Mamy 11 498 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Długość okresu przedawnienia czynu karalnego a przepisy przejściowe do Kodeksu karnego

Autor: Łukasz Poczyński • Opublikowane: 25.03.2010

W 1997 r. popełniłam przestępstwo. Zostały mi postawione zarzuty z art. 284 § 2 Kodeksu karnego („Kto przywłaszcza sobie powierzoną mu rzecz ruchomą, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5”) – chodziło o przywłaszczenie znacznej sumy pieniężnej. Chciałabym jednoznacznie wiedzieć, po ilu latach nastąpi przedawnienie: czy jest to okres 10 plus 5 lat, czy 10 plus 10? Pytałam o to dwóch prawników, pierwszy twierdził, że to będzie 10 plus 5 lat, drugi obstawał przy tym dłuższym okresie.

Dodać powinnam, że mieszkam za granicą i w 2007 r. prokuratura starała się o moją ekstradycję, ale z racji mojego obywatelstwa oraz przedawnienia sprawy według przepisów kraju, w którym mieszkam, wniosek został oddalony. W tej chwili otrzymałam wezwanie do prokuratury w Polsce w charakterze podejrzanej, czy mogę spodziewać się ponownego wniosku o ekstradycję?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Przedstawiony w pytaniu problem wiąże się z kwestią obowiązywania ustawy w czasie. W przypadku zmiany ustawy albo zastąpienia jej inną ustawą pojawia się wiele zagadnień dotyczących tego, jak traktować wydarzenia zaistniałe przed zmianą czy uchyleniem. Zagadnienia te często regulują tzw. przepisy przejściowe.

 

Kodeks karny (K.k.) z 1997 r. został wprowadzony przez ustawę wprowadzającą z tego samego roku. Także i ta ustawa zawiera przepisy przejściowe. Art. 15 tejże ustawy stanowi, iż do czynów popełnionych przed wejściem w życie Kodeksu karnego (1 września 1998 r.) stosuje się przepisy tego kodeksu o przedawnieniu i zatarciu skazania, chyba że termin przedawnienia już upłynął.

 

W związku z tym do czynu popełnionego w 1997 r., który się nie przedawnił, należy stosować przepisy Kodeksu karnego z 1997 r. Art. 284 § 2 K.k. przewiduje górną granicę pozbawienia wolności 5 lat. Oznacza to, że przedawnienie następuje po 10 latach.

 

Stosownie bowiem do art. 101 § 1 pkt 3 K.k. karalność przestępstwa ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynęło lat 10 – gdy czyn stanowi występek zagrożony karą pozbawienia wolności przekraczającą 3 lata.

 

Zgodnie natomiast z art. 102 K.k. jeżeli w okresie przewidzianym w art. 101 wszczęto postępowanie przeciwko osobie, karalność popełnionego przez nią przestępstwa określonego w § 1 pkt 1-3 ustaje z upływem 10 lat, a w pozostałych wypadkach – z upływem 5 lat od zakończenia tego okresu.

 

Jeśli więc wszczęto postępowanie przeciwko osobie – a zakładam, że tak się stało w przypadku opisanym w pytaniu – karalność przestępstwa ustaje z upływem 10 lat (w 2005 r. zmieniony został art. 102 K.k.) i dla przestępstw zagrożonych karą pozbawienia wolności do lat 5 wprowadzono termin 10, a nie jak dotychczas 5 lat – przy czym znów stosuje się zasadę, że dla przestępstw popełnionych przed 2005 r. stosuje się przepisy nowe, o ile przedawnienie już nie nastąpiło. Oznacza to, że przestępstwo z art. 284 § 2 popełnione w 1997 r., w sprawie którego wszczęto postępowanie przeciwko osobie, przedawni się w 2017 r.

 

Trudno zatem zgodzić się z interpretacją pierwszego prawnika, bowiem przepisy są dość jasne w tej kwestii.

 

Czyn popełniła Pani w 1997 r., a więc przed wejściem w życie obecnego Kodeksu karnego (co miało miejsce 1 września 1998 r.). Natomiast zgodnie z ustawą z dnia 6 czerwca 1997 r. Przepisy wprowadzające Kodeks karny – do czynów popełnionych przed wejściem w życie Kodeksu karnego stosuje się przepisy tego kodeksu o przedawnieniu i zatarciu skazania, chyba że termin przedawnienia już upłynął (art. 15).

 

Stosownie więc do art. 101 § 1 Kodeksu karnego karalność przestępstwa ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynęło lat:

 

  1. 30 – gdy czyn stanowi zbrodnię zabójstwa,
  2. 20 – gdy czyn stanowi inną zbrodnię,
    2a. 15 – gdy czyn stanowi występek zagrożony karą pozbawienia wolności powyżej 5 lat,
  3. 10 – gdy czyn stanowi występek zagrożony karą pozbawienia wolności przekraczającą 3 lata,
  4. 5 – gdy chodzi o pozostałe występki.

 

Artykuł 284 § 2 K.k. przewiduje górną granicę pozbawienia wolności 5 lat. Oznacza to, że przedawnienie następuje po 10 latach. Jednak ze względu na to, że w Pani przypadku prokurator wszczął przeciwko Pani postępowanie, będzie miał zastosowanie przepis art. 102 K.k.

 

Stosownie do tego przepisu, jeżeli w okresach przedawnienia karalności przewidzianych w art. 101 wszczęto postępowanie przeciwko osobie, karalność popełnionego przez nią przestępstwa określonego w § 1 pkt 1-3 ustaje z upływem 10 lat, a w pozostałych wypadkach – z upływem 5 lat od zakończenia tego okresu.

 

Może prawnik, udzielając Pani odpowiedzi zapomniał, że w maju 2005 r. zmieniony został art. 102 K.k. i dla przestępstw zagrożonych karą pozbawienia wolności do lat 5 (a więc dotyczy to m.in. czynu z art. 284 § 2) wprowadzono termin 10, a nie jak dotychczas 5 lat.

 

Udzielając odpowiedzi korzystałem też z uzasadnienia wyroku Sądu Najwyższego z dnia 26.06.2008 r. sygn. akt: V KK 112/08, gdzie Sąd ten poruszył m.in. interesujące nas kwestie.

 

Musi Pani również pamiętać o tym, że przedawnienie następuje z mocy prawa. Przedawnienie karalności powoduje zakaz wszczęcia postępowania i konieczność umorzenia postępowania już wszczętego w sprawie przestępstwa, które się przedawniło. Przedawnienie nie następuje na wniosek – jak już wspomniałem, następuje ono z mocy prawa.

 

Dlatego organy ścigania nie mogłyby prowadzić przeciwko Pani postępowania, jeśli doszłoby do jego przedawnienia.

 

Jeśli chodzi o kwestię ekstradycji, to zgodnie z art. 593 Kodeksu postępowania karnego, sądy i prokuratorzy zgłaszają za pośrednictwem Ministra Sprawiedliwości wnioski o wydanie przez państwo obce osoby, przeciwko której wszczęto postępowanie karne, o wydanie osoby w celu przeprowadzenia postępowania sądowego lub wykonania orzeczonej kary pozbawienia wolności, o przewóz osoby ściganej lub skazanej przez terytorium państwa obcego oraz o wydanie z terytorium państwa obcego dowodów rzeczowych lub przedmiotów uzyskanych przez sprawcę w wyniku przestępstwa.

 

W świetle art. 593 wniosek ekstradycyjny może dotyczyć wydania przez państwo obce osoby:

 

  1. przeciwko której wszczęto w Polsce postępowanie karne (przygotowawcze) lub
  2. co do której toczyć się ma postępowanie karne sądowe albo
  3. w odniesieniu do której ma być wykonana orzeczona już kara pozbawienia wolności.

 

W związku z powyższym nie jest wykluczone, że organy ścigania złożą taki wniosek w Pani sprawie.

 

Przepisy nie wyłączają możliwości ponowienia takiego wniosku w przypadku, gdy pierwszy wniosek nie został uwzględniony. Może to nastąpić na przykład w związku z pojawieniem się nowych dowodów w sprawie, co może lepiej uzasadnić wniosek o ekstradycję.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (1):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • X + dziewięć =

12.12.2019

Uważam, że nie ma Pan racji, ponieważ w 2015 roku skrócono okres przedawnienia z art. 102 k.k., zatem jeśli w tym czasie okres przedawnienia upłyną, to czyn uległ przedawnieniu, natomiast w 2016 roku ponownie przedłużono termin przedawnienia ponownie do lat 10, ale termin ten stosuje się do czynów , których termin przedawnia jeszcze nie upłynąła

ziuta

»Podobne materiały

Kara więzienia za granicą a polski rejestr karny

W 1990 r. zostałem skazany w Austrii na karę więzienia. Wyszedłem z niego (zostałem zwolniony wcześniej) w 1995 r. Czy moje dane widnieją w polskim rejestrze karnym? Czy mogę być poszukiwany w kraju i powinienem obawiać się powrotu do Polski?

 

Kto ma prawo wglądu do protokołu sekcji zwłok?

Tego lata moja siostra zginęła na Mazurach – według oficjalnej wersji utonęła. Okoliczności jej śmierci budzą we mnie wątpliwości. Spędziłam z nią ostatnie trzy tygodnie i pożegnałam w najlepszym zdrowiu. To była bardzo wysportowana kobieta, żeglowała od lat, dzień rozpoczynała od przepły

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »