Zasada ogólna dotycząca nabywania nieruchomości przez cudzoziemców
Zgodnie z ustawą z dnia 24 marca 1920 r. o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców, nabycie nieruchomości przez cudzoziemca co do zasady wymaga uzyskania zezwolenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Ustawa przewiduje jednak katalog wyjątków, w których takie zezwolenie nie jest konieczne.
Masz problem prawny? Kliknij tutaj i zapytaj prawnika ›
Przypadki zwolnienia z obowiązku uzyskania zezwolenia
Nie wymaga uzyskania zezwolenia między innymi:
-
nabycie samodzielnego lokalu mieszkalnego w rozumieniu ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali,
1a) nabycie samodzielnego lokalu użytkowego o przeznaczeniu garażowym lub udziału w takim lokalu, jeżeli jest to związane z zaspokojeniem potrzeb mieszkaniowych nabywcy,
-
nabycie nieruchomości przez cudzoziemca zamieszkującego w Rzeczypospolitej Polskiej co najmniej 5 lat od udzielenia mu zezwolenia na pobyt stały lub status rezydenta długoterminowego UE,
-
nabycie nieruchomości przez cudzoziemca będącego małżonkiem obywatela polskiego,
-
nabycie nieruchomości w drodze dziedziczenia ustawowego.
Zwolnienia te nie mają zastosowania do nieruchomości położonych w strefie nadgranicznej ani do gruntów rolnych o powierzchni przekraczającej 1 ha.
Charakter prawny lokalu i udziału w gruncie
Analiza ksiąg wieczystych wskazuje, że przedmiotem transakcji jest samodzielny lokal mieszkalny wyodrębniony z nieruchomości gruntowej zabudowanej budynkiem wielolokalowym. Z własnością lokalu związany jest udział w nieruchomości wspólnej, obejmującej grunt oraz części wspólne budynku.
Zgodnie z art. 3 ust. 2 ustawy o własności lokali, nieruchomość wspólną stanowi grunt oraz te części budynku, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli poszczególnych lokali. Udział w tej nieruchomości jest prawem ściśle związanym z własnością lokalu i nie może być przedmiotem odrębnego obrotu.
Czy osobna księga wieczysta gruntu ma znaczenie
Fakt, że grunt ujawniony jest w odrębnej księdze wieczystej, nie zmienia jego charakteru prawnego jako nieruchomości wspólnej. Udział w gruncie stanowi element nierozerwalnie związany z lokalem mieszkalnym i jest nabywany łącznie z nim. Nie istnieje możliwość sprzedaży lokalu bez przypisanego do niego udziału w nieruchomości wspólnej.
Potrzebujesz pomocy prawnika? Kliknij tutaj i opisz swój problem ›
Brak obowiązku uzyskania zezwolenia MSWiA
Zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 1 oraz pkt 1a ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców, cudzoziemcy nie muszą uzyskiwać zezwolenia na nabycie samodzielnego lokalu mieszkalnego. Obowiązek ten nie dotyczy również nabycia związanego z lokalem udziału w nieruchomości wspólnej, obejmującej grunt i części budynku.
Oznacza to, że nabycie lokalu mieszkalnego wraz z udziałem w gruncie, stanowiącym nieruchomość wspólną, nie wymaga uzyskania zezwolenia MSWiA, o ile nieruchomość nie znajduje się w strefie nadgranicznej.
Znaczenie długości pobytu cudzoziemców w Polsce
Dodatkowo, jeżeli cudzoziemcy zamieszkują w Polsce co najmniej 5 lat na podstawie zezwolenia na pobyt stały lub statusu rezydenta długoterminowego UE, również na tej podstawie mogliby korzystać ze zwolnienia z obowiązku uzyskania zezwolenia, zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy.
Podsumowanie
Cudzoziemiec może nabyć samodzielny lokal mieszkalny bez zezwolenia MSWiA. Udział w gruncie, nawet jeśli posiada odrębną księgę wieczystą, stanowi część nieruchomości wspólnej i jest nierozerwalnie związany z lokalem. W takiej sytuacji nie jest wymagane dodatkowe zezwolenie na jego nabycie. Kluczowe znaczenie ma to, że przedmiotem transakcji jest lokal mieszkalny wraz z udziałem w nieruchomości wspólnej.
Przykłady
Przykład 1
Obywatel Ukrainy kupuje mieszkanie w budynku wielorodzinnym wraz z udziałem w gruncie wpisanym do osobnej księgi wieczystej. Udział ten stanowi nieruchomość wspólną. W takiej sytuacji nie jest wymagane zezwolenie MSWiA.
Przykład 2
Małżeństwo cudzoziemców nabywa lokal mieszkalny na własne potrzeby mieszkaniowe. Własność lokalu obejmuje udział w częściach wspólnych budynku i gruntu. Transakcja może zostać przeprowadzona bez dodatkowych zezwoleń.
Przykład 3
Cudzoziemiec mieszkający w Polsce od kilku lat kupuje lokal wraz z udziałem w nieruchomości wspólnej. Pomimo istnienia dwóch ksiąg wieczystych, udział w gruncie nie podlega odrębnemu nabyciu i nie wymaga zgody MSWiA.
Oferta porad prawnych
Udzielamy porad prawnych dotyczących obrotu nieruchomościami, w tym sprzedaży i zakupu lokali przez cudzoziemców. Pomagamy w analizie ksiąg wieczystych, przepisów szczególnych oraz wymogów formalnych związanych z transakcjami nieruchomościowymi.