Zasadnicza służba wojskowa a emerytura policyjna

Emerytura policyjna po 15 latach a data pierwszego przyjęcia do służby

Podstawowa zasada dla funkcjonariuszy objętych tzw. starym systemem jest taka, że emerytura policyjna przysługuje funkcjonariuszowi zwolnionemu ze służby, który w dniu zwolnienia ma 15 lat służby w jednej z formacji wymienionych w ustawie, w tym w Policji. Do tej wysługi dolicza się również okresy równorzędne ze służbą, jeżeli spełniają warunki ustawowe.

W opisanej sytuacji kluczowe jest to, że funkcjonariusz ma 14 lat i 6 miesięcy służby w Policji oraz 12 miesięcy zasadniczej służby wojskowej. Jeżeli okres wojskowy zostanie zaliczony jako równorzędny, łączna wysługa przekroczy 15 lat. Nie oznacza to jednak, że można pominąć dokumenty albo etap weryfikacji przez organ emerytalny.

Inaczej wygląda sytuacja osób przyjętych po raz pierwszy do służby po 31 grudnia 2012 r. Dla nich ustawa przewiduje odrębny reżim emerytalny, oparty co do zasady na co najmniej 25 latach służby. Dlatego przy każdej sprawie trzeba najpierw ustalić, czy funkcjonariusz podlega zasadom 15-letnim, czy zasadom 25-letnim.

Czy zasadnicza służba wojskowa wlicza się do wysługi policyjnej?

Przy ustalaniu wysługi emerytalnej po zmianie formacji trzeba przeanalizować służba wojskowa a emerytura w służbach mundurowych, ponieważ nie każdy okres jest rozliczany w identyczny sposób. Tak, zasadnicza służba wojskowa może zostać zaliczona do wysługi emerytalnej funkcjonariusza jako okres równorzędny ze służbą w Policji. Wynika to z art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy zaopatrzeniowej, który jako okres równorzędny wskazuje służbę wojskową uwzględnianą przy ustalaniu prawa do emerytury wojskowej.

W praktyce oznacza to, że nie liczy się wyłącznie służba pełniona już w Policji. Do wysługi mogą wejść także inne okresy przewidziane w ustawie, ale każdy z nich musi mieć wyraźną podstawę prawną. Właśnie dlatego przy okresach równorzędnych trzeba odróżniać zasadniczą służbę wojskową od innych okresów, takich jak studia w wysłudze policyjnej, służba kandydacka czy szczególne okresy zatrudnienia.

Jeżeli chodzi o służbę w Żandarmerii Wojskowej odbywaną jako zasadnicza służba wojskowa, sam fakt, że była ona pełniona po 1 stycznia 1999 r., nie wyłącza automatycznie możliwości jej uwzględnienia. Istotne jest potwierdzenie rodzaju służby i czasu jej odbywania. Przy doliczaniu różnych okresów służby podobne znaczenie może mieć również nadterminowa służba wojskowa, ale każdorazowo trzeba sprawdzić podstawę zaliczenia konkretnego okresu.

Czy przerwa między wojskiem a Policją wyklucza zaliczenie służby?

Nie. Przepisy o okresach równorzędnych nie wprowadzają ogólnego warunku ciągłości pomiędzy zakończeniem zasadniczej służby wojskowej a rozpoczęciem służby w Policji. Jeżeli więc między wojskiem a Policją była kilkuletnia przerwa, nie powinna ona sama przez się przekreślać możliwości zaliczenia roku służby wojskowej.

Trzeba natomiast pamiętać, że mówimy tu o wysłudze emerytalnej w systemie mundurowym. To inna kwestia niż rozliczanie okresu wojskowego w powszechnym systemie ubezpieczeń społecznych. Osobno ocenia się więc zasadniczą służbę wojskową w stażu cywilnym, a osobno doliczenie jej do wysługi policyjnej.

Jak udokumentować zasadniczą służbę wojskową?

Organ emerytalny powinien mieć możliwość zweryfikowania, kiedy i jaką służbę wojskową pełnił funkcjonariusz. Najczęściej znaczenie mają: książeczka wojskowa, zaświadczenie z właściwego wojskowego centrum rekrutacji, dokumenty z archiwum wojskowego, świadectwo służby oraz dokumenty znajdujące się w aktach osobowych policjanta.

Warto zadbać o te dokumenty jeszcze przed odejściem ze służby. Jeżeli funkcjonariusz złoży raport o zwolnienie, a dopiero później okaże się, że organ emerytalny nie ma potwierdzenia roku służby wojskowej, sprawa może się wydłużyć. W skrajnym przypadku organ może odmówić przyznania emerytury do czasu wykazania wymaganego okresu wysługi.

Zwolnienie ze służby w Policji podczas zwolnienia lekarskiego

Zgodnie z ustawą o Policji policjanta zwalnia się ze służby w terminie do 3 miesięcy od dnia pisemnego zgłoszenia przez niego wystąpienia ze służby. Nie jest to klasyczny cywilnoprawny okres wypowiedzenia, lecz ustawowy termin na rozwiązanie stosunku służbowego decyzją właściwego przełożonego.

Art. 43 ustawy o Policji przewiduje ochronę przed zwolnieniem z niektórych przyczyn przed upływem 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby. Ochrona ta nie działa jednak w taki sam sposób, gdy policjant sam zgłosił pisemnie wystąpienie ze służby. Przepis wprost przewiduje wyjątek dla takiej sytuacji.

Oznacza to, że przebywanie na zwolnieniu lekarskim nie powinno blokować zwolnienia ze służby na podstawie własnego raportu. Jeżeli jednak przełożony miałby zastosować inną podstawę zwolnienia, np. związaną z postępowaniem dyscyplinarnym, skazaniem, ważnym interesem służby albo oczywistym czynem o znamionach przestępstwa, sprawę trzeba ocenić osobno. W szczególnych sytuacjach znaczenie może mieć również utrata prawa do emerytury policyjnej.

Czy można zostać zwolnionym wcześniej niż w dacie wskazanej w raporcie?

Jeżeli policjant wskazuje w raporcie konkretną datę odejścia, przełożony powinien rozpoznać wniosek w granicach ustawowego terminu. Ustawa mówi jednak o zwolnieniu w terminie do 3 miesięcy od pisemnego zgłoszenia wystąpienia ze służby, dlatego przy planowaniu odejścia trzeba zachować ostrożność.

Jeżeli konkretna data ma znaczenie dla wysługi, dodatków, nagrody rocznej albo innych uprawnień, warto wskazać ją wyraźnie w raporcie i upewnić się, że już na dzień ewentualnego wcześniejszego zwolnienia warunek emerytalny będzie spełniony. W opisanym przypadku rok zasadniczej służby wojskowej może powodować przekroczenie 15 lat, ale tylko pod warunkiem jego skutecznego zaliczenia.

FAQ

Źródła

• Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, ABW, AW, SKW, SWW, CBA, SG, Straży Marszałkowskiej, SOP, PSP, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin – w szczególności art. 12, art. 13 oraz art. 18a–18b: tekst aktu.
• Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji – w szczególności art. 41 i art. 43: tekst aktu.
• Ustawa z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin – w szczególności przepisy o emeryturze wojskowej i wysłudze: tekst aktu.
• Stan prawny zweryfikowany na dzień 16 czerwca 2026 r.