Jak wymeldować zięcia z domu bez jego zgody?

Czy można wymeldować zięcia z domu?

Tak, ale nie robi tego właściciel samodzielnie. Wymeldowanie osoby bez jej zgody następuje w drodze decyzji administracyjnej wydawanej przez organ gminy, czyli wójta, burmistrza albo prezydenta miasta właściwego dla położenia lokalu. Wynika to z art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności.

Podstawą wymeldowania jest to, że osoba opuściła miejsce pobytu stałego albo czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełniła obowiązku wymeldowania. Obowiązek wymeldowania przewiduje art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności.

W opisanej sytuacji najważniejsze będzie wykazanie, że zięć nie mieszka w Pani domu, nie ma tam rzeczy osobistych, nie nocuje, nie prowadzi gospodarstwa domowego i jego rzeczywiste centrum życiowe znajduje się gdzie indziej, na przykład w mieszkaniu służbowym.

Meldunek a prawo do domu

Meldunek nie tworzy prawa do lokalu. Zgodnie z art. 28 ust. 4 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności zameldowanie na pobyt stały albo czasowy służy wyłącznie celom ewidencyjnym i potwierdza fakt pobytu osoby w miejscu, w którym się zameldowała.

Oznacza to, że sam meldunek zięcia nie daje mu prawa własności, prawa najmu, prawa do korzystania z domu ani prawa do decydowania o nieruchomości. Jeżeli jednak zięć faktycznie mieszkałby w domu i nie chciał go opuścić, sama procedura meldunkowa nie zastąpiłaby sprawy o opróżnienie lokalu. Wymeldowanie dotyczy ewidencji ludności, a nie przymusowego usunięcia osoby z mieszkania.

Jak złożyć wniosek o wymeldowanie zięcia?

Wniosek składa się do urzędu gminy lub miasta właściwego ze względu na adres, spod którego ma nastąpić wymeldowanie. Wniosek może złożyć właściciel nieruchomości albo inny podmiot mający tytuł prawny do lokalu, co wynika z art. 35 w związku z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności.

We wniosku należy wskazać:

• dane osoby, która ma zostać wymeldowana, czyli imię, nazwisko, numer PESEL, jeżeli jest znany, oraz ostatni znany adres,
• adres, spod którego ma nastąpić wymeldowanie,
• czy chodzi o pobyt stały, czy czasowy,
• od kiedy osoba nie mieszka w lokalu albo że nigdy faktycznie w nim nie zamieszkała,
• okoliczności potwierdzające brak pobytu,
• wnioski dowodowe, na przykład o przesłuchanie sąsiadów lub domowników.

Do wniosku warto dołączyć dokument potwierdzający tytuł prawny do domu, na przykład wydruk z elektronicznej księgi wieczystej, akt własności, umowę najmu albo inny dokument potwierdzający uprawnienie do lokalu.

Jakie dowody pomagają w sprawie o wymeldowanie?

Organ gminy prowadzi postępowanie dowodowe według zasad określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego organ ma obowiązek podjąć czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a zgodnie z art. 77 § 1 tej ustawy powinien zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

W praktyce przydatne są następujące dowody:

Nie trzeba udowadniać, że zięć ma inny meldunek. Trzeba wykazać, że nie mieszka w Pani domu. Brak nowego meldunku nie blokuje wymeldowania, jeżeli przesłanki z art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności są spełnione.

Czy organ bada, dlaczego zięć nie mieszka w domu?

Tak. W sprawach o wymeldowanie organ bada nie tylko sam fakt nieobecności, ale także charakter opuszczenia lokalu. Ma to znaczenie zwłaszcza wtedy, gdy osoba twierdzi, że została wyrzucona, nie może wrócić albo nadal chce mieszkać w lokalu.

Jeżeli zięć nigdy faktycznie nie zamieszkał w domu, bo od początku mieszkał w mieszkaniu służbowym, trzeba to jasno opisać we wniosku. W takim przypadku argumentem nie jest klasyczna wyprowadzka, lecz brak rzeczywistego pobytu pod adresem meldunkowym. Organ powinien ustalić faktyczny stan pobytu, ponieważ meldunek ma odpowiadać rzeczywistości ewidencyjnej.

Jeżeli natomiast zięć faktycznie mieszkał w domu, ale został przymusowo pozbawiony możliwości powrotu, sprawa może być trudniejsza. Wtedy organ będzie oceniał, czy opuszczenie lokalu miało charakter trwały i dobrowolny. Każda taka sytuacja wymaga analizy konkretnych okoliczności.

Co, jeśli nie zna Pani aktualnego adresu zięcia?

We wniosku należy podać aktualny adres zięcia, jeżeli jest Pani znany. Jeżeli adres nie jest znany, trzeba to wprost wskazać i podać ostatnie znane informacje, na przykład nazwę pracodawcy, informację o mieszkaniu służbowym albo miejscowość, w której prawdopodobnie przebywa.

Organ powinien podejmować czynności zmierzające do ustalenia adresu strony, ponieważ zgodnie z art. 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego strona powinna mieć zapewniony czynny udział w postępowaniu. Jeżeli osoba jest nieobecna albo nie można ustalić jej miejsca pobytu i konieczna jest ochrona jej praw, organ może wystąpić do sądu o wyznaczenie przedstawiciela dla osoby nieobecnej na podstawie art. 34 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.

Ile trwa postępowanie o wymeldowanie?

Zgodnie z art. 35 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego sprawa wymagająca postępowania wyjaśniającego powinna być załatwiona nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawa szczególnie skomplikowana nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od wszczęcia postępowania.

W praktyce sprawa może potrwać dłużej, jeżeli organ musi ustalić adres zięcia, przesłuchać świadków, przeprowadzić oględziny albo doręczać pisma za granicę lub przez kuratora. Jeżeli organ nie załatwia sprawy w terminie, strona może skorzystać z ponaglenia na podstawie art. 37 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.

Decyzja o wymeldowaniu nie staje się ostateczna od razu. Zgodnie z art. 129 § 1 i § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego stronie przysługuje odwołanie do organu wyższego stopnia, czyli zwykle do wojewody, w terminie 14 dni od doręczenia decyzji, za pośrednictwem organu, który ją wydał.

Opłata za wniosek o wymeldowanie

W sprawach o wymeldowanie urzędy co do zasady pobierają opłatę skarbową w wysokości 10 zł za wydanie decyzji. Podstawą jest część I pkt 53 załącznika do ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej. Jeżeli działa pełnomocnik, należy dodatkowo uwzględnić opłatę skarbową od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł, wynikającą z części IV załącznika do tej ustawy, chyba że zachodzi ustawowe zwolnienie, na przykład dla najbliższej rodziny.

Przed złożeniem wniosku warto sprawdzić na stronie właściwego urzędu numer rachunku do opłaty skarbowej i aktualne wymagania formalne, ponieważ urzędy publikują własne wzory wniosków.

Czy córka powinna mówić o meldunku zięcia w sprawie rozwodowej?

Córka może poinformować sąd rozwodowy, że mąż nie mieszka w Pani domu i że meldunek nie odpowiada rzeczywistemu miejscu jego pobytu. Może to mieć znaczenie pomocnicze dla ustalenia sytuacji rodzinnej, organizacji kontaktów z dzieckiem albo miejsca zamieszkania stron.

Sąd rozwodowy nie wymelduje jednak zięcia z Pani domu. Sprawę wymeldowania prowadzi organ gminy na podstawie art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności. Jeżeli w sprawie rozwodowej zapadną ustalenia lub zostaną złożone zeznania potwierdzające, że zięć mieszka gdzie indziej, można później wykorzystać te informacje jako argument w postępowaniu meldunkowym.

Czy wizyty zięcia przy kontaktach z dzieckiem przeszkodzą w wymeldowaniu?

Samo przebywanie zięcia w domu podczas kontaktów z dzieckiem nie musi oznaczać, że mieszka on pod tym adresem. Pobyt stały oznacza zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania, co wynika z art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności. Pobyt czasowy, zgodnie z art. 25 ust. 2 tej ustawy, oznacza przebywanie bez zamiaru zmiany miejsca pobytu stałego w innej miejscowości albo pod innym adresem w tej samej miejscowości.

Okazjonalne wizyty, krótkie spotkania z dzieckiem albo wejście do domu za zgodą domowników nie są jeszcze zamieszkaniem. Inaczej mogłoby być ocenione regularne nocowanie, przechowywanie rzeczy osobistych, odbieranie korespondencji, korzystanie z domu jak z własnego mieszkania i deklarowanie zamiaru stałego pobytu. Ocena zawsze zależy od konkretnych faktów.

FAQ

Czy właściciel może wymeldować zięcia bez jego zgody?

Tak, ale tylko przez postępowanie administracyjne. Właściciel składa wniosek, a organ gminy wydaje decyzję na podstawie art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności, jeżeli ustali, że zięć nie mieszka pod adresem i nie wymeldował się sam.

Czy meldunek daje zięciowi prawo do domu?

Nie. Zgodnie z art. 28 ust. 4 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności meldunek ma charakter ewidencyjny i potwierdza fakt pobytu. Nie tworzy prawa własności, najmu ani innego tytułu prawnego do lokalu.

Czy trzeba znać obecny adres zięcia?

Jeżeli adres jest znany, należy go podać. Jeżeli nie jest znany, trzeba to zaznaczyć we wniosku. Organ powinien podejmować czynności w celu prawidłowego doręczenia pism, a w razie potrzeby może zostać zastosowany art. 34 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczący przedstawiciela dla osoby nieobecnej.

Czy sprawa rozwodowa córki ma wpływ na wymeldowanie zięcia?

Sprawa rozwodowa nie zastępuje postępowania meldunkowego. Córka może jednak wskazać w sądzie, że mąż nie mieszka w domu teściowej. Takie informacje mogą być później pomocne dowodowo, ale decyzję o wymeldowaniu wydaje organ gminy.

Czy zięć może odwołać się od decyzji o wymeldowaniu?

Tak. Zgodnie z art. 129 § 1 i § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego odwołanie wnosi się do wojewody za pośrednictwem organu, który wydał decyzję, w terminie 14 dni od doręczenia decyzji.

Źródła

• Art. 25 ust. 1 i 2, art. 28 ust. 2 i 4, art. 33 ust. 1 oraz art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności.
• Art. 7, art. 10 § 1, art. 34 § 1, art. 35 § 3, art. 37 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 129 § 1 i § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego.
• Część I pkt 53 oraz część IV załącznika do ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej.