Wezwanie na policję w charakterze świadka a pobyt w Anglii

Czy można uchylić się od stawiennictwa na policji w charakterze świadka?

Podstawę prawną niniejszej opinii stanowią przepisy Kodeksu karnego oraz przepisy Kodeksu postępowania karnego zwanego dalej K.p.k.

Z treści Pana pytania wynika, że został Pan wezwany w charakterze świadka na komendę policji. Na dzień dzisiejszy przebywa Pan na stałe poza granicami kraju, gdzie zamieszkuje i pracuje. Nie zamierza Pan wracać do Polski.

W pierwszej kolejności wskazać należy, iż stronami postępowania karnego w fazie postępowania przygotowawczego jest pokrzywdzony i podejrzany (osoba, której przedstawiono zarzuty).

Świadek w procesie karnym jest osobowym źródłem dowodowym, a jego zeznania są środkiem dowodowym. Od czasu wezwania osoby w charakterze świadka lub zgłoszenia się bez wezwania ciążą na niej określone obowiązki. Do obowiązków tych należą:

1) obowiązek stawiennictwa na wezwanie organu procesowego; nie dotyczy osoby, która sama zgłosiła się do organu procesowego;

2) obowiązek pozostawania do dyspozycji organu procesowego;

3) obowiązek zeznawania;

4) obowiązek złożenie przyrzeczenia;

5) obowiązek zeznawania prawdy.

Przesłuchanie osoby przebywającej w Wielkiej Brytanii

Formalnie zatem winien Pan stawić się na wezwanie organu procesowego. By nie narażać się na konsekwencję niestawiennictwa jako niestawiennictwa nieusprawiedliwionego należy skierować do komendy policji pismo (oficjalne) z podaniem numeru sprawy, który zapewne widnieje na wezwaniu do stawiennictwa z wnioskiem o przesłuchanie Pana przed konsulem w Londynie. Do wniosku należy dołączyć zaświadczenie o zameldowaniu w Wielkiej Brytanii, umowę o pracę oraz umowę najmu lokalu. Nadto należy dokładnie opisać swoją sytuację rodziną i majątkową jako powód niestawiennictwa na wezwanie. Zasadnym jest wskazanie, iż Pana wynagrodzenie nie pozwala na wykupienie biletów z „dnia na dzień”, albowiem „ledwo Pan wiąże koniec z końcem”, a poza tym nikt Panu nie zwróci kosztów przyjazdu na wezwanie.

Nadto może Pan wnioskować o przesłuchanie z wykorzystaniem urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie tej czynności na odległość. Zgodnie z art. 177 § 1a K.p.k. przesłuchanie świadka może nastąpić przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie tej czynności na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. W postępowaniu przed sądem w czynności w miejscu przebywania świadka bierze udział referendarz sądowy, asystent sędziego lub urzędnik zatrudniony w sądzie, w którego okręgu świadek przebywa.

Najczęstszym jednak w tego rodzaju okolicznościach przypadkiem jest przesłuchanie w konsulacie lub ambasadzie.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz.U. 1997 nr 88 poz. 553
2. Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz.U. 1997 nr 89 poz. 555