Pomoc finansowa – darowizna
Z opisu zapytania wynika, że chce Pani wspomóc swoich synów. Będzie to darowizna od osoby najbliższej, w związku z powyższym należy ją zaliczyć do tzw. pierwszej grupy podatkowej. Do grupy I zalicza się:
- małżonka (obecnego, nie byłych) oraz
- zstępnych (np. syn, córka, wnuki, prawnuki),
- wstępnych (np. matka, ojciec, dziadkowie),
- rodzeństwo,
- pasierba,
- ojczyma,
- macochę,
- teściów,
- zięcia.
W I grupie podatkowej, a w zasadzie grupie 0, nie mamy podatku do zapłaty. Po przekroczeniu jednak limitu 9637 zł w ciągu ostatnich 5 lat musimy taką sytuację zgłosić do urzędu skarbowego, wobec tego w tej sytuacji należy wskazać, że jeśli kwota tej darowizny przekracza 9637 lub kwota wszystkich otrzymanych przez 5 lat darowizn od Pani ją przekracza, to czynność ta powinna być przez synów- obdarowanych zgłoszona do Urzędu Skarbowego na formularzu SD-Z2. W przypadku braku takiego zgłoszenia traci się prawo do odliczenia tej kwoty i niestety musimy zapłacić podatek, składając deklarację SD3.
Zgłoszenie darowizny do US
Termin na zgłoszenie darowizny do urzędu skarbowego wynosi 6 miesięcy od dnia jej otrzymania. Termin takiego przedawnienia wynosi 5 lat i jest to regulowane wprost przez przepisy ordynacji podatkowej.
„Art. 68. [Przedawnienie prawa do wydania decyzji podatkowej]
§ 1. Zobowiązanie podatkowe, o którym mowa w art. 21 § 1 pkt 2, nie powstaje, jeżeli decyzja ustalająca to zobowiązanie została doręczona po upływie 3 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy.
§ 2. Jeżeli podatnik:
1) nie złożył deklaracji w terminie przewidzianym w przepisach prawa podatkowego,
2) w złożonej deklaracji nie ujawnił wszystkich danych niezbędnych do ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego,
zobowiązanie podatkowe, o którym mowa w § 1, nie powstaje, pod warunkiem że decyzja ustalająca wysokość tego zobowiązania została doręczona po upływie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy”.
Ale organy skarbowe zastrzegają sobie możliwość zmiany, że 5 lat przedawnienia liczymy od daty powołania się na nią bezpośrednio przez podatnika przed urzędem skarbowym.
Sięgając w orzecznictwo, gdzie również powoływano się na różne problemy związane z niemożnością zgłoszenia tego oświadczenia woli, należy wskazać, że sądy niestety nie znajdowały dotychczas żadnego usprawiedliwienia:
„Brzmienie powołanego przepisu art. 4a ww. ustawy nie pozostawia wątpliwości, że koniecznym warunkiem skorzystania ze zwolnienia w podatku od spadków i darowizn jest zachowanie terminu 6-miesięcznego na zgłoszenie nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych. Termin ten ma charakter materialnoprawny, w związku z tym nie może zostać przywrócony, a jego dotrzymanie jest bezwzględnym warunkiem zastosowania zwolnienia podatkowego (por. wyrok WSA w Łodzi z 14 marca 2012 r., I SA/Łd 60/12; wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 22 listopada 2007 r., I SA/Bd 675/07, ZNSA 2007, nr 4 (13), s. 108). Oczywistym jest również, że skorzystanie ze zwolnienia zależy od woli podatnika i to na nim ciąży obowiązek spełnienia przesłanek, które warunkują skorzystanie z tego zwolnienia. Nie można tego obowiązku przerzucać na organ podatkowy, w szczególności organ nie ma obowiązku informowania podatników o warunkach korzystania ze zwolnień podatkowych”. W kolejnym orzeczeniu: „Odnośnie przepisu art. 4a ust. 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn wskazuje się, że ma on przepis ma charakter wyjątkowy i z tego powodu nie może być wykładany w sposób rozszerzający”.
Masz problem prawny? Kliknij tutaj i zapytaj prawnika ›
Deklaracja SD-Z2 po wsparciu finansowym
Zatem, jak przekaże Pani darowiznę synom, najlepiej i najbezpieczniej przelewem bankowym, powinni oni w terminie 6 miesięcy złożyć deklarację SD-Z2 i dołączyć do niej potwierdzenie otrzymania przelewu. Co zrobią z tą darowizną – nie ma znaczenia. Nie ma znaczenia również, czy i kiedy ją wydadzą i na co – mogą to zrobić od razu lub powoli albo też za kilka lat. Każdą kolejną darowiznę też muszą zgłosić w terminie 6 miesięcy od jej otrzymania. Nie ma znaczenia, który syn również otrzyma większą kwotę. Można później również taki dom sprzedać, po 5 latach podatkowych bez żadnych konsekwencji – tutaj ogólnie należy pamiętać tylko o tym, aby Pani synowie zgłaszali otrzymywane darowizny w terminie lat 5, bez żadnych obaw.