Mamy 10 803 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Przelew w ramach zachowku i dalsze dochodzenie zachowku

Autor: Iryna Kowalczuk • Opublikowane: 13.03.2019

Mama dostała mieszkanie od swoich rodziców na mocy notarialnej umowy darowizny wraz z oświadczeniem o ustanowieniu służebności. Siostra mamy nie dostała nic. Po śmierci rodziców mama zgodziła się przelać ciotce pewną kwotę według własnego uznania w ramach zachowku. Po śmierci mamy ciotka wystąpiła na drogę sądową przeciwko mnie i bratu, nie uwzględniając tej kwoty i w dalszym ciągu dochodzi zachowku. W tytule przelewu mama napisała: „Darowizna (spełnienie woli, imię i nazwisko babci)”. Ciotka nigdy nie potwierdziła tej kwoty żadnym pismem. Nie dało się tego zrobić notarialnie, ponieważ ciotka mieszka w Kandzie. Czy taki zapis będzie dla sądu jednoznaczny, że było już jakieś rozliczenie na poczet zachowku?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Fot. Fotolia

Przelew w ramach zachowku i dalsze dochodzenie zachowku

Kwestia zachowku została uregulowana w przepisach art. 991–1011 Kodeksu cywilnego. Zachowek jest to część spadku należna osobom najbliższym zmarłego niezależnie od tego, kto został przez niego powołany do spadku w testamencie. Ustanowienie prawa do zachowku opiera się na założeniu, że każdy człowiek w razie śmierci ma moralny obowiązek pozostawienia choćby części majątku swoim najbliższym.

 

Problem zachowku nie istnieje, gdy osoby do niego uprawnione otrzymają w spadku po zmarłym lub w formie darowizny część majątku równą lub wyższą od tej, jaka należałaby się im z racji zachowku.

 

Zgodnie z art. 991 Kodeksu cywilnego (w skrócie K.c.) „zstępnym, małżonkowi oraz rodzicom spadkodawcy, którzy byliby powołani do spadku z ustawy, należą się, jeżeli uprawniony jest trwale niezdolny do pracy albo jeżeli zstępny uprawniony jest małoletni – dwie trzecie wartości udziału spadkowego, który by mu przypadał przy dziedziczeniu ustawowym, w innych zaś wypadkach – połowa wartości tego udziału (zachowek)”.

 

W przedstawionych okolicznościach sprawy siostra Pana mamy została pozbawiona spadku po jej mamie, czyli nic nie otrzymała po jej śmierci, ponieważ darowała ona Pana mamie 1/2 udziału w mieszkaniu (pozostałą 1/2 darował Pana mamie jej ojciec). W takiej sytuacji należy wykazać, że przelew, którego Pana mama dokonała na konto jej siostry, był de facto zapłatą dla niej ,jeżeli nie całości, to przynajmniej części zachowku. Troszkę nieszczęśliwy jest tytuł tego przelewu, ponieważ wskazuje na darowiznę od Pana mamy na rzecz jej siostry. Darowizna taka nie byłaby wliczana na poczet spłaty zachowku po Pana babci i tutaj zapewne siostra Pana mamy widzi szansę i będzie się starała udowodnić, że ten przelew był po prostu zwykłą darowizną od Pana mamy na rzecz jej siostry i nie ma nic wspólnego z rozliczeniami spadkowymi po zmarłej Pana babci. Należy starać się udowodnić przed sądem, że ta darowizna"była w rzeczywistości zapłatą zachowku na rzecz siostry Pana mamy. Pomocna w tym może być dalsza część tytułu przelewu, gdzie Pana mama napisała „spełnienie woli” i tu imię i nazwisko. Tego należy trzymać i dowodzić, że dokonany przez nią przelew miał na celu „spłacenie” siostry, która nie otrzymała po śmierci jej mamy niczego wartościowego w spadku. Pomocne byłby tu np. zeznania świadków, członków rodziny itp.). Jeżeli jednak nie udałoby się zaliczyć przed sądem tego przelewu na poczet zachowku dla siostry, będzie trzeba ten zachowek jej zapłacić i w takiej sytuacji warto starać się o cofnięcie wykonanej na rzecz siostry darowizny pieniężnej. Darowiznę już wykonaną, jak to jest w Pani przypadku, rodzice mogą odwołać wyłącznie w wyjątkowych sytuacjach. Stosownie do art. 898 § 1 Kodeksu cywilnego darowizna może być odwołana, jeżeli obdarowany dopuścił się względem darczyńcy rażącej niewdzięczności. W mojej ocenie wystąpienie przeciwko Pana mamie o zapłatę zachowku, w sytuacji gdy dostała już siostra Pana mamy od niej zapłatę w formie przelewu, może być uznane przez sąd za rażącą niewdzięczność w stosunku do Pana mamy.

 

Na koniec zaznaczę, że zgodnie z art. 1007 K.c. roszczenie o zachowek wygasa po pięciu latach od chwili ogłoszenia testamentu lub otwarcia spadku (czyli śmierci spadkodawcy).

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

wersja do druku drukuj

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 10 minus 7 =

»Podobne materiały

Jak przeniesienie własności wpływa na zachowek?

Moi rodzice chcą zapisać mi dom. Moja mama posiada dzieci z pierwszego małżeństwa, których mój ojciec nie adoptował. W jakiej formie rodzice mogą przekazać mi dom, aby rodzeństwo nie domagało się ode mnie zachowku? Czy mają dokonać darowizny, czy sporządzić testament?

Kto wskazuje przedmioty wchodzące w skład spadku?

Jestem testamentowym spadkobiercą po swoim bracie. Żona wystąpiła o nabycie spadku i ewentualny zachowek. Kto wskazuje przedmioty wchodzące w skład spadku i jak mogę pozbawić żonę zachowku? Pragnę nadmienić, że jest osobą niegodną.

Żądanie córki zmarłego konkubenta wypłacenia zachowku

W spadku po konkubencie otrzymałam dom. Przeprowadziłam postępowanie spadkowe, złożyłam zeznanie i otrzymałam decyzję o zapłacie podatku. Wczoraj otrzymałam telefon, że córka zmarłego będzie żądała zachowku. Jak mam dalej postąpić, skoro spłacam kredyt za ten dom (i jestem jego jedynym właścicielem)
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »