Podatek od zbycia nieruchomości otrzymanej w spadku

Kiedy następuje nabycie spadku?

Stosownie do Kodeksu cywilnego:

• Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób.
• Spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy.
• Spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku.

Stąd wniosek, że nabycie mieszkania w spadku następuje z dniem śmierci spadkodawcy.

Zgodnie z art. 922 Kodeksu cywilnego „spadek to prawa i obowiązki zmarłego wynikające ze stosunków cywilnoprawnych, które z chwilą jego śmierci przechodzą na następców prawnych”.

Powyższe oznacza, że dniem nabycia przez Panią spadku (w tym mieszkania) jest data śmierci spadkodawcy (mamy).

Postanowienie sądu o nabyciu spadku potwierdza jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.

Wskażę, że nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych w drodze spadku podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. Jest to jednak zagadnienie odrębne od opodatkowania sprzedaży odziedziczonej nieruchomości (które nie jest podatkiem od spadku).

Podatek od zbycia nieruchomości

W przypadku zbywania nieruchomości, w naszym prawie obowiązuje zasada, że do zbycia oraz kwestii podatkowych z tym związanych stopuje się przepisy obowiązujące w dacie nabycia nieruchomości, a niej jej zbycia. W związku z tym w Pana przypadku zastosowanie będą miały przepisu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w wersji, jaka obowiązywała w roku 1996.

W myśl art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 51, poz. 307 z późn. zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegały wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych „źródłem przychodu było odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

• nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
• spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
• jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie”.

Tak samo jest i obecnie.

Według generalnej reguły „odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie rodzi obowiązek podatkowy w postaci zapłaty podatku dochodowego”. Tym samym jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości następuje po upływie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie, nie jest źródłem przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a tym samym przychód uzyskany z odpłatnego zbycia nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości w ogóle nie podlega opodatkowaniu.

Ocena prawna skutków podatkowych w przypadku sprzedaży nieruchomości jej części lub udziału w nieruchomości jest skonkretyzowana bowiem odrębnie dla nieruchomości nabytych do 31 grudnia 2006 r.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 217, poz. 1588 z późn. zm.) „do przychodu (dochodu) z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nabytych lub wybudowanych (oddanych do użytkowania) do dnia 31 grudnia 2006 r., stosuje się zasady określone w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym przed dniem 01 stycznia 2007 r.”

W przypadku sprzedaży nieruchomości decydujące znaczenie w kwestii opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych ma ustalenie zarówno daty, jak i formy nabycia nieruchomości.

Z opisu wynika, iż nabyła Pani w 1996 r. spadek, w skład którego wchodziło mieszkanie. W roku 2008 uzyskała Pani potwierdzenie prawa do spadku w drodze sądowego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku. Zbyła Pani to mieszkanie w 2011 r. Pyta Pani, jaki podatek od spadku jest należny.

Reasumując:

• datą nabycia mieszkania jest data śmierci spadkodawcy – w tym przypadku rok 1996,
• postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku jest tylko potwierdzeniem stanu faktycznego jaki zaistniał w dniu śmierci spadkodawcy,
• sprzedaż mieszkania nabytego w spadku w 1996 r. nie stanowi dla Pani źródła przychodu, z uwagi na to, że jego zbycie nastąpiło po okresie 5 lat od nabycia.