Wymeldowanie brata z mieszkania, w którym od lat nie mieszka

Kiedy można wymeldować brata z mieszkania?

Jeżeli Pani brat od kilku lat nie mieszka w lokalu, zabrał swoje rzeczy, nie nocuje tam, nie prowadzi tam życia rodzinnego ani osobistego i nie traktuje tego adresu jako centrum spraw życiowych, można złożyć wniosek o jego wymeldowanie z pobytu stałego. Podstawą jest art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności, zgodnie z którym organ gminy wydaje z urzędu albo na wniosek właściciela decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się.

Obowiązek samodzielnego wymeldowania wynika z art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności. Przepis ten dotyczy obywatela polskiego, który opuszcza miejsce pobytu stałego albo czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu. Jeżeli osoba tego nie zrobi, sprawa może zostać rozstrzygnięta decyzją administracyjną.

Właściciel mieszkania jest uprawniony do złożenia wniosku, ponieważ art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności odsyła do właściciela lub innego podmiotu dysponującego tytułem prawnym do lokalu, o których mowa w art. 28 ust. 2 tej ustawy. W praktyce do wniosku warto dołączyć dokument potwierdzający tytuł prawny, np. wydruk z księgi wieczystej, akt notarialny, decyzję przydziałową albo umowę najmu, jeżeli wnioskodawcą jest inny uprawniony podmiot.

Co trzeba udowodnić w sprawie o wymeldowanie?

W postępowaniu o wymeldowanie najważniejsze jest wykazanie, że opuszczenie lokalu było rzeczywiste i trwałe. Sam fakt, że ktoś jest zameldowany, nie wystarcza do przyjęcia, że nadal mieszka w lokalu. Z drugiej strony sam konflikt z właścicielem albo rzadkie wizyty w mieszkaniu nie zawsze przesądzają o spełnieniu przesłanek z art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności.

Organ gminy będzie badał przede wszystkim, czy osoba faktycznie mieszka pod innym adresem, czy ma w lokalu rzeczy osobiste, czy odbiera korespondencję, czy ponosi koszty utrzymania mieszkania, czy posiada klucze oraz czy deklaruje zamiar powrotu. Jeżeli brat wyprowadził się definitywnie, a adres meldunkowy jest wyłącznie formalnym wpisem, są podstawy do wydania decyzji o wymeldowaniu.

Pomocne dowody to w szczególności:

• oświadczenia właściciela i domowników, że brat nie mieszka w lokalu,
• zeznania sąsiadów lub innych świadków,
• informacje o innym miejscu zamieszkania, pracy albo pobytu,
• korespondencja kierowana na inny adres, jeżeli jest dostępna zgodnie z prawem,
• potwierdzenia, że osoba nie płaci za lokal i nie korzysta z mediów,
• protokół oględzin lokalu sporządzony przez organ, jeżeli organ uzna to za potrzebne.

Czasowa nieobecność a trwałe opuszczenie mieszkania

Nie każda dłuższa nieobecność uzasadnia wymeldowanie. Przesłanka z art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności dotyczy opuszczenia miejsca pobytu, a więc sytuacji, w której dana osoba faktycznie przestała tam mieszkać. Jeżeli nieobecność wynika z leczenia, pracy sezonowej, nauki, delegacji, odbywania kary albo pobytu za granicą, ale osoba nadal utrzymuje realny związek z lokalem i zamierza wrócić, sprawa wymaga dokładniejszej oceny.

Znaczenie ma konkretny stan faktyczny. Jeżeli ktoś od lat mieszka w innym miejscu, urządził tam swoje życie, nie ma rzeczy w dawnym lokalu i nie korzysta z mieszkania, organ może uznać, że doszło do opuszczenia miejsca pobytu. Jeżeli jednak osoba wyjechała tylko czasowo i nadal traktuje lokal jako swoje miejsce zamieszkania, samo złożenie wniosku może nie wystarczyć.

Jak złożyć wniosek o wymeldowanie?

Wniosek składa się do organu gminy właściwego ze względu na położenie lokalu. Wynika to z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności, który wskazuje organ gminy jako właściwy w sprawach meldunkowych. W praktyce będzie to wójt, burmistrz albo prezydent miasta.

We wniosku należy podać dane osoby, której dotyczy sprawa, adres lokalu, opis okoliczności opuszczenia mieszkania oraz dowody. Warto wskazać, od kiedy brat nie mieszka w lokalu, gdzie prawdopodobnie przebywa, czy ma klucze, czy pozostawił rzeczy oraz czy kontaktuje się z właścicielem w sprawach mieszkania.

Jeżeli brat przebywa za granicą, sama nieobecność nie przesądza jeszcze sprawy. Trzeba wykazać, czy wyjazd ma charakter stały i czy dana osoba rzeczywiście nie zamierza wracać do lokalu jako miejsca pobytu.

Jak przebiega postępowanie przed organem gminy?

Po złożeniu wniosku organ wszczyna postępowanie administracyjne na podstawie art. 61 § 1 i § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego. Stroną postępowania jest zarówno wnioskodawca, jak i osoba, której wymeldowanie dotyczy, ponieważ decyzja dotyczy jej danych meldunkowych.

Organ powinien zapewnić stronom czynny udział w postępowaniu, co wynika z art. 10 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego. Może przesłuchać świadków, odebrać wyjaśnienia, zażądać dodatkowych dokumentów, przeprowadzić oględziny lokalu albo zwrócić się o informacje do innych instytucji, jeżeli jest to potrzebne do ustalenia, czy przesłanki z art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności zostały spełnione.

Termin załatwienia sprawy wynika z art. 35 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego. Sprawa wymagająca postępowania wyjaśniającego powinna być załatwiona w ciągu miesiąca, a sprawa szczególnie skomplikowana w ciągu dwóch miesięcy. Jeżeli organ nie może dotrzymać terminu, art. 36 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego nakazuje zawiadomić strony o przyczynach zwłoki i wskazać nowy termin.

Czy wymeldowanie oznacza eksmisję albo utratę praw do lokalu?

Nie. Wymeldowanie dotyczy ewidencji ludności, a nie prawa do lokalu. Meldunek jest związany z obowiązkiem meldunkowym określonym w art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności oraz z definicją pobytu stałego z art. 25 ust. 1 tej ustawy. Nie tworzy samodzielnego prawa własności, prawa najmu ani prawa do korzystania z mieszkania.

Jeżeli osoba ma odrębny tytuł prawny do lokalu, np. jest współwłaścicielem, najemcą albo przysługuje jej inne skuteczne prawo cywilne, wymeldowanie nie usuwa tego prawa. Prawo własności wynika z art. 140 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny, a najem z art. 659 § 1 Kodeksu cywilnego. Spory o wydanie lokalu, opróżnienie mieszkania albo eksmisję rozstrzyga się w odrębnym trybie, co do zasady przed sądem cywilnym.

Decyzja i odwołanie

Sprawa o wymeldowanie kończy się decyzją administracyjną. Jeżeli organ uzna, że brat opuścił lokal i nie dopełnił obowiązku wymeldowania, wyda decyzję o wymeldowaniu na podstawie art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności. Jeżeli dowody nie potwierdzą trwałego opuszczenia lokalu, organ może odmówić wymeldowania.

Od decyzji przysługuje odwołanie do organu wyższego stopnia, najczęściej wojewody, za pośrednictwem organu, który wydał decyzję. Termin wynosi 14 dni od doręczenia decyzji, co wynika z art. 127 § 1 oraz art. 129 § 1 i § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego.

FAQ

Źródła

• Art. 24 ust. 1, art. 25 ust. 1, art. 28 ust. 1 i ust. 2, art. 33 ust. 1 oraz art. 35 ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności.
• Art. 10 § 1, art. 35 § 3, art. 36 § 1, art. 61 § 1 i § 4, art. 127 § 1 oraz art. 129 § 1 i § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego.
• Art. 140 oraz art. 659 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny.
• Część IV załącznika do ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej.