Ile urlopu przysługuje przy odejściu z pracy w połowie roku?

W opisanej sytuacji co do zasady rację ma pracodawca co do samej zasady rozliczenia proporcjonalnego, ale przy podanych liczbach do wykorzystania pozostaje 6 dni urlopu, a nie 7 i nie 10.

Jeżeli stosunek pracy ustaje 30 czerwca, pracownik przepracowuje u tego pracodawcy 6 miesięcy w danym roku kalendarzowym. Wtedy urlop liczy się proporcjonalnie na podstawie art. 155¹ § 1 pkt 1 ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy.

Jaki jest podstawowy wymiar urlopu?

Zgodnie z art. 154 § 1 Kodeksu pracy wymiar urlopu wypoczynkowego wynosi:

• 20 dni – jeżeli pracownik jest zatrudniony krócej niż 10 lat,
• 26 dni – jeżeli pracownik jest zatrudniony co najmniej 10 lat.

Do stażu urlopowego wlicza się nie tylko okresy zatrudnienia, ale także okresy nauki wskazane w art. 155 § 1 Kodeksu pracy. Dlatego przy ustalaniu, czy przysługuje 20 czy 26 dni, trzeba najpierw prawidłowo ustalić wymiar urlopu.

W pytaniu przyjęto wariant 26 dni rocznie, więc dalsze obliczenia opierają się właśnie na tym limicie.

Urlop na żądanie nie jest dodatkowym urlopem

Zgodnie z art. 167² Kodeksu pracy pracodawca jest obowiązany udzielić na żądanie pracownika i w terminie przez niego wskazanym nie więcej niż 4 dni urlopu w każdym roku kalendarzowym. Jednak te 4 dni nie powiększają rocznego wymiaru urlopu.

Oznacza to, że przy limicie 20 albo 26 dni rocznie urlop na żądanie jest tylko szczególnym sposobem wykorzystania części urlopu wypoczynkowego. Jeżeli pracownik wykorzystał 1 dzień na żądanie, to ten dzień pomniejsza jego ogólną pulę urlopową.

Jak liczy się urlop przy odejściu z pracy w połowie roku?

Podstawą jest art. 155¹ § 1 pkt 1 Kodeksu pracy. Przepis stanowi, że w roku kalendarzowym, w którym ustaje stosunek pracy z pracownikiem uprawnionym do kolejnego urlopu, pracownikowi przysługuje u dotychczasowego pracodawcy urlop w wymiarze proporcjonalnym do okresu przepracowanego u tego pracodawcy w roku ustania stosunku pracy, chyba że przed ustaniem stosunku pracy wykorzystał urlop w przysługującym mu lub wyższym wymiarze.

Przy obliczaniu niepełny dzień urlopu zaokrągla się w górę do pełnego dnia – wynika to z art. 155³ § 1 Kodeksu pracy.

Właśnie dlatego przy podanych danych nie można doliczać osobno jeszcze 3 dni urlopu na żądanie.

Czy brak 14 dni nieprzerwanego urlopu daje dodatkowe dni?

Nie. Z art. 162 Kodeksu pracy wynika, że na wniosek pracownika urlop może być podzielony na części, ale co najmniej jedna część wypoczynku powinna obejmować nie mniej niż 14 kolejnych dni kalendarzowych. Przepis dotyczy sposobu planowania i udzielania urlopu, a nie zwiększenia jego wymiaru.

Jeżeli pracownik nie wykorzystał 14 kolejnych dni kalendarzowych wypoczynku, nie oznacza to nabycia dodatkowych dni urlopu. Może to natomiast rodzić problem organizacyjny po stronie pracodawcy przy planowaniu urlopów, ale nie zmienia samej puli dni.

Czy pracodawca może wysłać pracownika na urlop w okresie wypowiedzenia?

Tak. Zgodnie z art. 167¹ Kodeksu pracy w okresie wypowiedzenia umowy o pracę pracownik jest obowiązany wykorzystać przysługujący mu urlop, jeżeli w tym okresie pracodawca mu go udzieli. Dotyczy to zarówno urlopu bieżącego, jak i zaległego.

Jeżeli chcesz szerzej sprawdzić zasady udzielania urlopu w takim okresie, zobacz materiał o urlopie w wypowiedzeniu.

Co z niewykorzystanym urlopem przy rozwiązaniu umowy?

Jeżeli do dnia rozwiązania umowy nie uda się wykorzystać całego przysługującego urlopu, pracownikowi należy się ekwiwalent pieniężny. Wynika to z art. 171 § 1 Kodeksu pracy. Ekwiwalent wypłaca się za urlop niewykorzystany z powodu rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy.

Trzeba też odróżnić urlop bieżący od urlopu zaległego. Jeżeli pracownik ma niewykorzystany zaległy urlop, zasady jego rozliczenia zależą od tego, czy został wykorzystany w naturze przed ustaniem zatrudnienia, czy pozostał do wypłaty w ekwiwalencie.

Kiedy wynik może być inny niż 6 dni?

Odpowiedź zależy od dokładnego stanu faktycznego. Wynik może się zmienić, jeżeli:

• pracownik ma prawo tylko do 20 dni urlopu rocznie, a nie 26 dni,
• stosunek pracy kończy się w innym miesiącu niż czerwiec,
• część urlopu została wcześniej wykorzystana ponad limit proporcjonalny,
• w grę wchodzi zmiana etatu i konieczność przeliczenia urlopu zgodnie z art. 154 § 2 Kodeksu pracy,
• pracownik pozostaje równolegle w kolejnym zatrudnieniu i trzeba rozliczyć proporcję u dwóch pracodawców według art. 155¹ § 1 pkt 1 i 2 Kodeksu pracy.

FAQ

Czy 4 dni urlopu na żądanie są dodatkowe?

Nie. Z art. 167² Kodeksu pracy wynika, że urlop na żądanie to część urlopu wypoczynkowego. Mieści się w limicie 20 albo 26 dni.

Czy brak 14 dni ciągłego urlopu zwiększa limit urlopowy?

Nie. Art. 162 Kodeksu pracy dotyczy organizacji wypoczynku, a nie zwiększenia liczby dni urlopu.

Czy pracodawca może nakazać wykorzystanie urlopu w wypowiedzeniu?

Tak. Umożliwia to art. 167¹ Kodeksu pracy. W okresie wypowiedzenia pracownik musi wykorzystać urlop, jeżeli pracodawca go udzieli.

Co jeśli nie wykorzystam urlopu do końca zatrudnienia?

Wtedy co do zasady należy się ekwiwalent pieniężny na podstawie art. 171 § 1 Kodeksu pracy.

Czy przy zmianie pracy w tym samym roku nowy pracodawca też liczy urlop proporcjonalnie?

Tak, zwykle tak właśnie jest. Rozliczenie odbywa się odrębnie u dotychczasowego i nowego pracodawcy według art. 155¹ § 1 pkt 1 i 2 Kodeksu pracy.

Źródła

• art. 154 § 1 i 2, art. 155 § 1, art. 155¹ § 1 pkt 1 i 2, art. 155³ § 1, art. 162, art. 167¹, art. 167², art. 171 § 1 ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy
• ustawa z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy, tekst jednolity obowiązujący na dzień aktualizacji artykułu