Mamy 11 676 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Podział domu

Autor: Iryna Kowalczuk • Opublikowane: 11.06.2013

Jestem współwłaścicielem domu (wpisanego do księgi wieczystej), w którym mieszka także mój brat z rodziną (zajmuje jedno piętro). Nigdy formalnie nie dokonaliśmy podziału – do tej pory nie było to potrzebne. Jednak niedawno brat przepisał swoją część córce, która domaga się kilku pomieszczeń, z których ja korzystam, w dodatku bez pytania zainstalowała dodatkowe ogrzewanie (koszty eksploatacji dzielimy na pół). W jaki sposób dokonać prawnego podziału domu? Jakie koszty będę musiał ponieść?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Podział domu

Na czym polega współwłasność rzeczy?

Współwłasność polega m.in. na tym, że każdy ze współwłaścicieli jest uprawniony do współposiadania rzeczy oraz do korzystania z niej w takim zakresie, jaki daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z rzeczy przez pozostałych współwłaścicieli – stanowi tak art. 206 Kodeksu cywilnego (w skrócie K.c.). Jak wynika z tego przepisu, każdy ze współwłaścicieli ma prawo do bezpośredniego korzystania z rzeczy wspólnej. Może posiadać całą rzecz i korzystać z całej rzeczy. Równolegle jednak identyczne uprawnienia przysługują pozostałym współwłaścicielom. W tym układzie uprawnienie każdego ze współwłaścicieli splata się z jego obowiązkiem poszanowania analogicznych uprawnień pozostałych współwłaścicieli.

Korzystanie z rzeczy wspólnej oznacza prawo do jej posiadania i używania oraz do pobierania pożytków i innych dochodów.

Prawo do bezpośredniego korzystania z rzeczy wspólnej przez współwłaścicieli

Komentowany przepis jednoznacznie wskazuje, że każdemu ze współwłaścicieli przysługuje uprawnienie do współposiadania i korzystania z rzeczy wspólnej. Jest on ograniczony jedynie przez identyczne uprawnienia pozostałych współwłaścicieli. Ustawodawca nakazuje tu bowiem pogodzić wzajemne uprawnienia (i obowiązki) wszystkich współwłaścicieli.

Reasumując: z ustawowej regulacji współwłasności wyłania się prawo do bezpośredniego korzystania z rzeczy wspólnej przez każdego ze współwłaścicieli, przy czym żadnemu z nich nie przysługuje prawo do określonej części. Każdy może posiadać całość i korzystać z niej. Wielkość udziału w nieruchomości wspólnej nie ma żadnego wpływu na prawo do korzystania i posiadania takiej nieruchomości przez poszczególnych współwłaścicieli.

Jak podzielić pożytki z rzeczy wspólnej i wydatki związane z utrzymaniem domu należącego do dwóch współwłaścicieli?

Zgodnie z art. 207 K.c. pożytki i inne przychody z rzeczy wspólnej przypadają współwłaścicielom w stosunku do wielkości udziałów; w takim samym stosunku współwłaściciele ponoszą wydatki i ciężary związane z rzeczą wspólną. Tym samym córka brata jest zobowiązana ponosić – proporcjonalnie do swojego udziału – wydatki i ciężary związane z utrzymaniem domu, w tym m.in. opłaty, podatek od nieruchomości, koszty utrzymania nieruchomości.

Jeżeli pomiędzy współwłaścicielami istnieje spór i nie ma widoków na jego pozytywne zakończenie, warto byłoby rozważyć podział nieruchomości.

Kiedy możliwy jest podział domu między dwóch właścicieli?

Podziału może żądać każdy ze współwłaścicieli. Może on nastąpić poprzez fizyczny podział domu. Podział nie jest możliwy, jeżeli byłby sprzeczny z przepisami ustawy lub ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem rzeczy albo pociągałby za sobą istotną zmianę rzeczy lub znaczne zmniejszenie jej wartości (art. 211 K.c.). W praktyce dom będzie można podzielić, jeżeli wydzielona część będzie stanowiła samodzielny lokal – zdatny do zamieszkania, co może się wiązać z kosztami i przebudową. Można również znieść współwłasność poprzez przyznanie domu jednemu ze współwłaścicieli z jednoczesnym obowiązkiem spłaty pozostałych.

W odniesieniu do nieruchomości zabudowanych wykształciła się w orzecznictwie praktyka, iż podział fizyczny budynku może zostać dokonany łącznie z gruntem, na którym jest posadowiony, i tylko w taki sposób, że nieruchomości wyodrębnione z podziału w części zabudowanej graniczyć będą z sobą wzdłuż ścian pionowych (por. uchwała SN z 5.11.1986 r., III CP 77/86 – OSNCP z 1987 r., nr 12, poz. 190). W żadnym wypadku podział budynku nie może przybrać takiej postaci, że poszczególne jego elementy (pomieszczenia) ulegną rozczłonowaniu i staną się własnością dotychczasowych współwłaścicieli, niektóre z nich nadal pozostaną we współwłasności i współwłasnością pozostanie także grunt pod budynkiem i wokół niego (tak wskazał Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 29 stycznia 1998 r. I CKU 197/97).

Podział domu przez wyodrębnienie własności lokali

Wyjątek dotyczy wyodrębnienia własności lokali, co pociąga za sobą konieczność pozostawienia we współwłasności zarówno części budynku nieobjętych wyłączonymi lokalami, jak i gruntu (działki), na którym budynek został posadowiony. Można więc dokonać podziału, w wyniku którego zostanie podzielony tylko sam budynek, a działka pod nim pozostanie współwłasnością. Pozostałe niewyodrębnione części – np. strych, piwnica, klatka schodowa – stanowią, tak jak działka, współwłasność wszystkich właścicieli lokali w częściach odpowiadających powierzchni ich lokali wraz z pomieszczeniami przynależnymi w stosunku do powierzchni całego budynku. Jest to tzw. współwłasność przymusowa.

 

Jeżeli w Pana budynku nie da się fizycznie wydzielić odrębnych lokali w poziomie (oddzielić parteru od piętra) albo wiązałoby się to z niewspółmiernymi kosztami, należy rozważyć możliwość podziału w pionie.

Podział pionowy budynku na gruncie

Podział pionowy budynku na gruncie jest dopuszczalny wraz z podziałem gruntu tylko w taki sposób, że linia podziału budynku odpowiada linii podziału działki i przebiega przez istniejącą w całości lub w znacznej części ścianę budynku, dzieląc go na regularne i samodzielne części, stanowiące odrębne budynki.

 

Wniosek do sądu o zniesienie współwłasności

Wniosek o zniesienie współwłasności wnosi się do sądu rejonowego właściwego dla miejsca położenia nieruchomości. Wniosek ten podlega stałej opłacie sądowej, której wysokość zależy od tego, czy wniosek opiera się na zgodnym żądaniu stron. Jeśli wniosek zawiera zgodny projekt zniesienia współwłasności, tj. gdy współwłaściciele zgadzają się na sposób zniesienia tej współwłasności, opłata wynosi 300 zł, jeśli nie – opłata jest wyższa i wynosi 1000 zł (art. 41 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych).

 

Przy wnoszeniu wniosku do sądu opłata powinna być uiszczona na rachunek bankowy tego sądu, w kasie sądu lub w znakach opłaty sądowej naklejonych na egzemplarz pisma dla sądu. Pismo należy złożyć z odpisem dla bratanicy (tj. uczestnika). Do wniosku o podział domu potrzebne będą dokumenty stwierdzające tytuł własności, czyli odpis z księgi wieczystej nieruchomości.

 

Podział nieruchomości przed notariuszem tylko za zgodą współwłaścicieli

Opłata jest zależna od wartości nieruchomości, która jest dzielona. Maksymalna stawka wynosi od wartości:

 

  1. do 3000 zł – 100 zł;
  2. powyżej 3000 zł do 10 000 zł – 100 zł + 3% od nadwyżki powyżej 3000 zł;
  3. powyżej 10 000 zł do 30 000 zł – 310 zł + 2% od nadwyżki powyżej 10 000 zł;
  4. powyżej 30 000 zł do 60 000 zł – 710 zł + 1% od nadwyżki powyżej 30 000 zł;
  5. powyżej 60 000 zł do 1 000 000 zł – 1010 zł + 0,4% od nadwyżki powyżej 60 000 zł;
  6. powyżej 1 000 000 zł do 2 000 000 zł – 4770 zł + 0,2% od nadwyżki powyżej 1 000 000 zł;
  7. powyżej 2 000 000 zł – 6770 zł + 0,25% od nadwyżki powyżej 2 000 000 zł, nie więcej jednak niż 10 000 zł.

 

Koszty odpisów to 6 zł za stronę.

 

Do tego należy doliczyć niewielkie opłaty za odpis orzeczenia po jego uprawomocnieniu się oraz koszty związane z księgami wieczystymi (minimum 350 zł), założenie nowej księgi wieczystej (50 zł), wpisanie do nowej księgi (200 zł), wykreślenie ze starej księgi (100 zł). 

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • osiem minus VIII =

»Podobne materiały

Podział strychu

Jestem właścicielką połowy budynku (dwóch lokali w bloku z czterema lokalami – pozostali dwaj właściciele mają po 1/4). W akcie notarialnym jest zapis o strychu przeznaczonym „do wspólnego użytkowania”. Chciałabym podzielić strych i zaadoptować jego połowę (zrobić tam pomieszczenia

 

Wysokość wynagrodzenia za bezprawne korzystanie z nieruchomości

Za jaki okres czasu mogę domagać się w sądzie od współwłaściciela wynagrodzenia za bezprawne i wyłączne korzystanie z nieruchomości? Wiem, że o wysokości tego wynagrodzenia decydują stawki rynkowe wynajmu. Jakie informacje muszę w tym celu przekazać sądowi? Wystąpiłam o powołanie biegłego w tym zakr

 

Hipoteka na udziale współwłaściciela a zniesienie współwłasności

Dziesięć lat temu rodzice umową darowizny przekazali swoim dzieciom działkę rolną, dzieląc ją na 5 równych części (po 1/5 całej działki – zapis widnieje w księdze wieczystej). Rok temu działka ta została podzielona na 5 osobnych działek już przez geodetę. Chcielibyśmy założyć osobne księgi wie

 

Jak zmusić współwłaściciela domu do remontu?

Jestem współwłaścicielką domu z udziałem 40%, a 60% należy do sąsiadki. Dom jest sprzed II wojny światowej. Dachówka, kominy nie były remontowane od jego powstania. Jeden z kominów wymaga natychmiastowego remontu, jest pęknięty i cegły spadają przy wietrze. Istnieje ciągłe niebezpieczeństwo, że cegł

 

Uprawnienia przysługujące właścicielowi ułamkowej części nieruchomości

Pół roku temu wprowadziłem się razem z narzeczoną do mieszkania (66 m2 z 3 pokojami), którego jestem współwłaścicielem w 1/6. Pozostałe udziały należą do mojej matki (4/6) i brata (1/6). Niestety od 2 miesięcy matka robi straszne awantury i nie daje nam spokojnie żyć. Założyła zamki do 2 pokoi

 

Problem ze współwłasnością

Jestem współwłaścicielem nieruchomości, w której skład wchodzą działka, zabudowania gospodarcze oraz dom podzielony na pięć mieszkań. Oprócz mnie jest jeszcze czworo właścicieli (z czego jeden od dawna nie żyje, ale nigdy nie przeprowadzono postępowania spadkowego – z tego, co wiem, ma trzech

 

Dom-bliźniak i działka – zniesienie współwłasności budynku i działki

W najbliższym czasie chcę kupić nieruchomość, a dokładnie połowę bliźniaka. Tutejszy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje budowę jednego budynku na działce nie mniejszej niż 800 m kw . Deweloper sprzedający nieruchomość zastosował się do planu, budując jeden budynek z dwoma loka

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »