Zmiana konta do alimentów dla pełnoletniego dziecka

Czy pełnoletnie dziecko może zmienić konto do alimentów?

Tak. Po osiągnięciu pełnoletności dziecko nie jest już reprezentowane przez rodzica jako przedstawiciela ustawowego. Jeżeli alimenty należą się dziecku, to ono jest wierzycielem świadczenia i może wskazać zobowiązanemu rodzicowi rachunek, na który mają trafiać kolejne wpłaty.

W praktyce oznacza to, że 20-letnia osoba studiująca może napisać do ojca, że od wskazanego miesiąca prosi o przekazywanie alimentów na własne konto. W piśmie warto podać imię i nazwisko uprawnionego, numer rachunku, wysokość alimentów, tytuł płatności oraz datę, od której ma nastąpić zmiana.

Nie jest to zmiana wysokości alimentów ani zmiana samego obowiązku alimentacyjnego. Dlatego w typowej sytuacji nie trzeba składać pozwu wyłącznie po to, aby zmienić numer rachunku bankowego. Dla bezpieczeństwa warto jednak zadbać o pisemny ślad, aby ojciec nie mógł twierdzić, że nie wiedział, komu i gdzie ma płacić.

Jak zawiadomić ojca o nowym rachunku?

Najlepiej zrobić to pisemnie: listem poleconym, e-mailem z potwierdzeniem odbioru albo wiadomością, której doręczenie da się później wykazać. W piśmie można wskazać, że dziecko jest już pełnoletnie i od danego miesiąca prosi o wpłaty bezpośrednio na swój rachunek.

Dobre zawiadomienie powinno zawierać:

• dane pełnoletniego dziecka jako uprawnionego do alimentów,
• dane zobowiązanego rodzica,
• numer wyroku, ugody albo sprawy, jeżeli jest znany,
• nowy numer rachunku bankowego,
• datę, od której alimenty mają być wpłacane na nowe konto,
• prośbę o wpisywanie w tytule przelewu miesiąca, którego dotyczy płatność.

Jeżeli ojciec nie kwestionuje obowiązku alimentacyjnego, zwykle wystarczy takie zawiadomienie. Dla porządku można też poprosić go o krótkie potwierdzenie, że będzie płacił na wskazane konto. Temat szerzej omawia również materiał o tym, kiedy dopuszczalne są wpłaty na konto dziecka.

Czy ojciec może nadal płacić na konto matki?

Jeżeli pełnoletnie dziecko wyraźnie upoważni matkę do odbioru alimentów, płatności na konto matki mogą być kontynuowane. Warto wtedy sporządzić krótkie upoważnienie, aby nie było wątpliwości, że matka działa za zgodą dziecka.

Inaczej wygląda sytuacja, gdy pełnoletnie dziecko wskazało własne konto i nie chce, aby alimenty trafiały dalej do matki. Po takim zawiadomieniu ojciec, który mimo wszystko przelewa pieniądze matce, ryzykuje spór o to, czy rzeczywiście spełnił świadczenie wobec osoby uprawnionej. Bezpieczniejsze dla zobowiązanego jest płacenie bezpośrednio dziecku albo uzyskanie od niego pisemnego potwierdzenia, że zgadza się na inny sposób płatności.

Co zrobić, gdy alimenty są egzekwowane przez komornika?

Jeżeli alimenty są przekazywane przez komornika, samo pismo do ojca może nie wystarczyć. W takiej sytuacji pełnoletnie dziecko powinno skontaktować się z komornikiem prowadzącym sprawę i złożyć pisemny wniosek o przekazywanie wyegzekwowanych kwot na własny rachunek.

We wniosku do komornika należy podać numer sprawy egzekucyjnej, dane uprawnionego, numer rachunku i dołączyć kopię dokumentu potwierdzającego tożsamość, jeżeli komornik tego wymaga. Jeżeli postępowanie było prowadzone wcześniej z udziałem matki jako przedstawicielki ustawowej małoletniego dziecka, po osiągnięciu pełnoletności dziecko powinno występować samodzielnie albo przez pełnomocnika.

Czy trzeba zmieniać wyrok alimentacyjny?

Co do zasady nie trzeba zmieniać wyroku tylko dlatego, że zmienił się rachunek bankowy. Wyrok alimentacyjny określa obowiązek zapłaty alimentów, ich wysokość i terminy, natomiast numer konta jest najczęściej elementem technicznym wykonywania płatności.

Inaczej może być, gdy między stronami istnieje spór, ojciec odmawia płatności bezpośrednio dziecku, w treści orzeczenia bardzo wyraźnie wskazano sposób zapłaty do rąk matki, albo jednocześnie trzeba rozstrzygnąć większy problem: podwyższenie, obniżenie, uchylenie alimentów albo zaległości. Wtedy należy rozważyć odpowiednie pismo do sądu albo postępowanie egzekucyjne, zależnie od tego, czego konkretnie dotyczy problem.

Alimenty po ukończeniu 18 lat

Pełnoletność nie powoduje automatycznego wygaśnięcia alimentów. Zgodnie z art. 133 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego rodzice są zobowiązani do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie. Student studiów dziennych, który realnie się uczy i nie może jeszcze samodzielnie pokrywać swoich kosztów utrzymania, często nadal może żądać alimentów. Przy małoletnim dziecku odrębnym zagadnieniem może być kontrola wydawania alimentów przez drugiego rodzica.

Trzeba jednak pamiętać, że po osiągnięciu pełnoletności sytuacja jest oceniana bardziej indywidualnie. Rodzic może bronić się przed dalszym obowiązkiem, jeżeli alimenty są połączone z nadmiernym uszczerbkiem dla niego albo dziecko nie dokłada starań, aby uzyskać możliwość samodzielnego utrzymania się. Znaczenie mają m.in. wiek, tok nauki, wyniki, zdrowie, możliwość pracy, koszty utrzymania i możliwości majątkowe rodzica.

Czy warto od razu żądać podwyższenia alimentów?

Zmiana konta nie musi oznaczać zmiany kwoty alimentów. Jeżeli jednak alimenty były ustalone wiele lat wcześniej, gdy dziecko było małoletnie, warto sprawdzić, czy ich wysokość nadal odpowiada aktualnym usprawiedliwionym potrzebom dziecka oraz możliwościom zarobkowym i majątkowym rodzica. Wynika to z art. 135 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego.

Jeżeli potrzeby wzrosły, na przykład z powodu studiów, wynajmu pokoju, dojazdów, leczenia, materiałów edukacyjnych albo ogólnego wzrostu kosztów utrzymania, można rozważyć pozew o podwyższenie alimentów. Podstawą zmiany wcześniejszego orzeczenia lub ugody jest art. 138 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, czyli zmiana stosunków. Pomocne może być praktyczne omówienie, jak przygotować uzasadnienie podwyższenia.

FAQ

Czy wystarczy wysłać ojcu numer konta SMS-em?

Może wystarczyć, jeżeli ojciec nie kwestionuje zmiany i zacznie płacić na nowe konto. Bezpieczniej jednak wysłać pismo lub e-mail w sposób pozwalający wykazać doręczenie i treść zawiadomienia.

Czy matka może dalej odbierać alimenty po pełnoletności dziecka?

Tak, ale najlepiej, aby pełnoletnie dziecko wyraźnie ją do tego upoważniło. Bez takiego upoważnienia dalsze płacenie matce może wywołać spór, zwłaszcza gdy dziecko wskazało własny rachunek.

Czy po 18 urodzinach alimenty automatycznie należą się dziecku, a nie matce?

Alimenty są świadczeniem należnym dziecku. Gdy dziecko jest małoletnie, odbiera je zwykle rodzic jako przedstawiciel ustawowy. Po pełnoletności dziecko działa samodzielnie, chyba że ustanowi pełnomocnika albo upoważni inną osobę do odbioru pieniędzy.

Czy ojciec może przestać płacić alimenty, bo dziecko skończyło 18 lat?

Nie. Pełnoletność sama w sobie nie kończy obowiązku alimentacyjnego. Jeżeli ojciec uważa, że dziecko może utrzymać się samodzielnie albo nie dokłada starań w nauce lub pracy, powinien dochodzić zmiany albo uchylenia alimentów w odpowiednim trybie.

Czy zmiana konta oznacza podwyższenie alimentów?

Nie. Zmiana rachunku dotyczy sposobu płatności, a nie wysokości świadczenia. Podwyższenia alimentów trzeba żądać osobno, wykazując wzrost usprawiedliwionych potrzeb dziecka albo zmianę możliwości zobowiązanego rodzica.

Co zrobić, jeśli ojciec mimo zawiadomienia nadal płaci matce?

Najpierw warto wysłać ponowne pisemne wezwanie i zażądać płatności bezpośrednio na konto dziecka. Jeżeli dziecko nie otrzymuje pieniędzy, trzeba ocenić, czy powstała zaległość alimentacyjna i czy możliwa jest egzekucja albo inne działanie prawne.

Źródła

• Kodeks rodzinny i opiekuńczy – w szczególności art. 133, art. 135 i art. 138.
• Kodeks postępowania cywilnego – w szczególności art. 333 § 1 pkt 1 dotyczący rygoru natychmiastowej wykonalności wyroków zasądzających alimenty.