Zaliczenie służby w Policji do stażu pracy w samorządzie

Czy służba w Policji może być zaliczona do stażu pracy?

Tak, służba w Policji może być zaliczona do stażu pracy, ale sposób zaliczenia zależy od rodzaju uprawnienia, którego domaga się były funkcjonariusz. Podstawowe znaczenie ma art. 80 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji. Zgodnie z art. 80 ust. 1 tej ustawy policjantowi, który podjął pracę w ciągu roku od dnia zwolnienia ze służby, a jeżeli pełnił służbę przygotowawczą – w ciągu 3 miesięcy od tego dnia, okres służby wlicza się do okresu zatrudnienia w zakresie wszelkich uprawnień wynikających z prawa pracy.

Nie oznacza to jednak, że po upływie roku służba zawsze przestaje mieć znaczenie. Art. 80 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji stanowi, że art. 80 ust. 1 tej ustawy nie ma zastosowania, jeżeli przepisy prawa pracy przewidują, że upływ tych terminów nie stanowi przeszkody do korzystania z określonych świadczeń. To właśnie ten przepis jest kluczowy przy zatrudnieniu w jednostce samorządowej po kilku latach od przejścia na emeryturę policyjną.

Stosunek pracy jest odrębną kategorią od stosunku służbowego. Art. 22 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy definiuje stosunek pracy jako wykonywanie pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy, pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, za wynagrodzeniem. Art. 80 ustawy o Policji pełni więc funkcję przepisu szczególnego, który pozwala zaliczać okres służby do okresu zatrudnienia przy określonych uprawnieniach pracowniczych.

Roczny termin z art. 80 ustawy o Policji a praca w samorządzie

Informacja, że pięcioletnia przerwa automatycznie uniemożliwia zaliczenie całej służby do stażu pracy, jest zbyt ogólna. Art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji rzeczywiście wskazuje termin roczny, ale art. 80 ust. 2 tej samej ustawy nakazuje sprawdzić, czy konkretne przepisy prawa pracy nie pozwalają korzystać z danego świadczenia mimo przerwy.

W przypadku pracowników samorządowych istotny jest art. 38 ust. 5 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych. Przepis ten stanowi, że do okresów pracy uprawniających do dodatku za wieloletnią pracę, nagrody jubileuszowej i jednorazowej odprawy w związku z przejściem na emeryturę lub rentę wlicza się wszystkie poprzednio zakończone okresy zatrudnienia oraz inne okresy, jeżeli z mocy odrębnych przepisów podlegają one wliczeniu do okresu pracy, od którego zależą uprawnienia pracownicze.

Odrębnym przepisem, który dotyczy byłego policjanta, jest właśnie art. 80 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji. Dlatego dział kadr nie powinien kończyć analizy na samym stwierdzeniu, że od zwolnienia ze służby upłynął ponad rok. Należy ustalić, o jakie świadczenie chodzi i czy przepisy regulujące to świadczenie przewidują zaliczanie okresów mimo przerwy.

Jakie uprawnienia mogą zależeć od zaliczenia służby?

Najczęściej spór z pracodawcą dotyczy dodatku stażowego, nagrody jubileuszowej, odprawy emerytalnej lub wymiaru urlopu wypoczynkowego. Nie są to jednak identyczne uprawnienia, dlatego każde z nich trzeba ocenić na podstawie właściwego przepisu.

Dodatek stażowy, nagroda jubileuszowa i odprawa w jednostce samorządowej

Art. 38 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych przyznaje pracownikowi samorządowemu dodatek za wieloletnią pracę po 5 latach pracy. Dodatek wynosi 5% miesięcznego wynagrodzenia zasadniczego i wzrasta o 1% za każdy dalszy rok pracy aż do 20% miesięcznego wynagrodzenia zasadniczego.

Art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych reguluje nagrodę jubileuszową, a art. 38 ust. 3 tej ustawy jednorazową odprawę w związku z przejściem na emeryturę lub rentę. W obu przypadkach znaczenie ma staż, do którego art. 38 ust. 5 tej ustawy każe zaliczać także inne okresy, jeżeli z mocy odrębnych przepisów wlicza się je do okresu pracy.

Jeżeli więc były policjant przedkłada świadectwo służby i ubiega się o zaliczenie służby przy świadczeniach samorządowych, pracodawca powinien zbadać art. 80 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji łącznie z art. 38 ust. 5 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych. Sama przerwa dłuższa niż rok nie jest wystarczającym uzasadnieniem odmowy przy świadczeniach, dla których przepisy pozwalają uwzględniać wcześniejsze okresy mimo przerw.

Urlop wypoczynkowy po służbie w Policji

Przy urlopie wypoczynkowym podstawą jest art. 154 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy. Przepis ten przewiduje 20 dni urlopu, jeżeli pracownik jest zatrudniony krócej niż 10 lat, oraz 26 dni urlopu, jeżeli pracownik jest zatrudniony co najmniej 10 lat. Art. 154¹ § 1 Kodeksu pracy stanowi, że do okresu zatrudnienia, od którego zależy wymiar urlopu, wlicza się okresy poprzedniego zatrudnienia bez względu na przerwy w zatrudnieniu oraz sposób ustania stosunku pracy.

Dodatkowo art. 155 § 1 Kodeksu pracy określa, jakie okresy nauki wlicza się do okresu pracy, od którego zależy wymiar urlopu. Przykładowo z tytułu ukończenia szkoły wyższej wlicza się 8 lat. Okresy nauki nie sumują się dowolnie z okresem zatrudnienia przypadającym w tym samym czasie, ponieważ art. 155 § 2 Kodeksu pracy nakazuje przyjąć wariant korzystniejszy dla pracownika, jeżeli nauka była pobierana w czasie zatrudnienia.

W praktyce przy byłym policjancie należy więc oddzielnie policzyć okres służby, wcześniejsze lub późniejsze zatrudnienie oraz okresy nauki. Dopiero po takim ustaleniu można odpowiedzieć, czy pracownik ma prawo do 20 czy 26 dni urlopu.

Kiedy służba nie zostanie zaliczona?

Art. 80 ust. 4 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji przewiduje istotne wyłączenie. Przepisów art. 80 ust. 1 i ust. 2 tej ustawy nie stosuje się do policjantów zwolnionych ze służby w razie skazania prawomocnym wyrokiem sądu lub ukarania karą dyscyplinarną wydalenia ze służby.

Osobno należy potraktować sytuacje, w których dane świadczenie wynika nie z ustawy, lecz z regulaminu wynagradzania, układu zbiorowego albo wewnętrznych zasad pracodawcy. Wtedy trzeba sprawdzić dokładne brzmienie tego aktu. Art. 9 § 1 Kodeksu pracy zalicza takie akty do źródeł prawa pracy, ale nie każdy regulamin przewiduje identyczne zasady liczenia stażu.

Jak postąpić wobec odmowy działu kadr?

Najlepiej złożyć pisemny wniosek o zaliczenie okresu służby w Policji do stażu pracy dla konkretnie wskazanych uprawnień, na przykład dodatku za wieloletnią pracę, nagrody jubileuszowej, odprawy lub wymiaru urlopu. Do wniosku należy dołączyć świadectwo służby oraz inne dokumenty potwierdzające zakończone okresy zatrudnienia i nauki.

W piśmie warto powołać art. 80 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, a przy zatrudnieniu w jednostce samorządowej także art. 38 ust. 5 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych. Jeżeli sprawa dotyczy urlopu, trzeba dodatkowo wskazać art. 154 § 1, art. 154¹ § 1 i art. 155 § 1 Kodeksu pracy.

Jeżeli pracodawca podtrzymuje odmowę, warto zażądać wskazania, czy odmowa wynika z art. 80 ust. 1 ustawy o Policji, z art. 80 ust. 4 tej ustawy, z braku dokumentów czy z odmiennej interpretacji przepisów samorządowych. Dopiero taka odpowiedź pozwala przygotować dalsze działania, w tym wezwanie do korekty stażu albo dochodzenie świadczenia przed sądem pracy.

FAQ

Źródła

• Art. 80 ust. 1-4 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji.
• Art. 5, art. 9 § 1, art. 22 § 1, art. 154 § 1, art. 154¹ § 1, art. 155 § 1-2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy.
• Art. 38 ust. 1-5 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych.