Beneficjent rzeczywisty i reprezentant spółki z o.o.

Odpowiedzialność za zobowiązania spółek

Zacznę od wskazania, że:

• w spółce z o.o. wspólnicy nie odpowiadają za jej zobowiązania,
• w spółce komandytowej zaś co najmniej jeden wspólnik odpowiada za jej zobowiązania, a pozostali nie.

To powoduje, że tworzy się spółkę z o.o., a potem spółkę komandytową z jej udziałem jako wspólnikiem podpowiadającym za zobowiązania spółki komandytowej (komplementariusz).

Reprezentowanie spółki

Spółka z o.o. ma zarząd i on posiada prawo do jej reprezentowania oraz prowadzenia spraw spółki. Spółkę komandytową reprezentuje wspólnik komplementariusz. On także prowadzi jej sprawy. Wspólnik komandytariusz może reprezentować spółkę jedynie jako pełnomocnik.

Taka konstrukcja prowadzi do tego, że w opisanym przypadku spółkę komandytowa reprezentuje zarząd spółki z o.o. Zasady reprezentacji wynikają z umowy spółki z o.o.

Skład spółek

Według wpisu do KRS – w spółce z o.o.:

„W PRZYPADKU ZARZĄDU JEDNOOSOBOWEGO OŚWIADCZENIA W IMIENIU SPÓŁKI SKŁADA CZŁONEK ZARZĄDU. W PRZYPADKU ZARZĄDU SKŁADAJĄCEGO SIĘ Z DWÓCH LUB WIĘKSZEJ LICZBY OSÓB DO SKŁADANIA OŚWIADCZEŃ W IMIENIU SPÓŁKI JEST WYMAGANE WSPÓŁDZIAŁANIE DWÓCH CZŁONKÓW ZARZĄDU ALBO JEDNEGO CZŁONKA ZARZĄDU ŁĄCZNIE Z PROKURENTEM”.

Zarząd jest dwuosobowy: Paweł A. oraz Michał B.

Oznacza to, ze decyzje powinny być podejmowane dwuosobowo lub przez jednego członka zarządu łącznie z prokurentem (o ile jest powołany).

Spółka z o.o. spółka komandytowa ma 3 wspólników: 1 – spółka z o.o. jako komplementariusz – to spółka z o.o. z nieopisanym wkładem. Ponadto dwie osoby fizyczne: Anna A. z sumą komandytową 5000 oraz Katarzyna B. z sumą komandytową 5000.

W spółce komandytowej nie ma udziałów jak w spółce z o.o. Jest tylko ogół praw i obowiązków. Pojęcie udział ma odniesienie do przychodów, kosztów i dochodów do opodatkowania. Ale nie wpływa to na zasady podejmowania decyzji. Spółka z o.o. ma 2 wspólników – Paweł A. oraz Michał B. Mają oni po 75 udziałów.

Zachodzi duże prawdopodobieństwo (sądząc po numerach PESEL), że wspólnicy w spółce z o.o. oraz wspólnicy komandytariusze w spółce komandytowej to: państwo A. (matka i syn); państwo B. (ojciec i córka).

Ponieważ spółkę komandytowa reprezentuje wspólnik komplementariusz, czyli spółka z o.o., oznacza to, że spółka komandytowa jest reprezentowana przez Pawła A. oraz Michała B. Spółka z o.o. nie prowadzi żadnych interesów ze spółką komandytową. Obie spółki nie otrzymują kontaktów handlowych. Powiązania osobowe są jedynymi powiązaniami.

Osoba prowadząca rachunki spółek

Pani jako prowadząca biuro rachunkowe (co sugeruje pytanie) jest instytucją zobowiązaną w rozumieniu ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu.

Jest Pani podmiotem prowadzącym działalność w zakresie usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych. Spółki są dla Pani klientami. Przetwarza Pani informacje – rozumie się przez to każdą operację wykonywaną na informacjach, w szczególności ich uzyskiwanie, gromadzenie, utrwalanie, przechowywanie, opracowywanie, zmienianie, udostępnianie i usuwanie, a zwłaszcza te operacje, które wykonuje się w systemach informatycznych.

Być może w ramach świadczonych usług przeprowadza Pani transakcje – wykonuje dyspozycje lub zlecenia wydane przez klienta lub osobę działającą w jego imieniu.

Transakcja zaś to czynność prawna lub faktyczna, na podstawie której dokonuje się przeniesienia własności lub posiadania wartości majątkowych, lub czynność prawną lub faktyczną dokonywaną w celu przeniesienia własności lub posiadania wartości majątkowych. Transakcja okazjonalna – to transakcja, która nie jest przeprowadzana w ramach stosunków gospodarczych. Transfer środków pieniężnych – to transfer środków pieniężnych w rozumieniu rozporządzenia 2015/847.

Ryzyko prania pieniędzy – beneficjent rzeczywisty

Jako instytucja obowiązana rozpoznaje Pani ryzyko prania pieniędzy oraz finansowania terroryzmu związane ze stosunkami gospodarczymi lub z transakcją okazjonalną oraz oceniaj poziom rozpoznanego ryzyka. Spółka z o.o. (kapitałowa) jest osobą prawną. Spółka te nie emituje papierów wartościowych w postaci akcji, które są dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym.

Spółka komandytowa (osobowa) nie jest osobą prawną. Spółka te nie emituje papierów wartościowych w postaci akcji które są dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym. Stosownie do ustawy z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu:

„Za beneficjenta rzeczywistego – uznaje się:

• osobę fizyczną lub osoby fizyczne sprawujące bezpośrednio lub pośrednio kontrolę nad klientem poprzez posiadane uprawnienia, które wynikają z okoliczności prawnych lub faktycznych, umożliwiające wywieranie decydującego wpływu na czynności lub działania podejmowane przez klienta, lub
• osobę fizyczną lub osoby fizyczne, w imieniu których są nawiązywane stosunki gospodarcze lub przeprowadzana jest transakcja okazjonalna, w tym:
• w przypadku klienta będącego osobą prawną inną niż spółka, której papiery wartościowe są dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym podlegającym wymogom ujawniania informacji wynikającym z przepisów prawa Unii Europejskiej lub odpowiadającym im przepisom prawa państwa trzeciego:
• osobę fizyczną będącą udziałowcem lub akcjonariuszem klienta, której przysługuje prawo własności więcej niż 25% ogólnej liczby udziałów lub akcji tej osoby prawnej,
• osobę fizyczną dysponującą więcej niż 25% ogólnej liczby głosów w organie stanowiącym klienta, także jako zastawnik albo użytkownik, lub na podstawie porozumień z innymi uprawnionymi do głosu,
• osobę fizyczną sprawującą kontrolę nad osobą prawną lub osobami prawnymi, którym łącznie przysługuje prawo własności więcej niż 25% ogólnej liczby udziałów lub akcji klienta, lub łącznie dysponującą więcej niż 25% ogólnej liczby głosów w organie klienta, także jako zastawnik albo użytkownik, lub na podstawie porozumień z innymi uprawnionymi do głosu,
• osobę fizyczną sprawującą kontrolę nad klientem poprzez posiadanie w stosunku do tej osoby prawnej uprawnień, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 37 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2019 r. poz. 351), lub
• osobę fizyczną zajmującą wyższe stanowisko kierownicze w przypadku udokumentowanego braku możliwości ustalenia lub wątpliwości co do tożsamości osób fizycznych określonych w tiret pierwszym, drugim, trzecim i czwartym oraz w przypadku niestwierdzenia podejrzeń prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu”

Spółka z o.o. – występują w niej 2 osoby fizyczne:

• będące jej wspólnikami oraz
• będące jednocześnie członkami jej zarządu. A jako, że nie ma prokurenta, wymagane ich współdziałanie. Wspólnicy posiadają po 50% udziałów w kapitale zakładowym, a tym samym po 50% głosów na zgromadzeniu wspólników (organie stanowiącym). Na ZW mają po 75 głosów.

Wspólnicy posiadają prawo własności więcej niż 25% ogólnej liczby udziałów w spółce z o.o. Wspólnicy decydują o wyborze i odwołaniu zarządu. Wspólnicy, osoby fizyczne, dysponują więcej niż 25% ogólnej liczby głosów w organie stanowiącym spółki z o.o.

Osoby te jako zarząd decydują o transakcjach gospodarczych, czynnościach faktycznych i prawnych dokonywanych przez spółkę. W zarządzie maja po jednym głosie.

W spółce z o.o. nie ma organu kontrolnego. Zatem to wspólnicy jako osoby fizyczne sprawują bezpośrednio kontrolę nad spółka, poprzez posiadane uprawnień kontrolnych, które wynikają z okoliczności prawnych (przepisów Kodeksu spółek handlowych). Wspólnicy jako członkowie zarządu faktycznie wywierają decydujący wpływ na czynności lub działania podejmowane przez spółkę.

W świetle powyższego w spółce z o.o. beneficjentami rzeczywistymi są: Paweł A. oraz Michał B. Obaj są reprezentantami spółki z o.o.

Skład i zasady w spółce komandytowej

Spółka komandytowa – występują w niej 2 osoby fizyczne będące jej wspólnikami – komandytariuszami. Są one uprawnione do brania udziału w podejmowaniu uchwał przez wspólników. W głosowaniu dysponują jednym głosem. Są to Anna B. oraz Katarzyna B.

W spółce komandytowej nie ma organu kontrolnego. Zatem to wspólnicy jako osoby fizyczne sprawują bezpośrednio kontrolę nad spółka, poprzez posiadane uprawnień kontrolnych, które wynikają z okoliczności prawnych (przepisów Kodeksu spółek handlowych). Ale uprawnienia kontrolne nie pozwalają na wywieranie decydującego wpływu na czynności lub działania podejmowane przez spółkę komandytową. Wspólnicy biorą udział w podejmowaniu uchwał przez wspólników. Mają przy tym po jednym głosie. Przy trzech wspólnikach daje to 33,33%.

Można zatem uznać, że wspólnicy, osoby fizyczne, dysponują więcej niż 25% ogólnej liczby głosów w organie stanowiącym spółki komandytowej. Ale warunek z tym związany odnosi się do osoby prawnej.

Wspólnicy nie wywierają decydującego wpływu na czynności lub działania podejmowane przez spółkę komandytową, bowiem nie mają prawa do jej reprezentowania oraz prowadzenia jej spraw.

Nadto występują 2 osoby fizyczne będące członkami zarządu wspólnika osoby prawnej – komplementariusza uprawnione do reprezentowania spółki oraz prowadzenia jej spraw – Paweł A. oraz Michał B. W zarządzie mają po jednym głosie. A jako, że nie ma prokurenta, wymagane jest ich współdziałanie.

Osoby te jako zarząd komplementariusza (Paweł A. oraz Michał B.) decydują o transakcjach gospodarczych, czynnościach faktycznych i prawnych dokonywanych przez spółkę komandytową. Przy podejmowaniu decyzji mają po jednym głosie.

Obaj posiadają uprawnienia, które wynikają z okoliczności prawnych lub faktycznych (bycie członkiem zarządu komplementariusza), umożliwiające wywieranie decydującego wpływu na czynności lub działania podejmowane przez spółkę komandytową. W świetle powyższego beneficjentami rzeczywistymi są: Paweł A. oraz Michał B. Obaj są reprezentantami spółki z o.o.

Jak wskazałem: spółka komandytowa nie jest osobą prawną; w spółce komandytowej nie ma udziałów lub akcji. Zatem nie jest możliwe stwierdzenie, że dana osoba jest udziałowcem lub akcjonariuszem klienta lub ma prawo własności więcej niż 25% ogólnej liczby udziałów lub akcji osoby prawnej.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych - Dz.U. 2000 nr 94 poz. 1037