
Czy można umieścić osobę ubezwłasnowolnioną w ZOL bez decyzji sądu?• Data publikacji: 01-08-2025 • Autor: Radca prawny Katarzyna Talkowska-Szewczyk |
|
Moja mama od 3 miesiącu jest w prywatnym domu pomocy społecznej. Została ubezwłasnowolniona z powodu głębokiej demencji. W zeszłym tygodniu otrzymałam informację z sądu rodzinnego o wszczęciu postępowania o ustanowienie dla niej opiekuna prawnego. Ja albo tato mamy wysłać do sądu swoją zgodę na pełnienie funkcji opiekuna prawnego. Problem polega na tym, że mamie gwałtownie pogorszył się stan zdrowia. Ośrodek poinformował mnie, że niestety nie dają rady już w opiece i mama nadaje się do umieszczenia ZOL-u. Czy lekarz może bez decyzji sądu wydać skierowanie do ZOL? Nie wiem, co mam robić, a muszę działać szybko. Sprawa w sądzie może się jeszcze przedłużyć, a umieszczenie w DPS też jest przez sąd. Jakie mam możliwości prawne? |
|
Brak opiekuna prawnego – co to oznacza w praktyce?Aktualnie są Państwo w zawieszeniu. Zostało wydane postanowienie sądu okręgowego o ubezwłasnowolnieniu mamy, które to postanowienie jest prawomocne. I w związku z tym sprawa została przekazana do sądu rodzinnego sądu rejonowego celem ustalenia, kto będzie opiekunem mamy. Zatem tak naprawdę w tym momencie nie ma osoby uprawnionej (chyba że sąd ustanowił doradcę tymczasowego na etapie postępowania o ubezwłasnowolnienie), aby podjąć decyzje co do skierowania mamy do innej placówki. Czy prywatny ośrodek może wypisać mamę i skierować ją do ZOL?Zalecam, aby przejrzała Pani umowę, którą zapewne zawarli Państwo z tym ośrodkiem. W umowie powinny być wskazane sytuacje, w których możliwe jest jej rozwiązanie. Natomiast ta przyczyna, którą Pani wskazała – że „nie dają rady już w opiece” – zapewne nie jest ujęta jako przyczyna rozwiązania umowy.
Bez zgody sądu prywatna placówka, która się podjęła opieki nad mamą, nie może umieścić jej w zakładzie opiekuńczo-leczniczym (ZOL). Jeżeli chcieliby to zrobić, musieliby wystąpić z wnioskiem do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, aby w ich imieniu wystąpili o umieszczenie mamy w zakładzie opiekuńczo-leczniczym. W mojej ocenie prywatna placówka nie jest legitymowana do wystąpienia do sądu z takim wnioskiem. Co możesz zrobić już teraz – najważniejsze krokiProszę być spokojną i przejrzeć zapisy umowy, która została przez Państwa podpisana. Wówczas warto jest kwestionować działania podejmowane przez placówkę, o ile nie mieszczą się w regulacjach umownych. Proszę również przedłożyć do tej prywatnej placówki odpis prawomocnego postanowienia o ubezwłasnowolnieniu mamy, tak aby wiedzieli, że tutaj bez zgody sądu nic się nie da zrobić.
PrzykładyPani Anna i niewidzialna bariera formalna Pani Anna dowiedziała się, że jej tata z demencją został ubezwłasnowolniony. Ośrodek opiekuńczy, w którym przebywał, poinformował, że nie może zapewnić mu dalszej opieki. Pani Anna chciała przewieźć tatę do ZOL-u, ale szpital odmówił przyjęcia, tłumacząc, że nie ma osoby uprawnionej do podpisania dokumentów. Zgłoszenie do sądu już złożyła, ale zanim została opiekunem prawnym, minęły 3 tygodnie, podczas których ojciec był pozostawiony bez odpowiedniej opieki, bo nikt nie miał prawa działać w jego imieniu.
Pan Marek podpisał umowę z prywatnym DPS-em dla swojej żony. Gdy jej stan zdrowia się pogorszył, ośrodek oświadczył, że nie ma warunków, aby zapewnić jej dalszą opiekę i że powinien szukać miejsca w ZOL-u. Nie był jeszcze ustanowiony opiekun prawny, a DPS zagroził rozwiązaniem umowy. Dopiero po przejrzeniu dokumentów pan Marek zauważył, że nie było tam zapisanej takiej podstawy do wypowiedzenia. Dzięki temu złożył oficjalne zastrzeżenia, co powstrzymało pochopne działania placówki.
Pani Teresa i walka z czasem Pani Teresa opiekowała się bratem z zaawansowaną chorobą neurologiczną, który został niedawno ubezwłasnowolniony. Gdy jego stan gwałtownie się pogorszył, prywatny ośrodek opieki odmówił dalszego pobytu, wskazując na konieczność natychmiastowego umieszczenia w ZOL-u. Niestety, mimo że pani Teresa była jedyną rodziną, nie mogła nic zrobić – nie miała jeszcze statusu opiekuna prawnego. Ostatecznie musiała czekać na decyzję sądu, a w tym czasie brat pozostawał w placówce, która nie była przygotowana na jego leczenie. PodsumowanieBrak ustanowionego opiekuna prawnego po ubezwłasnowolnieniu bliskiej osoby może sparaliżować możliwość podejmowania decyzji, nawet w sytuacjach nagłych. Warto znać swoje prawa, sprawdzić zapisy umowy z placówką i działać szybko, by zapewnić choremu ciągłość opieki oraz uniknąć pochopnych decyzji ze strony ośrodka. Oferta porad prawnychOferujemy profesjonalne porady prawne online oraz sporządzanie pism w sprawach dotyczących opieki nad osobami ubezwłasnowolnionymi, DPS-ów i ZOL-i. Aby skorzystać z naszych usług, opisz swój problem w formularzu pod artykułem. Źródła:1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę, wypełniając formularz poniżej ▼▼▼. Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online O autorze: Radca prawny Katarzyna Talkowska-Szewczyk Członek Okręgowej Izby Radców Prawnych we Wrocławiu. Absolwentka Wydziału Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu Wrocławskiego oraz studiów podyplomowych – Prawo medyczne i bioetyka na Uniwersytecie Jagiellońskim na Wydziale Prawa i Administracji w Krakowie. Radca prawny z wieloletnim doświadczeniem zawodowym zdobywanym w kancelariach prawnych będących liderami w branżach medycznych, odszkodowawczych oraz windykacyjnych. Aktywność zawodową łączy z działalnością pro bono na rzecz organizacji pozarządowych. Posiada umiejętności lingwistyczne poparte certyfikatami. Od 1 października 2019 roku rozpoczęła studia doktoranckie na Uniwersytecie Wrocławskim w Zakładzie Postępowania Cywilnego. Przedmiotem naukowych zainteresowań i badań jest prawo medyczne. Nieustannie podnosi swoje kompetencje zawodowe uczestnicząc w konferencjach, seminariach i szkoleniach. Specjalizacja: prawo medyczne, prawo cywilne (prawo pracy, prawo rodzinne), prawo oświatowe oraz ochrona danych osobowych. https://www.linkedin.com/in/paulina-olejniczak-suchodolska-84b981171/ |
|
Zapytaj prawnika
Najnowsze pytania w dziale