.
Udzieliliśmy ponad 126,8 tys. porad prawnych i mamy 14 401 opinii Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Skazany nie naprawił szkody, co zrobić?

• Data: 28-11-2023 • Autor: Izabela Nowacka-Marzeion

Gdy sąd wydaje wyrok zobowiązujący skazanego do naprawienia szkody, oczekuje się, że wyrok ten zostanie wykonany. Jednak czasem tak się zdarza, że skazany, mimo zobowiązania, nie zwraca zasądzonych pieniędzy. Jakie kroki podjąć, gdy prawomocny wyrok sądu nie jest respektowany? Artykuł ten przedstawia dylematy i możliwe rozwiązania, z jakimi musi zmierzyć się poszkodowany, gdy skazany unika wykonania nałożonego na niego obowiązku. W takie sytuacji znalazła się pani Joanna i na przykładzie jej zapytania omówimy to zagadnienie.


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie. Pomagamy w podobnych sprawach.

Skazany nie naprawił szkody, co zrobić?

Pani Joanna była osobą poszkodowaną w sprawie karnej. Sąd wydał prawomocny wyrok skazujący oskarżonego na 6 miesięcy pozbawienia wolności w zawieszeniu na 2 lata oraz obowiązek naprawienia szkody (zwrot 40 tys. zł). Ponieważ skazany nie dostosował się do wyroku i nie oddał pani Joannie pieniędzy, złożyła wniosek o odwieszenie mu kary pozbawienia wolności. Sąd rejonowy odwiesił karę skazanemu, który następnie złożył zażalenie do sądu okręgowego. Skazany wyraził chęć spłaty zadłużenia za miesiąc, bo wtedy otrzyma kredyt – sąd okręgowy nie zasądził wykonania kary. Pani Joanna pyta więc, co zrobić w tej sytuacji, aby dostać należne pieniądze.

Niedopełnienie obowiązku naprawienia szkody i wykonanie kary uprzednio zawieszonej

W odpowiedzi podane zostaną prawdopodobne motywy, jakimi kierował się sąd okręgowy w sprawie, w której pani Joanna jest poszkodowaną, uchylając wykonanie kary wcześniej zawieszonej, gdyż nieznane jest uzasadnienie wyroku.

 

Wykonanie kary uprzednio zawieszonej uregulowane jest w art. 75 Kodeksu karnego (K.k.). Nakłada on na sąd obowiązek każdorazowego ustalania, czy niewywiązanie się z nałożonych obowiązków miało charakter „uchylania się”, a więc zostało zawinione przez osobę skazaną, czy też było następstwem okoliczności od niej niezależnych. Obowiązek ustalenia tego faktu nieodzownie wiąże się z powinnością wysłuchania takiej osoby, o czym stanowi art. 178 § 2 Kodeksu karnego wykonawczego.

Masz problem prawny? Kliknij tutaj i zapytaj prawnika ›

Przesłanki do wykonania wcześniej zawieszonej kary

Zgodnie z obowiązującymi regulacjami dotyczącymi wykonania zawieszonej kary może być ono obligatoryjne lub fakultatywne.

 

Zarządzenie obligatoryjne następuje wówczas, gdy sprawca w okresie próby popełnił podobne przestępstwo umyślne, za które orzeczono prawomocnie karę pozbawienia wolności. Z kolei fakultatywne zarządzenie wykonania kary uzależnione jest od wystąpienia przynajmniej jednej z następujących przesłanek:

  • sprawca w okresie próby rażąco narusza porządek prawny, w szczególności gdy w tym czasie popełnił przestępstwo – inne niż to, za które go skazano;
  • sprawca uchyla się od uiszczenia grzywny; konieczne jest tu ustalenie, czy sprawca miał obiektywną możliwość uiszczenia grzywny (choćby w części) – postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 lipca 1980 r., V KRN 146/80, OSNKW 1980, nr 10-11, poz. 82;
  • sprawca uchyla się od dozoru;
  • sprawca uchyla się od wykonania nałożonego obowiązku lub orzeczonego środka karnego.

 

W sprawie, w której pani Joanna jest pokrzywdzona, jest to fakultatywne – sąd może odwiesić wykonanie kary, ale nie musi. Co więcej, sąd ma obowiązek zbadać, czy i dlaczego obowiązek nie został wykonany. W tym wypadku nie jest wystarczające stwierdzenie faktu niewykonania obowiązku lub środka karnego nałożonego (lub orzeczonego) przez sąd.

 

Niewykonanie obowiązku musi zachodzić w sytuacji, gdy sprawca miał obiektywną możliwość go wykonać (lub orzeczonych środków karnych), ale tego nie uczynił i z powodu można mu postawić zarzut.

 

Podejmując decyzję w przedmiocie zarządzenia wykonania kary, sąd powinien rozważyć, w jakim stopniu niewykonanie nałożonych na sprawcę obowiązków lub środków karnych może mieć znaczenie dla oceny prognozy kryminologicznej, która była podstawą decyzji o warunkowym zawieszeniu jej wykonania.

 

Zgodnie z postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 27 października 2005 r. (II AKzw 641/2005) w pojęciu „uchylać się” mieści się negatywny stosunek psychiczny skazanego do nałożonych obowiązków bądź dozoru, będący wyrazem jego złej woli a sprawiający, że mimo obiektywnej możliwości nie realizuje on obowiązków, gdyż nie chce tego, a więc postępuje tak z powodów przez siebie zawinionych (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 lipca 1980 r. V KRN 146/80 OSNKW 1980/10-11 poz. 82).

 

Odnosząc to do sprawy pani Joanny, jeśli skazany wykazał, iż czyni starania do spełnienia wyroku – poprzez uzyskanie kredytu – sąd mógł wziąć to pod uwagę i nie orzekać przymusu wykonania kary. Jeśli w uzasadnieniu swojego postanowienia sąd dał skazanemu czas do określonego terminu – należy zaczekać, aż ten termin minie.

 

Jeśli suma jest orzeczona w wyroku, należy wystąpić o klauzulę wykonalności i udać się z takim wyrokiem do komornika, aby wszczął egzekucję. Należy pamiętać, że wyrok wydany w sprawie karnej jest takim samym tytułem egzekucyjnym jak wyrok w sprawie cywilnej. Po zaopatrzeniu go w klauzulę wykonalności stanie się tytułem wykonawczym i może zostać skierowany do egzekucji komorniczej.

Potrzebujesz pomocy prawnika? Kliknij tutaj i opisz swój problem ›

Przykłady

Przypadek Katarzyny i niezapłaconego odszkodowania: Katarzyna była poszkodowana w wypadku samochodowym, w którym drugi kierowca został uznany za winnego i skazany na naprawienie szkody. Mimo wyroku sądu, sprawca wypadku nie uiścił należnych pieniędzy. Katarzyna stanęła przed wyborem: złożyć wniosek o egzekucję komorniczą czy próbować uzyskać odszkodowanie w inny sposób.

 

Historia Tomasza i niespłaconego długu: Tomasz pożyczył swojemu znajomemu, Pawłowi, znaczną sumę pieniędzy. Gdy Paweł nie oddał długu, sprawa trafiła do sądu, który zasądził zwrot pieniędzy. Mimo wyroku Paweł unikał spłaty. Tomasz musiał skierować sprawę do komornika, co wreszcie zmotywowało Pawła do zwrotu pożyczki.

 

Sytuacja Anny i zaległych alimentów: Anna walczyła w sądzie o alimenty na swoje dziecko od byłego partnera. Sąd przyznał jej słuszność i zobowiązał ojca do regularnych płatności. Jednak mimo wyroku, ojciec nie dokonywał regularnych wpłat, pozostawiając Annę w trudnej sytuacji finansowej. Anna musiała rozważyć skierowanie sprawy do komornika, aby zapewnić finansowe wsparcie swojemu dziecku.

Podsumowanie

W przypadkach, gdy skazany nie wypełnia wyroku sądowego dotyczącego naprawienia szkody, poszkodowani stoją przed wyzwaniem egzekwowania swoich praw. Istotne jest rozważenie różnych ścieżek prawnych, w tym egzekucji komorniczej lub ponownego zwrócenia się do sądu. Artykuł podkreśla znaczenie aktywnego działania i poszukiwania dostępnych rozwiązań prawnych, aby skutecznie odzyskać należne świadczenia.

Oferta porad prawnych

Potrzebujesz pomocy prawnej w sprawie niewykonania wyroku sądowego? Masz problem z uzyskaniem należnego odszkodowania, pożyczki, alimentów na dzieci? Skorzystaj z naszych usług online, oferujących profesjonalne porady prawne oraz pomoc w przygotowaniu niezbędnych pism, aby skutecznie dochodzić swoich praw. Skontaktuj się z nami poprzez formularz umieszczony pod tekstem.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz.U. 1997 nr 88 poz. 553
2. Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy - Dz.U. 1997 nr 90 poz. 557

3. Postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 27 października 2005 r., sygn. akt II AKzw 641/2005
4. Postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 28 lipca 1980 r., sygn. akt V KRN 146/80

 

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę, wypełniając  formularz poniżej  ▼▼▼. Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.

Zapytaj prawnika - porady prawne online

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny

O autorze: Izabela Nowacka-Marzeion

Magister prawa, absolwentka Wydziału Prawa Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie. Doświadczenie zdobyła w ogólnopolskiej sieci kancelarii prawniczych, po czym podjęła samodzielną praktykę. Specjalizuje się w prawie cywilnym, rodzinnym, pracy oraz ubezpieczeń społecznych. Posiada bogate doświadczenie w procedurach administracyjnych oraz postępowaniach cywilnych. Prywatnie interesuje się sukcesjąplanowaniem spadkowym oraz zabezpieczeniem firm.


Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 8 minus X =
.
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem.

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »

spadek.info

prawo-budowlane.info

odpowiedziprawne.pl

Paragraf jako alternatywne logo serwisu