Mamy 11 279 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Nabycie dzierżawionego gruntu od gminy

Autor: Wioletta Dyl • Opublikowane: 02.05.2018

Od 28 lat dzierżawię od gminy 130 m2 gruntu, na którym wybudowałem sklep tymczasowy – drewniany, na fundamentach, 80 m2 użyteczności. Wcześniej dzierżawił go na tę samą działalność inny handlowiec. Budynek sklepu znajduje się w zabytkowym parku. Sporo zainwestowałem w tę nieruchomość: zrobiłem chodnik z kostki brukowej oraz 50 m2 parkingu asfaltowego, mostek (dojście do sklepu przez rzekę), kanalizację, wodę oraz odwodnienie, nie zalegałem nigdy z płatnościami. Obecnie wójt nie chce przedłużyć mi umowy dzierżawy. Na miejscu sklepu ma być wybudowany budynek informacji turystycznej. Dodam, że sklep budowałem za zezwoleniem urzędu gminy i konserwatora zabytków. Czy przysługuje mi dalsza dzierżawa lub wykup działki z prawem pierwokupu?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Nabycie dzierżawionego gruntu od gminy

Fot. Fotolia

Katalog przypadków, kiedy nieruchomość może zostać zbyta w drodze bezprzetargowej, jest wymieniony w art. 37 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Są to m.in. przypadki, gdy nieruchomość:

 

  1. jest zbywana na rzecz osoby, której przysługuje pierwszeństwo w jej nabyciu (prawo pierwokupu nieruchomości);

    W przypadku zbywania nieruchomości osobom fizycznym i prawnym pierwszeństwo w ich nabyciu przysługuje osobie, która spełnia jeden z następujących warunków (
    art. 34 ww. ustawy):
    a) przysługuje jej roszczenie o nabycie nieruchomości z mocy niniejszej ustawy lub odrębnych przepisów, jeżeli złoży wniosek o nabycie przed upływem terminu określonego w wykazie, o którym mowa w art. 35 ust. 1; termin złożenia wniosku nie może być krótszy niż 6 tygodni, licząc od dnia wywieszenia wykazu;
    b) jest poprzednim właścicielem zbywanej nieruchomości pozbawionym prawa własności tej nieruchomości przed dniem 5 grudnia 1990 r. albo jego spadkobiercą, jeżeli złoży wniosek o nabycie przed upływem terminu określonego w wykazie, o którym mowa w art. 35 ust. 1; termin złożenia wniosku nie może być krótszy niż 6 tygodni, licząc od dnia wywieszenia wykazu;
    c) jest najemcą lokalu mieszkalnego, a najem został nawiązany na czas nieoznaczony.

  2. jest zbywana osobom fizycznym i osobom prawnym, które prowadzą działalność charytatywną, opiekuńczą, kulturalną, leczniczą, oświatową, naukową, badawczo-rozwojową, wychowawczą, sportową lub turystyczną, na cele niezwiązane z działalnością zarobkową, a także organizacjom pożytku publicznego (OPP) na cel prowadzonej działalności pożytku publicznego;
  3. zbycie następuje w drodze zamiany lub darowizny;
  4. sprzedaż nieruchomości następuje na rzecz jej użytkownika wieczystego;
  5. przedmiotem zbycia jest nieruchomość lub jej części, jeśli mogą poprawić warunki zagospodarowania nieruchomości przyległej, stanowiącej własność lub oddanej w użytkowanie wieczyste osobie, która zamierza tę nieruchomość lub jej części nabyć, jeżeli nie mogą być zagospodarowane jako odrębne nieruchomości;
  6. ma stanowić wkład niepieniężny (aport) do spółki albo wyposażenie nowo tworzonej państwowej lub samorządowej osoby prawnej, lub majątek tworzonej fundacji;
  7. jest zbywana na rzecz zarządzającego specjalną strefą ekonomiczną, na której terenie jest położona;
  8. przedmiotem zbycia jest udział w nieruchomości, a zbycie następuje na rzecz innych współwłaścicieli nieruchomości; (…).

 

Ustawodawca nie zdefiniował prawa pierwszeństwa w nabyciu nieruchomości. Sąd Najwyższy w uchwale składu siedmiu sędziów z 23 lipca 1992 r. stwierdził, że: „pierwszeństwo polega przede wszystkim na eliminacji innych podmiotów ubiegających się o tę samą rzecz. Jego konstrukcja jurydyczna nie jest oparta na uprawnieniu, lecz na tkwiącym w pierwszeństwie zakazie zadysponowania rzeczą w sposób je naruszający. Realizacja pierwszeństwa jest zatem możliwa dopiero wówczas, gdy adresat zakazu stworzy swym zachowaniem sytuację, w której zakaz staje się aktualny. Te sytuacje stanowią jednocześnie granice, w jakich uprzywilejowanie pierwszeństwem, oznaczające intencjonalne pogorszenie sytuacji prawnej jednej ze stron, znajduje uzasadnienie w przyzwoleniu ustawodawcy”.

 

Tak więc ewentualne umowne prawo pierwokupu może być ustanowione w zawartej między stronami umowie, do której zastosowanie mają przepisy Kodeksu cywilnego, np. w umowie dzierżawy. Natomiast jeżeli w Pańskiej umowie dzierżawy gruntu brak jest takiego zastrzeżenia umownego, to niestety, w świetle przytoczonych przepisów, sam fakt pozostawania dzierżawcą danej nieruchomości, nawet przez okres 30 lat, nie jest samodzielną podstawą do ubiegania się o skorzystanie z prawa pierwokupu, ponieważ ustawa nie przyznaje takiego prawa osobom, które nie spełniają co najmniej jednej z podanych wyżej przesłanek.

 

Należałoby się ewentualnie zastanowić się, czy nie można byłoby w Pana sytuacji skorzystać z unormowania przepisu art. 231 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym – samoistny posiadacz gruntu w dobrej wierze, który wzniósł na powierzchni gruntu budynek lub inne urządzenie o wartości przenoszącej znacznie wartość zajętej na ten cel działki, może żądać, aby właściciel przeniósł na niego własność zajętej działki za odpowiednim wynagrodzeniem. Zatem w przypadku gdy inwestycje poczynione na dzierżawionej działce podniosły jej wartość, być może byłaby to pewna ścieżka do postępowania.

 

Co do zasady, dzierżawcy nie przysługuje również możliwość skorzystania z bezprzetargowego nabycia nieruchomości. Proszę pamiętać, że zgodnie z obecnie brzmiącym art. 37 ust.4 ww. ustawy również zawarcie samej umowy dzierżawy na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony następuje w drodze przetargu. Wojewoda albo odpowiednia rada lub sejmik mogą wyrazić zgodę na odstąpienie od obowiązku przetargowego trybu zawarcia tych umów. Wcześniejsze brzmienie tego artykułu pozwalało na sprzedaż dzierżawionej nieruchomości w trybie bezprzetargowym w przypadku umowy zawartej co najmniej na 10 lat, jeżeli nieruchomość została zabudowana na podstawie zezwolenia na budowę.

 

Jeszcze raz na koniec napiszę, że w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność jednostki samorządu terytorialnego, rada lub sejmik – odpowiednio w drodze zarządzenia lub uchwały – mogą zwolnić z obowiązku zbycia w drodze przetargu nieruchomości.

 

Warunki zbycia nieruchomości w drodze bezprzetargowej ustala się w rokowaniach przeprowadzonych z nabywcą. Przy zbyciu w trybie bezprzetargowym podstawę do zawarcia umowy notarialnej stanowi protokół rokowań. Przy sprzedaży nieruchomości w trybie bezprzetargowym cenę nieruchomości ustala się w wysokości nie niższej niż jej wartość (ta określana jest przez rzeczoznawcę majątkowego).

 

Można spróbować ustalić z urzędnikiem zajmującym się Pana sprawą kwestię możliwości nabycia w Pana sytuacji nieruchomości gminnej. Z doświadczenia wiem, że bezpośredni kontakt z urzędnikiem bywa w takich sytuacjach najlepszy, ponieważ może on Panu doradzić dalszy tryb postępowania najbardziej dla Pana korzystny.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 0 - 5 =

»Podobne materiały

Różnice między studium zagospodarowania przestrzennego a miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego

Gmina opracowała studium zagospodarowania przestrzennego i teraz przystąpiła do uchwalania planu. Jestem właścicielką gruntu rolnego, złożyłam wniosek do studium o zmianę przeznaczenia działek na budowlane. Mój wniosek nie został uwzględniony, a tereny mojej działki w studium mają oznaczenie rezerwo

 

Przepisanie mieszkania bez konieczności zwrotu bonifikaty

Siostra mojej mamy chce zapisać mi mieszkanie, które wykupiła dwa lata temu z bonifikatą 90%. Jak wygląda możliwość przepisania na mnie tego mieszkania bez konieczności zwrotu bonifikaty? Czy można w tym przypadku skorzystać z umowy dożywocia?

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »