezentowany jest słuszny pogląd, w myśl którego wysokość obciążenia alimentacyjnego powinna być określona na takim poziomie, aby nie prowadziła do niedostatku samego obciążonego (tak J. Pietrzykowski, w: Kodeks rodzinny i opiekuńczy z komentarzem, s. 636 oraz powołani tam autorzy: S. Szer i J. Winiarz). Nie ma przy tym znaczenia, jakiej wysokości zarobki otrzymuje Pani mąż. Ważny jest tu także przepis art. 144(1) K.r.o., zgodnie z którym „zobowiązany może uchylić się od wykonania obowiązku alimentacyjnego względem uprawnionego, jeżeli żądanie alimentów jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Nie dotyczy to obowiązku rodziców względem ich małoletniego dziecka”.

 

Wyraźnie podkreślić należy zatem, iż jako córka, tj. zstępna, ma Pani prawo wystąpić do organu o zwolnienie od odpłatności za pobyt w placówce. Organ ma jednak prawo, a nie obowiązek zwolnić osobę upoważnioną od takiej opłaty.

 

W podobnym tonie wypowiedział się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w wyroku z dnia 11 marca 2008 r., sygn. akt II SA/Bk 114/08, zgodnie z którym „organ rozpoznający prośbę o zwolnienie z odpłatności za pobyt w placówce, nie ma obowiązku przyznania zwolnienia, ale ma takie prawo. Fakultatywność orzeczenia o zwolnieniu z odpłatności zależna jest od sytuacji materialnej i rodzinnej osób zobowiązanych do opłat. Przypadki uprawniające do zwolnień zostały w przepisie wymienione jedynie przykładowo. Każdorazową decyzję rozstrzygającą o wniosku o przyznanie zwolnienia organ winien uzasadnić w sposób pozwalający prześledzić tok rozumowania organu i poznać kryteria podjęcia danej decyzji”.

Ustalenie wysokości opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej i zwolnienie z tej opłaty

Zwolnienie jest możliwe jednak dopiero wówczas, gdy organ ustali wysokość dopłaty i osoby zobowiązane do jej dokonania. Zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 30 listopada 2007 r., sygn. akt IV SA/GL 431/07: „Zwolnienie z opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej może dotyczyć sytuacji, w której określona opłata została ustalona w sposób przewidziany przepisami prawa. Zwolnienie takie musi się bowiem odnosić do skonkretyzowanego obowiązku strony”.

 

Stosownie do art. 64 pkt 2 u.p.s. osoby wnoszące opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej można z tego zwolnić, w szczególności gdy występują uzasadnione okoliczności, zwłaszcza długotrwała choroba, bezrobocie, niepełnosprawność, śmierć członka rodziny, straty materialne powstałe w wyniku klęski żywiołowej lub innych zdarzeń losowych. W przepisie tym skumulowano, chyba zbędnie, zwrot wskazujący na przykładowy charakter przesłanki zwolnienia, jaką jest „uzasadniona okoliczność”; równocześnie posłużono się określeniami „w szczególności” oraz „zwłaszcza”.

 

Mimo że nie wynika to bezpośrednio z przepisów prawa, wykładnia systemowa prowadzi do wniosku, iż wydanie decyzji na podstawie art. 64 pkt 1-4 u.p.s. leży w kompetencjach tego organu, który wcześniej był właściwy do wydania decyzji ustalającej opłatę za pobyt w domu pomocy społecznej. Jako podstawę w walce z organem wskazać należy na możliwość uchylenia się od świadczeń alimentacyjnych.

 

W mojej ocenie przestawiony przez Panią stan faktyczny upoważnia Panią do złożenia wniosku o zwolnienie z ponoszenia kosztów opieki nad Pani ojcem.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 1 + 0 =

»Podobne materiały

Obniżony wymiar czasu pracy pracownicy po macierzyńskim

Moje pytanie dotyczy obniżenia wymiaru czasu pracy pracownicy na podstawie art. 186 K.p. Do końca tego miesiąca pracownica przebywa na urlopie macierzyńskim. Złożyła już wniosek o zaległy urlop wypoczynkowy i jednocześnie o obniżenie wymiaru czasu pracy do 7/8 etatu od dnia powrotu z urlopu wypoczyn

 

Sporządzenie oświadczenia o pożyczce

Udzieliłam pożyczki, która pierwotnie miała zostać spłacona przed rokiem. Pożyczkobiorca nie dotrzymał terminu. Pieniądze przelałam na konto pożyczkobiorcy, ale nie spisałam w chwili udzielania pożyczki żadnej umowy. Obecnie chciałabym sporządzić oświadczenie o pożyczce, czyli co do pobrania ode mni

 

Miejsce sprawy spadkowej - Polska czy USA ?

Niedawno zmarli rodzice mojej mamy, którzy mieszkali w Stanach Zjednoczonych. Dziadkowie posiadali nieruchomość i pieniądze na kontach bankowych w USA, a także – nieruchomość w Polsce. Nie wiem, czy posiadali tylko obywatelstwo amerykańskie, czy polskie też. Moja mama jest spadkobierczyni

 

Kara za podrobienie podpisu

Byłam najemcą mieszkania przez ok. 2 lata. Co parę miesięcy spisywałam na kartkę stan liczników za wodę. Kartkę podpisywałam imieniem i nazwiskiem właścicielki mieszkania i przekazywałam do spółdzielni mieszkaniowej. Robiłam to na prośbę wynajmującej. Nie wiedziałam, że podpisanie się za inną osobę

 

Nieobecność nauczyciela na dyżurze i bójka uczniów

Jestem nauczycielem pracującym w gimnazjum. Przedwczoraj, na przerwie, w czasie mojego dyżuru doszło do bójki pomiędzy chłopakami. Została wezwana policja, poszkodowany chłopak ma opuchnięte kolano, przez co niemożliwe było wykonanie prześwietlenia RTG, prawdopodobnie ma wstrząśnienie mózgu. Mój pro

 

Jak uniknąć płacenia za pobyt teściowej w DPS?

Teściowa od miesiąca jest w domu pomocy społeczne skierowana przez MOPS. Koszt pobytu to 3300 zł, z renty teściowej pobierane jest 1200 zł, a od żony chcą resztę. Tylko ja pracuję (na etacie i prowadzę firmę), żona zajmuje się dwójką naszych małych dzieci, przekraczamy kryteria dochodowe. Dostałem p

 

Rozłożenie zadłużenia na raty w ZUS

Mam zadłużenie w ZUS w bardzo dużej kwocie. Wysłałem podanie o rozłożenie zadłużenia na raty. ZUS sugeruje zapłatę połowy kwoty – dopiero wtedy będę mógł spłacać zadłużenie w układzie ratalnym. Nie jestem jednak w stanie zapłacić połowy kwoty. Czy ZUS faktycznie może żądać najpierw spłaty poło

 

Opieka nad mieszkaniem komunalnym właściciela, który przebywa za granicą

Od kilku lat mieszkam w Irlandii, a w Polsce mam mieszkanie komunalne, które regularnie opłacam. Opiekował się nim mój tata, ale teraz podupadł na zdrowiu, więc obecnie od czasu do czasu przebywa tam moja bratanica. Ostatnio jednak otrzymałam informację od Rejonowego Przedsiębiorstwa Gospodarki Komu

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »