Co zrobić, gdy dyrektor chce zmniejszyć etat mimo wolnych godzin?

Cel porozumienia zmniejszającego etat

Analizując przedstawione przez Panią zagadnienie, wskazuję, że jeżeli podpisze Pani takowe porozumienie, to dyrektor może nie dać, i zapewne tak planuje, Pani całego etatu, bo jaką funkcję ma spełniać to porozumienie? Proszę porozmawiać z dyrektorem, w jakim celu chce podpisać to porozumienie. Jeżeli informacja o odejściu koleżanki jest jawna, to proszę skierować do dyrektora pytanie, czy nie może Pani od września przejąć jej godzin.

Proszę podesłać treść porozumienia do mnie i nie podpisywać go bez skonsultowania z prawnikiem. Jeżeli Pani domówi podpisania, dyrektor nie ma prawa Panią zwolnić, chyba że zrobi to w formie porozumienia zmieniającego.

Proszę pamiętać, że zgodnie z art. 20 ustawy Karta Nauczyciela dyrektor szkoły w razie częściowej likwidacji szkoły albo w razie zmian organizacyjnych powodujących zmniejszenie liczby oddziałów w szkole lub zmian planu nauczania uniemożliwiających dalsze zatrudnianie nauczycieli w pełnym wymiarze zajęć rozwiązuje z nauczycielem stosunek pracy lub, na wniosek nauczyciela, przenosi go w stan nieczynny.

Rozwiązanie stosunku pracy z przyczyn określonych wyżej następuje z końcem roku szkolnego po uprzednim trzymiesięcznym wypowiedzeniu.

Zmiany warunków pracy, gdy minął już czas na zastosowanie art. 20 KN, w tym na przykład wymiaru etatu, nauczyciela zatrudnionego na czas nieokreślony można także dokonać:

• w drodze porozumienia stron, 
• w drodze wypowiedzenia zmieniającego (art. 42 Kodeksu pracy).Masz problem prawny? Kliknij tutaj i zapytaj prawnika ›
  

Porozumienie zmieniające

Pierwszy sposób – porozumienie zmieniające – może być zastosowane do umów na czas określony, nieokreślony, w niepełnym wymiarze czasu pracy i na zastępstwo. Porozumienie stron jest dopuszczalne w każdej sytuacji i jest całkowicie dobrowolne dla obu stron. Jeżeli dyrektor chce zmienić warunki pracy i płacy lub jeden z tych warunków, zamiast stosować uciążliwą formułę wypowiedzenia zmieniającego (wypowiedzenie warunków pracy i płacy), może zaproponować nauczycielowi zatrudnionemu na podstawie umowy o pracę porozumienie zmieniające.

Porozumienie zmieniające polega na zgodnym oświadczeniu woli pracodawcy i pracownika dotyczącym zmiany treści umowy o pracę, czyli jej warunków, którymi m.in. są: czas pracy, stanowisko, wynagrodzenie i terminy jej trwania (czas określony i nieokreślony). Konsekwentnie więc strony mogą także zgodnie dokonywać jej zmiany w każdym czasie. Jeżeli bowiem pracownik i pracodawca mogą rozwiązać umowę o pracę za porozumieniem stron, czyli zmieniają jej treść definitywnie, tym bardziej mają prawo do przeobrażenia jej treści.

Porozumienie zawarte między pracownikiem a pracodawcą nie podlega żadnym ograniczeniom poza tymi, które w przypadku nauczycieli narzuca Karta Nauczyciela. To znaczy, że w przypadku porozumienia zmieniającego nie można zaproponować nauczycielowi większego wymiaru zajęć za niższe wynagrodzenie lub sprzeniewierzyć się przepisowi art. 42 KN mówiącemu o czasie pracy, itd. Pamiętajmy, że porozumienie zmieniające nie wymaga zachowania form i terminów dotyczących wypowiedzenia umowy o pracę bądź wypowiedzenia warunków pracy i płacy.

Odmowa przyjęcia warunków dyrekcji

Odmowa przyjęcia nowych warunków pracy i płacy w ramach tak zwanego wypowiedzenia zmieniającego powoduje rozwiązanie umowy o pracę z upływem okresu wypowiedzenia.

Oświadczenie o odmowie przyjęcia zaproponowanych warunków nauczyciel powinien złożyć przed upływem połowy okresu wypowiedzenia. W piśmie wypowiadającym powinno się znaleźć odpowiednie pouczenie w tej kwestii. W przypadku braku stosownego pouczenia nauczyciel może złożyć oświadczenie o odmowie przyjęcia zaproponowanych warunków aż do końca okresu wypowiedzenia.

Ponadto pamiętać należy, że dokonując wypowiedzenia zmieniającego dyrektor ma obowiązek uzasadnić swoją decyzję o ograniczeniu nauczycielowi etatu. Uzasadnienie to podlegać będzie ocenie sądu.

Należy także pamiętać, że nauczyciele zatrudnieni na czas nieokreślony nie są tak chronieni przed zmianą warunków pracy i płacy, w tym przed ograniczeniem etatu na podstawie wypowiedzenia zmieniającego, jak nauczyciele zatrudnieni na podstawie mianowania.