Rejestracja auta z kierownicą po prawej stronie po brexicie

Status pojazdu z Wielkiej Brytanii po brexicie

Od 1 stycznia 2021 r. Wielka Brytania, z wyjątkiem szczególnych rozwiązań dotyczących Irlandii Północnej w określonych obszarach obrotu towarowego, nie jest państwem członkowskim Unii Europejskiej. W praktyce rejestracyjnej w Polsce samochód sprowadzony z Wielkiej Brytanii jest co do zasady traktowany jak pojazd przywieziony z państwa trzeciego. Oznacza to konieczność wykazania legalnego importu, przedstawienia właściwych dokumentów własności i rejestracyjnych oraz spełnienia polskich wymagań dopuszczenia do ruchu.

Podstawą rejestracji pojazdu jest art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym, który określa dokumenty wymagane przy pierwszej rejestracji pojazdu w Polsce, w tym m.in. dowód własności, dokument potwierdzający rejestrację pojazdu, zaświadczenie o pozytywnym wyniku badania technicznego – jeżeli jest wymagane – oraz dokumenty dotyczące importu i należności publicznoprawnych.

Jeżeli pojazd został sprowadzony jako mienie przesiedleńcze, skutki podatkowe i celne zależą od konkretnego stanu faktycznego i zastosowanej procedury. Samo zwolnienie celne albo akcyzowe nie oznacza jeszcze, że pojazd spełnia warunki techniczne do rejestracji.

Czy auto z kierownicą po prawej stronie można zarejestrować w Polsce?

Nie można dziś przyjąć prostego założenia, że każdy samochód z kierownicą po prawej stronie musi zostać „przekładany”. Kluczowe znaczenie mają aktualne przepisy techniczne i wyjątki przewidziane dla określonych pojazdów.

Zgodnie z § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, pojazd samochodowy wyposaża się w układ kierowniczy zapewniający łatwe, pewne i bezpieczne kierowanie pojazdem. Natomiast § 9 tego rozporządzenia oraz przepisy szczegółowe dotyczące wyposażenia i widoczności trzeba czytać łącznie z wyjątkami odnoszącymi się do pojazdów z kierownicą po prawej stronie oraz do badań technicznych.

W praktyce najważniejsze jest to, czy pojazd może zostać uznany za spełniający warunki techniczne mimo prawostronnego położenia stanowiska kierowcy, po dokonaniu wymaganych dostosowań, np. świateł, lusterek czy prędkościomierza. Sam fakt, że kierownica znajduje się po prawej stronie, nie zawsze wystarcza dziś do odmowy, ale przy aucie spoza UE organ zwykle dokładniej bada podstawę dopuszczenia do ruchu oraz kompletność dokumentacji.

Jeżeli Twoja sprawa dotyczy także dokumentów z Wielkiej Brytanii, zobacz również: UK PJ oraz UK kategorie.

Jakie znaczenie ma pochodzenie auta z państwa trzeciego?

W opisanej sytuacji istotne jest nie tylko to, że pojazd przyjechał z Wielkiej Brytanii, ale również to, że wcześniej został sprowadzony tam z państwa azjatyckiego. W takim układzie urząd może badać, czy pojazd posiada odpowiednie dokumenty identyfikacyjne, czy był dopuszczony do ruchu w państwie poprzedniej rejestracji i czy jego konstrukcja odpowiada wymaganiom stosowanym w Polsce.

Organ rejestrujący działa na podstawie art. 73 ust. 1 oraz art. 74 ust. 2 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, a sama rejestracja następuje po weryfikacji dokumentów i spełnienia przesłanek ustawowych. Jeżeli pojazd nie odpowiada warunkom technicznym albo dokumentacja jest niewystarczająca, starosta może odmówić rejestracji w drodze decyzji administracyjnej.

Znaczenie mogą mieć także dane homologacyjne, zakres przeróbek oraz to, czy pojazd był wcześniej dopuszczony do ruchu na zasadach uznawanych w Polsce. W tego rodzaju sprawach dużo zależy od konkretnego stanu faktycznego: marki, rocznika, rodzaju pojazdu, miejsca pierwszej rejestracji i rodzaju dokumentów przedstawionych w wydziale komunikacji.

Badanie techniczne i tymczasowy dowód – co naprawdę oznaczają?

Pozytywne badanie techniczne nie wiąże automatycznie organu rejestrującego. Diagnosta ocenia pojazd na potrzeby badania technicznego, natomiast organ administracji dodatkowo sprawdza komplet dokumentów i ustawowe przesłanki rejestracji. Wynika to z rozdzielenia kompetencji między stację kontroli pojazdów a starostę wykonującego zadania rejestracyjne na podstawie ustawy – Prawo o ruchu drogowym.

Podobnie tymczasowy dowód rejestracyjny nie daje gwarancji uzyskania stałego dowodu. Czasowa rejestracja następuje na zasadach określonych w art. 74 ustawy – Prawo o ruchu drogowym i ma charakter przejściowy. Jeżeli w toku dalszej weryfikacji okaże się, że pojazd nie spełnia wymagań albo są braki formalne, organ może odmówić rejestracji stałej.

W praktyce oznacza to, że nawet po odbiorze tablic czasowych, ubezpieczeniu OC i przeprowadzeniu badania technicznego sprawa może zakończyć się decyzją odmowną.

Kiedy urząd może odmówić rejestracji?

Odmowa rejestracji powinna nastąpić w formie decyzji administracyjnej, jeżeli nie zostały spełnione warunki z art. 72 ust. 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym albo pojazd nie spełnia wymagań technicznych niezbędnych do dopuszczenia do ruchu. W takiej decyzji organ powinien wskazać konkretną podstawę prawną i uzasadnienie faktyczne.

Jeżeli dostałeś tylko ustną informację, że „bez przekładki nie będzie stałego dowodu”, warto domagać się formalnego rozstrzygnięcia na piśmie. Dopiero od decyzji można skutecznie wnieść odwołanie na podstawie art. 127 § 1 i art. 129 § 1–2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego. Termin na odwołanie wynosi 14 dni od doręczenia decyzji.

W odwołaniu warto podnieść zwłaszcza:

• brak precyzyjnego wskazania przepisu technicznego, którego pojazd rzekomo nie spełnia,
• pominięcie wyjątków lub szczególnych zasad dla pojazdów z kierownicą po prawej stronie,
• niewyjaśnienie, czy problem dotyczy konstrukcji pojazdu, jego wyposażenia czy braków dokumentacyjnych,
• sprzeczność między ustaleniami organu a treścią zaświadczenia z badania technicznego – o ile taka sprzeczność rzeczywiście występuje.

Jeżeli sprawa dotyczy także formalności po sprowadzeniu pojazdu, zobacz również materiały: rejestracja z zagranicy oraz auto z zagranicy.

Co zrobić, jeśli nie chcesz przekładać kierownicy?

Jeżeli po analizie kosztów i ryzyk rezygnujesz z dalszej rejestracji w Polsce, możesz wystąpić do organu z pismem o wycofanie wniosku albo o umorzenie postępowania, jeżeli stało się ono bezprzedmiotowe. Podstawą jest art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, zgodnie z którym gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części.

W tym samym piśmie warto zażądać:

• zwrotu oryginałów zatrzymanych dokumentów pojazdu,
• wskazania, czy konieczne jest zdanie tablic i pozwolenia czasowego,
• potwierdzenia zakończenia postępowania, aby możliwy był wywóz auta albo jego sprzedaż za granicę.

Jeżeli dokumenty zostały zatrzymane w aktach, urząd powinien rozstrzygnąć sprawę formalnie, a nie pozostawiać właściciela bez możliwości dalszego dysponowania pojazdem.

Bezczynność urzędu – jakie masz środki prawne?

Jeżeli urząd nie wydaje decyzji, nie zwraca dokumentów albo nie odpowiada na wniosek o umorzenie postępowania, możesz wnieść ponaglenie na podstawie art. 37 § 1 pkt 1 albo 2 Kodeksu postępowania administracyjnego – odpowiednio w razie bezczynności albo przewlekłego prowadzenia postępowania.

Po wyczerpaniu tego środka możliwa jest skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego na bezczynność lub przewlekłość, na podstawie art. 3 § 2 pkt 8, art. 52 § 1 i art. 53 § 2b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

W praktyce najpierw warto złożyć krótkie, rzeczowe pismo z żądaniem rozpoznania sprawy w określonym zakresie. Często dopiero po formalnym ponagleniu organ wydaje decyzję albo dokonuje zwrotu dokumentów.

Jakie dokumenty warto zabezpieczyć przed sporem z urzędem?

W sprawie takiego pojazdu dobrze jest zgromadzić i zachować kopie wszystkich dokumentów, w szczególności:

• zagranicznego dowodu rejestracyjnego,
• umowy kupna lub faktury,
• dokumentów celnych i podatkowych,
• zaświadczenia z badania technicznego,
• czasowego pozwolenia i decyzji lub pism z wydziału komunikacji,
• korespondencji dotyczącej żądania przekładki lub odmowy rejestracji.

Jeżeli urząd odmawia rejestracji z przyczyn technicznych, bardzo pomocne bywa także uzyskanie pisemnej informacji ze stacji kontroli pojazdów albo opinii rzeczoznawcy samochodowego co do zakresu wymaganych dostosowań. Nie zawsze jest to konieczne, ale w sporze administracyjnym może ułatwić wykazanie, czy problem rzeczywiście ma charakter techniczny, czy tylko formalny.

FAQ

Czy po brexicie auto z Wielkiej Brytanii zawsze jest traktowane jak pojazd spoza UE?

Tak, co do zasady tak wygląda praktyka rejestracyjna w Polsce. Ma to znaczenie dla dokumentów importowych i procedury rejestracji, ale nie oznacza automatycznie, że pojazd nie może zostać zarejestrowany.

Czy urząd może odmówić tylko dlatego, że kierownica jest po prawej stronie?

Nie powinno to opierać się na samym ogólnym stwierdzeniu. Organ powinien wskazać konkretną podstawę prawną i wykazać, jakie wymagania techniczne albo formalne nie zostały spełnione.

Czy pozytywne badanie techniczne załatwia sprawę?

Nie. Badanie techniczne jest ważnym dokumentem, ale nie zastępuje oceny prowadzonej przez organ rejestrujący na podstawie art. 72 ustawy – Prawo o ruchu drogowym.

Czy tymczasowy dowód rejestracyjny oznacza, że dostanę stały?

Nie. Czasowa rejestracja ma charakter przejściowy i nie przesądza o wyniku końcowym postępowania.

Co mogę zrobić, jeśli nie chcę dalej prowadzić sprawy o rejestrację?

Możesz złożyć wniosek o umorzenie postępowania na podstawie art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego i zażądać zwrotu dokumentów pojazdu.

Co zrobić, jeśli urząd nie odpowiada?

Najpierw złóż ponaglenie na podstawie art. 37 Kodeksu postępowania administracyjnego. Jeśli to nie pomoże, możliwa jest skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego.

Źródła

1. Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym – ISAP.

2. Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego – ISAP.

3. Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – ISAP.

4. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia – ISAP.