Czy zarobki z YouTube mogą wpływać na konto innej osoby?

Czy można pobierać zarobki z YouTube na konto innej osoby?

Co do zasady tak, ale tylko wówczas, gdy taki układ odpowiada rzeczywistości prawnej i faktycznej. Sam fakt, że środki technicznie wpływają na rachunek bankowy innej osoby, nie przesądza jeszcze, kto jest podatnikiem i komu rzeczywiście przysługuje wynagrodzenie.

Najważniejsze są tu trzy pytania:

1. kto jest stroną umowy z platformą lub operatorem płatności,
2. kto faktycznie prowadzi działalność zarobkową,
3. kto ma prawa do filmów i innych materiałów publikowanych na kanale.

Jeżeli kanał, monetyzacja i rozliczenia są formalnie prowadzone przez Pana partnerkę, a Pan tylko udostępnia jej swoje utwory na podstawie odpowiedniej umowy, taki model może być dopuszczalny. Jeżeli jednak partnerka występuje wyłącznie „na papierze”, a faktycznie przychód należy do Pana, powstaje ryzyko podatkowe i dowodowe.

Przy rozliczaniu zarobków online warto też zobaczyć materiał o opodatkowaniu dochodów z internetu, bo sposób rozliczenia zależy od tego, kto naprawdę osiąga przychód.

Kto jest podatnikiem: właściciel kanału, twórca czy posiadacz konta?

W podatkach nie decyduje sama nazwa konta ani numer rachunku bankowego. Znaczenie ma to, kto uzyskuje przychód w sensie prawnym i ekonomicznym. Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych przychodami są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika pieniądze i wartości pieniężne. Jeżeli jednak pieniądze formalnie otrzymuje jedna osoba, ale działa ona wyłącznie jako pośrednik dla innej, urząd może badać rzeczywisty charakter rozliczenia.

Dlatego bezpieczniejszy jest model, w którym:

• partnerka rzeczywiście prowadzi własną działalność zarobkową opartą na kanale,
• ma podstawę do korzystania z Pana filmów,
• rozlicza własne przychody i własne koszty,
• ewentualne wypłaty dla Pana wynikają z umowy, a nie z nieformalnego przekazywania pieniędzy.

Prawa autorskie do filmów muszą być uregulowane

Jeżeli to Pan nagrywa filmy, co do zasady jest Pan ich twórcą. Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych prawo autorskie przysługuje twórcy, o ile ustawa nie stanowi inaczej. Samo wrzucanie materiałów na kanał partnerki nie powoduje automatycznego przejścia praw autorskich.

W praktyce trzeba rozstrzygnąć, czy partnerka ma:

• licencję do korzystania z utworów, czy
• przeniesienie autorskich praw majątkowych.

To bardzo ważna różnica. Zgodnie z art. 41 ust. 2 i art. 53 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych umowa o przeniesienie autorskich praw majątkowych oraz umowa wyłączna licencyjna wymagają zachowania formy pisemnej pod rygorem nieważności. Dla zwykłej licencji niewyłącznej przepisy nie wymagają formy pisemnej, ale z powodów dowodowych i tak warto zawrzeć ją na piśmie.

Jeżeli partnerka ma zarabiać na Pana filmach, umowa powinna określać co najmniej:

• jakie konkretnie materiały obejmuje,
• na jakich polach eksploatacji wolno z nich korzystać, zgodnie z art. 50 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych,
• czy licencja jest odpłatna czy nieodpłatna,
• jak długo trwa,
• czy wolno monetyzować materiały w YouTube i AdSense,
• czy i jak partnerka ma rozliczać się z Panem.

Działalność nierejestrowana – kiedy jest możliwa?

Jeżeli partnerka miałaby samodzielnie prowadzić ten kanał i zarabiać na nim jako osoba fizyczna, trzeba sprawdzić, czy może robić to w ramach działalności nierejestrowanej.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców nie stanowi działalności gospodarczej działalność wykonywana przez osobę fizyczną, jeżeli:

• przychód należny z tej działalności nie przekracza w żadnym miesiącu 75% kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz
• osoba ta w okresie ostatnich 60 miesięcy nie wykonywała działalności gospodarczej.

Do limitu liczy się przychód należny, a nie dochód, czyli znaczenie ma kwota należna za dany miesiąc, nawet gdy nie została jeszcze faktycznie wypłacona. Wynika to wprost z art. 5 ust. 1 Prawa przedsiębiorców.

Jeżeli limit zostanie przekroczony, zgodnie z art. 5 ust. 3 Prawa przedsiębiorców działalność staje się działalnością gospodarczą począwszy od dnia, w którym nastąpiło przekroczenie. To oznacza, że nie wystarczy „zarejestrować firmy później, kiedy będzie czas”. Skutek powstaje z mocy prawa już w dniu przekroczenia limitu.

Aktualny limit działalności nierejestrowanej

Limit jest zmienny, bo zależy od minimalnego wynagrodzenia. Dlatego zawsze trzeba sprawdzić stawkę obowiązującą w miesiącu, w którym powstał przychód. Poniższa tabela pokazuje zasadę:

W praktyce przy YouTube i AdSense pojawia się dodatkowy problem: trzeba prawidłowo ustalić moment powstania przychodu i jego wysokość. To zależy od modelu rozliczeń platformy, regulaminu oraz konkretnego stanu faktycznego.

ZUS i działalność nierejestrowana

Sama działalność nierejestrowana nie jest odrębnym tytułem do ubezpieczeń społecznych. Katalog tytułów do obowiązkowych ubezpieczeń zawiera art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Działalność nierejestrowana nie została tam wskazana jako samodzielny tytuł.

Nie oznacza to jednak, że zawsze nie ma żadnych składek. Jeżeli współpraca przybierze w rzeczywistości postać umowy zlecenia albo umowy o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy o zleceniu, mogą wejść w grę zasady z art. 6 ust. 1 pkt 4 oraz art. 13 pkt 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Wtedy ocena zależy od treści umowy i realnego sposobu wykonywania współpracy.

To jeden z powodów, dla których nie warto opierać całego modelu wyłącznie na ustnych ustaleniach między partnerami.

Zobacz również:

przekazanie środków innej osobie – podobne ryzyka pojawiają się także wtedy, gdy pieniądze mają trafić na cudze konto.

Czy partnerka może potem oddawać Panu część pieniędzy?

Tak, ale musi istnieć ku temu podstawa prawna. W praktyce wchodzą w grę najczęściej trzy warianty:

1. wynagrodzenie za licencję lub przeniesienie praw – wtedy partnerka płaci Panu na podstawie umowy autorskiej,
2. wynagrodzenie za usługi – jeśli wykonuje Pan na jej rzecz określone działania, np. tworzenie materiałów, montaż, scenariusze,
3. darowizna – gdy partnerka po prostu przekazuje Panu pieniądze bez ekwiwalentu.

Każdy z tych wariantów ma inne skutki podatkowe. Nie można bezpiecznie zakładać, że skoro partnerzy pozostają w związku, przekazywanie pieniędzy zawsze będzie neutralne podatkowo. Dla podatku od spadków i darowizn znaczenie ma stopień pokrewieństwa określony w ustawie z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn. Partner lub partnerka nie korzystają z rozwiązań przewidzianych dla najbliższej rodziny na takich samych zasadach jak małżonek, zstępni czy wstępni.

Jeżeli więc środki byłyby przekazywane Panu bez umowy i bez ekwiwalentu, trzeba każdorazowo badać, czy nie powstaje obowiązek w podatku od spadków i darowizn.

Czy taki model może zostać uznany za pozorny?

Tak, zwłaszcza gdy partnerka ma być tylko „technicznym odbiorcą” pieniędzy, a w rzeczywistości:

• to Pan prowadzi kanał,
• to Pan decyduje o publikacji i monetyzacji,
• to Pan zatrzymuje ekonomiczną korzyść,
• partnerka nie ma realnej roli poza użyczeniem danych i rachunku.

W takim układzie urząd skarbowy może badać rzeczywistą treść czynności, a nie tylko ich nazwę. Dodatkowo użyczenie cudzego rachunku do odbioru środków bywa problematyczne z punktu widzenia weryfikacji pochodzenia pieniędzy przez bank i operatora płatności. Należy też bezwzględnie przestrzegać regulaminów YouTube i Google AdSense, bo naruszenie warunków platformy może skutkować blokadą wypłat lub zamknięciem konta niezależnie od oceny prawa polskiego.

Jak to zrobić bezpieczniej w praktyce?

Jeżeli z przyczyn technicznych lub formalnych nie może Pan chwilowo przejść weryfikacji, bezpieczniejszy model powinien obejmować:

1. ustalenie, kto rzeczywiście prowadzi kanał i kto jest stroną rozliczeń z platformą,
2. pisemną umowę autorską regulującą korzystanie z filmów,
3. jasne zasady wypłat między stronami,
4. weryfikację, czy partnerka działa jeszcze w limicie działalności nierejestrowanej,
5. sprawdzenie skutków podatkowych w Polsce oraz ewentualnie skutków transgranicznych, jeśli pozostaje Pan amerykańskim rezydentem podatkowym albo ma podwójną rezydencję.

W Pana przypadku szczególnie ważna może być też kwestia rezydencji podatkowej. Sam fakt mieszkania w Polsce nie zawsze oznacza automatycznie nieograniczony obowiązek podatkowy w Polsce. Ocena zależy od art. 3 ust. 1a i 2a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz od właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania. To wymaga analizy konkretnego stanu faktycznego.

FAQ

Czy samo podanie konta bankowego dziewczyny do wypłaty z YouTube jest legalne?

Technicznie może być możliwe, ale prawnie i podatkowo nie zawsze będzie bezpieczne. Trzeba ustalić, kto naprawdę osiąga przychód i czy rozwiązanie jest zgodne z regulaminem platformy.

Czy moja partnerka może płacić podatek od pieniędzy zarobionych na moich filmach?

Tak, ale tylko wtedy, gdy to ona rzeczywiście uzyskuje przychód we własnym imieniu i ma podstawę do legalnego korzystania z Pana materiałów, np. licencję lub przeniesienie praw.

Czy potrzebna jest umowa pisemna?

Tak, zdecydowanie warto ją zawrzeć. Jeżeli miałoby dojść do przeniesienia autorskich praw majątkowych albo licencji wyłącznej, forma pisemna jest wymagana odpowiednio przez art. 53 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych.

Czy działalność nierejestrowana wystarczy do rozliczania kanału YouTube?

Czasem tak, ale tylko do momentu, gdy miesięczny przychód należny nie przekracza 75% minimalnego wynagrodzenia i są spełnione pozostałe warunki z art. 5 ust. 1 Prawa przedsiębiorców.

Czy przekazywanie mi później tych pieniędzy będzie obojętne podatkowo?

Niekoniecznie. To może być wynagrodzenie z umowy, rozliczenie licencji albo darowizna. Każdy z tych wariantów trzeba ocenić oddzielnie.

Wnioski praktyczne

Nie rekomendowałbym opierania takiego rozwiązania wyłącznie na tym, że partnerka „odbierze pieniądze i zapłaci podatek”. To zbyt duże uproszczenie. Bezpieczny model wymaga zgodności z regulaminem platformy, prawidłowego uregulowania praw autorskich oraz poprawnego rozliczenia podatkowego i ewentualnie składkowego.

Jeżeli celem jest tylko techniczne obejście problemu z weryfikacją, ryzyko jest istotne. Jeżeli natomiast partnerka ma rzeczywiście prowadzić własny projekt oparty na Pana twórczości, można to uporządkować umownie i rozliczeniowo.

Źródła

1. Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.

2. Ustawa z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców.

3. Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.

4. Ustawa z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych.

5. Ustawa z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn.

Uwaga: przy cudzoziemcach, twórcach działających transgranicznie oraz przy rozliczeniach z Google lub YouTube znaczenie może mieć także umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania i regulamin platformy. W takich sprawach wiele zależy od konkretnego stanu faktycznego.