Organy podatkowe
Zgodnie z art. 13 § 1 Ordynacji podatkowej1 organem podatkowym, stosownie do swojej właściwości, jest:
1) naczelnik urzędu skarbowego, naczelnik urzędu celnego, wójt, burmistrz (prezydent miasta), starosta albo marszałek województwa – jako organ pierwszej instancji;
2) dyrektor izby skarbowej, dyrektor izby celnej – jako:
a) organ odwoławczy odpowiednio od decyzji naczelnika urzędu skarbowego lub naczelnika urzędu celnego,
b) organ pierwszej instancji, na podstawie odrębnych przepisów,
c) organ odwoławczy od decyzji wydanej przez ten organ w pierwszej instancji;
3) samorządowe kolegium odwoławcze – jako organ odwoławczy od decyzji wójta, burmistrza (prezydenta miasta), starosty albo marszałka województwa.
Minister Finansów jako organ podatkowy
Organem podatkowym w pewnych sprawach może być również Minister Finansów. Zgodnie z art. 13 § 1 Ordynacji podatkowej, minister właściwy do spraw finansów publicznych jest organem podatkowym – jako:
1) organ pierwszej instancji w sprawach stwierdzenia nieważności decyzji, wznowienia postępowania, zmiany lub uchylenia decyzji lub stwierdzenia jej wygaśnięcia – z urzędu;
2) organ odwoławczy od decyzji wydanych w sprawach, o których mowa w pkt 1;
3) organ właściwy w sprawach porozumień dotyczących ustalenia cen transakcyjnych;
4) organ właściwy w sprawach interpretacji przepisów prawa podatkowego;
5) organ właściwy w sprawach informacji przekazywanych przez banki i spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe o założonych i zlikwidowanych rachunkach bankowych związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.
Nadanie uprawnień organów podatkowych w drodze rozporządzenia
Ponadto, zgodnie z art. 13a Ordynacji podatkowej, Rada Ministrów może, w drodze rozporządzenia, nadać uprawnienia organów podatkowych:
1) Szefowi Agencji Wywiadu,
2) Szefowi Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego,
3) Szefowi Centralnego Biura Antykorupcyjnego,
4) Szefowi Służby Wywiadu Wojskowego,
5) Szefowi Służby Kontrwywiadu Wojskowego
– jeżeli jest to uzasadnione ochroną informacji niejawnych i wymogami bezpieczeństwa państwa.
Z możliwości tej Rada Ministrów skorzystała, nadając uprawnienia organów podatkowych powyższym organom na mocy rozporządzenia z dnia 23 marca 2012 r. w sprawie nadania uprawnień organów podatkowych2. Uprawnienia organów podatkowych zostały nadane w odniesieniu do uzyskanych od powyższych podmiotów przychodów podatnika wykonującego czynności objęte ochroną informacji niejawnych lub związane z bezpieczeństwem państwa ze stosunku służbowego, stosunku pracy lub z działalności wykonywanej osobiście.
Należy zaznaczyć, że zgodnie z art. 3 pkt 3 Ordynacji podatkowej, przez podatki należy rozumieć również:
a) zaliczki na podatki,
b) raty podatków, jeżeli przepisy prawa podatkowego przewidują płatność podatku w ratach,
c) opłaty oraz niepodatkowe należności budżetowe.
O tym, który organ jest organem podatkowym właściwym w stosunku do danego zobowiązania podatkowego, rozstrzygają ustawy szczególne. Przykładowo, na mocy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych3 właściwym w odniesieniu do tego podatku organem podatkowym (pierwszej instancji) jest naczelnik urzędu skarbowego, natomiast organem podatkowym w odniesieniu do podatków i opłat lokalnych (np. podatku od nieruchomości, opłaty targowej), na mocy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych4 jest wójt (burmistrz, prezydent miasta).
__________________________
1 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.)
2 Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 23 marca 2012 r. w sprawie nadania uprawnień organów podatkowych (Dz. U. z 2012 r., poz. 363)
3 Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361, z późn. zm.)
4 Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 849, z późn. zm.)
