Dziedziczenie przez żonę i pełnoletnie dzieci
Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób. Możemy mówić o dziedziczeniu testamentowym bądź ustawowym. Jeśli nie został sporządzony testament, będzie Pani dziedziczyć ustawowo.
Spadkobierca – w omawianym przypadku żona dziedzicząca po mężu – nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku, tj. z chwilą śmierci spadkodawcy (art. 924 i art. 925 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny, Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ze zm.). W pierwszej kolejności do spadku powołani są ustawowo: dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek. Dziedziczą oni w częściach równych. Jednakże część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż jedna czwarta całości spadku.
Zatem jeżeli nie został sporządzony testament, spadek nabywa nie tylko Pani (jako żona), lecz również dzieci spadkodawcy.
Masz problem prawny? Kliknij tutaj i zapytaj prawnika ›
Czy żona i dzieci są zwolnione z płacenia podatku od spadków i darowizn?
Co do zasady, nabycie w drodze dziedziczenia podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn, jednakże od 1 stycznia 2007 roku, zgodnie z art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn, zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez m.in. małżonka i zstępnych, jeżeli zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku. W tym przypadku właściwy jest druk SD-Z2.
Złożenie takiego zgłoszenia w wyżej wskazanym terminie powoduje całkowite zwolnienie nabycia w drodze spadku z opodatkowania bez względu na wartość spadku (oczywiście o ile wartość spadku przekroczy w Pani przypadku 9637 zł).
Potrzebujesz pomocy prawnika? Kliknij tutaj i opisz swój problem ›
Przykłady
Po śmierci pana Jana jego żona Anna wraz z dwójką małoletnich dzieci odziedziczyła mieszkanie w Krakowie. Ponieważ nie było testamentu, dziedziczenie odbyło się ustawowo – każdy z nich otrzymał udział w spadku. Anna, po przeprowadzeniu sprawy spadkowej w sądzie, wypełniła formularz SD-Z2 i złożyła go w urzędzie skarbowym. Dzięki temu cała rodzina została zwolniona z podatku, mimo że mieszkanie miało dużą wartość rynkową.
W innej sprawie pani Katarzyna, której mąż zmarł nagle, odziedziczyła wspólnie z pełnoletnią córką samochód i oszczędności na rachunku bankowym. Wartość spadku przekroczyła ustawowe 9637 zł, więc konieczne było zgłoszenie dziedziczenia. Katarzyna i córka udały się do notariusza, który sporządził akt poświadczenia dziedziczenia. Zgłoszenie SD-Z2 trafiło do urzędu w terminie, dzięki czemu uniknęły podatku, a cała procedura przebiegła sprawnie.
Zdarza się też, że brak wiedzy skutkuje dodatkowymi kosztami. Pan Marek, który stracił żonę, nie był świadomy obowiązku zgłoszenia spadku w urzędzie skarbowym. Sprawa dotyczyła domu rodzinnego, który odziedziczył razem z dziećmi. Dopiero po upływie terminu dowiedział się, że powinien był złożyć druk SD-Z2. W konsekwencji utracił prawo do zwolnienia i urząd skarbowy naliczył mu podatek od spadku. To przykład pokazujący, jak ważne jest dopełnienie formalności w odpowiednim czasie.
Podsumowanie
Dziedziczenie po najbliższych zawsze wiąże się z emocjami, ale warto pamiętać także o kwestiach prawnych i podatkowych. Małżonek i dzieci spadkodawcy mogą skorzystać z pełnego zwolnienia z podatku od spadków, o ile w terminie sześciu miesięcy zgłoszą nabycie spadku do urzędu skarbowego na formularzu SD-Z2. Dzięki temu nawet w przypadku dużej wartości majątku rodzina nie ponosi dodatkowych kosztów, a cała procedura sprowadza się do dopełnienia prostych formalności.
Oferta porad prawnych
Jeśli znajdują się Państwo w podobnej sytuacji i potrzebują szybkiej, rzetelnej pomocy, oferujemy porady prawne online bez wychodzenia z domu. Wystarczy opisać swoją sprawę, a otrzymają Państwo profesjonalną odpowiedź prawnika wraz z praktycznymi wskazówkami i gotowymi rozwiązaniami. Nasze porady są dostosowane do indywidualnych potrzeb i pozwalają sprawnie przejść przez formalności związane z dziedziczeniem i podatkami.
Źródła:
1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
2. Ustawa z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn - Dz.U. 1983 nr 45 poz. 207