Mamy 10 970 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Zrzeczenie się darowizny przez żonę a rozdzielność majątkowa

Autor: Kamilla Stefaniuk-Borówka • Opublikowane: 08.06.2010

Po ślubie ja i żona otrzymaliśmy od moich rodziców w formie darowizny mieszkanie. Obecnie rozwodzimy się, a żona zrzekła się darowizny na moją rzecz. Czy mieszkanie będzie brane przez sąd pod uwagę podczas orzekania o rozdzielności majątkowej?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Zasadą w prawie polskim jest, że z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje wspólność ustawowa małżeńska. Wspólność ta obejmuje przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub jednego z nich (majątek wspólny), z wyjątkiem tych, które podlegają zaliczeniu do majątków osobistych małżonków – art. 31 § 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59; w skrócie K.r.io.). Obok majątku wspólnego małżonków każdemu z nich przysługuje majątek osobisty, do którego wchodzą przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową małżeńską.

 

Dla zaliczenia określonego prawa majątkowego do majątku wspólnego małżonków decydująca jest chwila nabycia tego prawa.

 

„Z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków”.

 

„Do majątku wspólnego należą w szczególności:

 

  1. pobrane wynagrodzenie za pracę i dochody z innej działalności zarobkowej każdego z małżonków,
  2. dochody z majątku wspólnego, jak również z majątku osobistego każdego z małżonków,
  3. środki zgromadzone na rachunku otwartym lub z pracowniczego funduszu emerytalnego każdego z małżonków.

 

Do majątku osobistego każdego z małżonków należą:

 

  1. przedmioty majątkowe nabyte przed powstaniem wspólności ustawowej,
  2. przedmioty majątkowe nabyte przez dziedziczenie, zapis lub darowiznę, chyba że spadkodawca lub darczyńca inaczej postanowił,
  3. prawa majątkowe wynikające ze wspólności łącznej podlegającej odrębnym przepisom,
  4. przedmioty majątkowe służące wyłącznie do zaspokajania osobistych potrzeb jednego z małżonków,
  5. prawa niezbywalne, które mogą przysługiwać tylko jednej osobie,
  6. przedmioty uzyskane z tytułu odszkodowania za uszkodzenie ciała lub wywołanie rozstroju zdrowia albo z tytułu zadośćuczynienia za doznaną krzywdę; nie dotyczy to jednak renty należnej poszkodowanemu małżonkowi z powodu całkowitej lub częściowej utraty zdolności do pracy zarobkowej albo z powodu zwiększenia się jego potrzeb lub zmniejszenia widoków powodzenia na przyszłość,
  7. wierzytelności z tytułu wynagrodzenia za pracę lub z tytułu innej działalności zarobkowej jednego z małżonków,
  8. przedmioty majątkowe uzyskane z tytułu nagrody za osobiste osiągnięcia jednego z małżonków,
  9. prawa autorskie i prawa pokrewne, prawa własności przemysłowej oraz inne prawa twórcy,
  10. przedmioty majątkowe nabyte w zamian za składniki majątku osobistego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

 

Przedmioty zwykłego urządzenia domowego, służące do użytku obojga małżonków, są objęte wspólnością ustawową także wówczas, gdy zostały nabyte przez dziedziczenie, zapis lub darowiznę, chyba że spadkodawca lub darczyńca inaczej postanowił”.

 

Jeżeli więc chodzi o składniki majątku, których dorobiliście się Państwo w czasie trwania małżeństwa, to wchodzą one w skład majątku wspólnego, i to te elementy majątku wspólnego będą podlegały podziałowi, jeżeli zdecydujecie się Państwo dokonać podziału majątku.

 

Jeżeli chodzi o mieszkanie, które otrzymał Pan z żoną w trakcie trwania małżeństwa na podstawie umowy darowizny, i – jak Pan twierdzi – żona zrzekła się prawa do swojej części mieszkania przed notariuszem, to wnioskuję, że pomiędzy Państwem została już zniesiona wspólność majątkowa, ponieważ zgodnie z art. 35 K.r.io. „w czasie trwania wspólności ustawowej żaden z małżonków nie może żądać podziału majątku wspólnego. Nie może również rozporządzać ani zobowiązywać się do rozporządzania udziałem, który w razie ustania wspólności przypadnie mu w majątku wspólnym lub w poszczególnych przedmiotach należących do tego majątku”.

 

Skoro żona przeniosła na Pana własność nieruchomości, która była przedmiotem darowizny, nie musi się Pan obawiać, że teraz żona będzie rościć wobec niej prawa.

 

Odrębną kwestią jest jednak podział majątku, ponieważ skutki zniesienia wspólności są następujące:

 

  • z chwilą ustania wspólności ulega ona przekształceniu ze wspólności bezudziałowej we wspólność udziałową i przestaje być wyodrębnionym majątkiem; istnieją tylko dwie masy majątkowe, tj. majątki każdego z małżonków, na które składają się ich majątki osobiste i ułamkowe udziały w przedmiotach należących wcześniej do majątku wspólnego:
  • domniemywa się, że udziały małżonków w majątku wspólnym są równe (art. 43 § 1 K.r.io.); jednakże z ważnych powodów można żądać ustalenia udziałów nierównych, to jest żądać, aby sąd ustalił udziały w majątku wspólnym uwzględniając stopień, w którym każdy z małżonków przyczynił się do powstania majątku wspólnego (art. 43 § 2 K.r.io.).

 

Od chwili zawarcia rozdzielności majątkowej między Państwem do chwili podziału majątku można mówić tylko o równych udziałach w rzeczach lub prawach. Każde z Państwa będzie miało prawo do współposiadania rzeczy wchodzących w skład uprzedniego majątku wspólnego. Dopiero podział majątku (na drodze umowy czy sądownie) spowoduje, że dany przedmiot czy prawo wejdzie do majątku osobistego.

 

Roszczenie o podział majątku wspólnego małżonków nie podlega przedawnieniu. Oznacza to, że z żądaniem podziału można wystąpić w każdym czasie, nawet kilka lub kilkanaście lat po ustaniu wspólności majątkowej między małżonkami.

 

Podział majątku wspólnego może nastąpić:

 

  • w drodze umowy między małżonkami: jeżeli małżonkowie nie pozostają w sporze co do sposobu podziału majątku wspólnego, to podział może nastąpić w drodze zawarcia umowy działowej; umowa działowa może obejmować cały majątek wspólny małżonków lub tylko jego część,
  • na podstawie orzeczenia sądu: w postępowaniu o podział majątku wspólnego sąd ustala skład i wartość majątku, rozstrzyga ewentualne spory o przynależność określonego przedmiotu do majątku wspólnego lub do majątku osobistego małżonka, orzeka o żądaniu ustalenia nierównych udziałów w majątku wspólnym (jeżeli wcześniej nie doszło do takiego ustalenia w postępowaniu o rozwód lub separację); sąd rozstrzyga również o zwrocie wydatków, nakładów i innych świadczeń poczynionych z majątków osobistych na majątek wspólny lub odwrotnie.

 

Jeśli nie będziecie Państwo zgodni co do tego, jak fizycznie podzielić majątek, wówczas każde z Państwa może złożyć wniosek do sądu o podział majątku wspólnego. We wniosku tym należy powołać – i udokumentować – podstawę ustania wspólności oraz wskazać majątek, który ma być przedmiotem podziału. W wypadku gdy w skład majątku wspólnego wchodzi nieruchomość, należy przedstawić dowody stwierdzające, że stanowi ona dorobek małżonków. Dowodami tymi są najczęściej wypisy z ksiąg wieczystych oraz odpisy orzeczeń sądowych lub innych organów.

 

Małżonkowie mogą też dokonać rozliczeń przewidzianych w art. 45 K.r.io., w myśl którego „każdy z małżonków powinien zwrócić wydatki i nakłady poczynione z majątku wspólnego na jego majątek osobisty z wyjątkiem wydatków i nakładów koniecznych na przedmioty majątkowe przynoszące dochód. Może żądać zwrotu wydatków i nakładów, które poczynił ze swojego majątku osobistego na majątek wspólny, ale nie może żądać zwrotu wydatków i nakładów zużytych w celu zaspokojenia potrzeb rodziny, chyba że zwiększyły wartość majątku w chwili ustania wspólności”.

 

Żona wiec może żądać zwrotu wydatków i nakładów poniesionych na remont i wyposażenie mieszkanie, które otrzymaliście na podstawie darowizny, mimo że zrzekła się prawa do mieszkania. To, jak będzie wyglądał podział majątku, zależy od tego, czy jesteście Państwo zgodni co do jego podziału, czy nie. Jeżeli żona nie przystanie na Pana propozycję podziału majątku, którego dorobiliście się wspólnie, pozostanie tylko droga sądowa, i to od sądu będzie zależało, jakie udziały w majątku przypadną Panu i żonie. Sąd dokonuje podziału majątku według własnego przekonania, jeśli zainteresowani nie potrafią dojść w tym względzie do porozumienia.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

wersja do druku drukuj

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • III - IX =

»Podobne materiały

Koszty utrzymania domu

Jestem mężatką od 12 lat. Teściowie i mąż od ponad 30 lat mieszkają w domu krewnych, który prawdopodobnie zasiedzą. Czy w razie rozwodu mam jakieś prawa majątkowe wobec tej nieruchomości z racji przyczyniania się do kosztów utrzymania domu (dawniej zarabiałam sporo więcej niż mąż)?

 

Uprawomocnienie wyroku rozwodowego

Miesiąc temu odbyła się rozprawa rozwodowa o rozwód z winy obojga małżonków. W trakcie przerwy mąż namówił mnie na rozwód bez orzeczenia winy w zamian za zrzeczenie się mieszkania na jego rzecz. Po tygodniu mąż zaczął zmuszać mnie groźbami do przepisania mieszkania. Nie ufam jednak mężowi, nie wiem,

 

Budowa domu rozpoczęta przed małżeństwem

Przed ślubem byłem właścicielem mieszkania i działki budowlanej. Jeszcze przed zawarciem małżeństwa rozpoczęliśmy z narzeczoną budowę domu. Po ślubie kończyliśmy budowę domu z pieniędzy uzyskanych ze sprzedaży mojego mieszkania. Jak wygląda moja sytuacja majątkowa, jeżeli dojdzie do rozwodu?

 

Czy dokonanie wkładu na majątek wspólny przedawnia się?

Czy wkład z majątku osobistego na majątek wspólny (sprzedałem mieszkanie, które nabyłem przed ślubem, a pieniądze włożyłem w budowę domu, który podlega pod majątek wspólny) podlega przedawnieniu, np. 10 lat od włożenia wkładu z majątku osobistego na wspólny i po tym okresie nie mogę domagać się zwro

 

Dwa mieszkania należące do małżeństwa i prawa do nich

W trakcie trwania małżeństwa teściowa przepisała mojemu mężowi mieszkanie i tylko on jest ujęty w akcie notarialnym. Czy przy podziale majątku po rozwodzie będzie mi się należeć połowa tego mieszkania? Mamy też drugie, wspólne mieszkanie, ale zakupione w całości za środki, które otrzymałam od rodzi

 

Zastrzeżenie, że nieruchomość została zakupiona ze środków jednego z małżonków

Czy mogę wystąpić o podział majątku, jeśli w akcie notarialnym kupna nieruchomości widnieje zastrzeżenie, że została ona zakupiona z własnych środków byłego męża, ale nie mieliśmy rozdzielności majątkowej?

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »